Διεθνής ερευνητική χρηματοδότηση φέρνει το Αρχαίο Θέατρο της Σύεδρας στο παγκόσμιο αρχαιολογικό προσκήνιο

 

Μια μεγάλη διεθνής ακαδημαϊκή σύμπραξη φέρνει την αρχαία πόλη της Σύεδρας στο επίκεντρο της παγκόσμιας αρχαιολογικής κοινότητας, καθώς το κοινό τουρκο–γαλλικό ερευνητικό πρόγραμμα του Πανεπιστημίου Alanya Alaaddin Keykubat εξασφάλισε ανταγωνιστική διμερή χρηματοδότηση στο πλαίσιο του προγράμματος Bosphorus. Πρόκειται για την πρώτη διεθνή διμερή ερευνητική πρωτοβουλία , γεγονός που αποτελεί ορόσημο τόσο για τον θεσμό όσο και για την αρχαιολογική μελέτη της νότιας Ανατολίας.

Εστίαση στο αρχαίο θέατρο της Σύεδρας

Το εγκεκριμένο έργο, με τίτλο «Syedra in Cilicia: An Ancient City and Its Theater», συντονίζεται από τον Αναπλ. Καθηγητή Hasan Ertuğ Ergürer (ALKÜ) και τη Dr. Jeanne Capelle (École Normale Supérieure PSL). Επιλέχθηκε ανάμεσα σε μόλις οκτώ προγράμματα σε όλη την Τουρκία και χρηματοδοτείται από την TÜBİTAK σε συνεργασία με το Γαλλικό Υπουργείο Ευρώπης και Εξωτερικών Υποθέσεων.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η αναλυτική μελέτη του αρχαίου θεάτρου της Σύεδρας, ενός σημαντικού αρχιτεκτονικού και κοινωνικού μνημείου της πόλης. Η έρευνα συνδυάζει ανασκαφικά δεδομένα, αρχιτεκτονική τεκμηρίωση και ιστορική ανάλυση, με στόχο να εντάξει το θέατρο στη γενικότερη εξέλιξη της αστικής ζωής στη ρωμαϊκή Κιλικία.

Διεπιστημονική αρχαιολογία με μακροπρόθεσμο όραμα

Ένα διεπιστημονικό μοντέλο έρευνας, αναπτύσσεται: Πέρα από την αρχιτεκτονική μελέτη, το πρόγραμμα επεκτείνεται σε περιβαλλοντικές και επιγραφικές έρευνες. Προβλέπονται αναλύσεις αρχαιοβοτανικών καταλοίπων (γύρη, σπόροι) για την ανασύσταση του αρχαίου τοπίου, καθώς και νέες μελέτες ελληνικών επιγραφών που σχετίζονται με την πολιτική και πολιτιστική ζωή της πόλης. Όλα τα αποτελέσματα θα συγκεντρωθούν σε έναν εκτενή ακαδημαϊκό τόμο αφιερωμένο στο θέατρο της Σύεδρας και στις ιστορικές φάσεις χρήσης του.

Ακαδημαϊκή προβολή και πολιτιστικός αντίκτυπος

Εκτιμάταιότι η συστηματική ανασκαφική δραστηριότητα θα ενισχύσει περαιτέρω την παρουσία της πόλης στον παγκόσμιο αρχαιολογικό χάρτη. Το πρόγραμμα Bosphorus στηρίζει επίσης συνεργασίες κορυφαίων τουρκικών πανεπιστημίων, όπως το Πανεπιστήμιο Κωνσταντινούπολης, το Middle East Technical University, το İzmir Institute of Technology και το Sabancı University, εντάσσοντας τη Σύεδρα σε ένα εξαιρετικά επιλεκτικό ακαδημαϊκό δίκτυο.

 Το αρχαιολογικό υλικό της Σύεδρας —και ιδιαίτερα το θέατρό της— θα εξεταστεί μέσα από ένα ευρύτερο συγκριτικό και μεθοδολογικό πλαίσιο. Καθώς τα αποτελέσματα θα δημοσιεύονται σε διεθνή συνέδρια και επιστημονικά περιοδικά, η αρχαία πόλη αναμένεται να αποκτήσει νέα δυναμική, όχι μόνο ως περιφερειακό μνημείο, αλλά και ως κομβικό παράδειγμα μεσογειακής αστικής και θεατρικής παράδοσης.

Η Σύεδρα και η ελληνική ιστορία: Ίδρυση και πολιτισμική ακτινοβολία

Η αρχαία Σύεδρα, χτισμένη σε στρατηγική θέση ανάμεσα στην Κιλικία και την Παμφυλία, συνδέεται στενά με τον ελληνιστικό κόσμο. Η ίδρυσή της ανάγεται στην ελληνιστική περίοδο, όταν οι ελληνικές πόλεις της Ανατολικής Μεσογείου αναπτύχθηκαν ως εμπορικά και πολιτιστικά κέντρα. Η πόλη διατήρησε έντονα ελληνικά χαρακτηριστικά στη διοίκηση, στη γλώσσα και στη δημόσια ζωή, όπως αποδεικνύουν οι πολυάριθμες ελληνικές επιγραφές που έχουν βρεθεί στην περιοχή.

Κατά τη ρωμαϊκή περίοδο, η Σύεδρα εξελίχθηκε σε σημαντικό αστικό κέντρο με πλούσια πολιτιστική δραστηριότητα. Το θέατρο, οι λουτρικές εγκαταστάσεις, οι στοές και τα μνημειακά κτίρια μαρτυρούν μια πόλη που συμμετείχε ενεργά στη διαμόρφωση της μεσογειακής πολιτιστικής ταυτότητας. Η ελληνική γλώσσα και παιδεία συνέχισαν να κυριαρχούν, ενώ η πόλη αποτέλεσε σημείο αναφοράς για την ελληνιστική και ρωμαϊκή αρχιτεκτονική παράδοση.

Πηγή : anatolianarcheology.net

«Κάποιες Γυναίκες δε Σωπαίνουν» – Νέα θεατρική παράσταση στον Τεχνοχώρο Φάμπρικα

 

Μια νέα θεατρική πρόταση αφιερωμένη στη γυναικεία φωνή και ενδυνάμωση παρουσιάζεται τον Μάρτιο του 2026 στον Τεχνοχώρο Φάμπρικα. Η παράσταση «Κάποιες Γυναίκες δε Σωπαίνουν» θα ανέβει για τέσσερις Κυριακές, στις 8, 15, 22 και 29 Μαρτίου, στις 21.30, στο θέατρο της οδού Μεγάλου Αλεξάνδρου 125.

Πρόκειται για μια σειρά θεατρικών μονολόγων γραμμένων από τον Δημήτρη Κουμπή, οι οποίοι αντλούν έμπνευση από τη ζωή, τη δημόσια εικόνα και την εσωτερική φωνή εμβληματικών γυναικών του 20ού και 21ου αιώνα. Ανάμεσά τους η Νανά Μούσχουρη, η Βιρτζίνια Γουλφ, η Amy Winehouse, η Κική Δημουλά, η Μαλβίνα Κάραλη, η Μέριλιν Μονρόε, η Μόνα Λίζα και η Μελίνα Μερκούρη. Οι μονόλογοι επιχειρούν να φωτίσουν όχι μόνο τις δημόσιες διαδρομές τους, αλλά και τις σιωπές, τις αντιφάσεις και τις προσωπικές τους μάχες.

Η παράσταση λειτουργεί ως φόρος τιμής στη γυναικεία ταυτότητα και στη δύναμη της προσωπικής αφήγησης, αναδεικνύοντας ζητήματα αυτοδιάθεσης, δημιουργικότητας και κοινωνικής ορατότητας. Μέσα από τις φωνές των ηρωίδων, το έργο επιχειρεί να αναδείξει τον τρόπο με τον οποίο οι γυναίκες διεκδικούν τον χώρο και τον λόγο τους, σε μια εποχή όπου η ανάγκη για ισότητα και εκπροσώπηση παραμένει επίκαιρη.

Τη φωτογραφία και την αφίσα της παράστασης υπογράφει ο Δημήτρης Τζώρτζης. Οι υπόλοιποι συντελεστές, καθώς και οι πληροφορίες για τα εισιτήρια, θα ανακοινωθούν σύντομα από την παραγωγή.

Αναστηλώνεται το προσκήνιο του αρχαίου θεάτρου Γιτάνων – Προχωρούν οι εργασίες αποκατάστασης στη Θεσπρωτία

Το Υπουργείο Πολιτισμού προχωρά συστηματικά στην αναστήλωση του προσκηνίου του σκηνικού οικοδομήματος στο αρχαίο θέατρο Γιτάνων, στη Θεσπρωτία. Το έργο, συνολικού προϋπολογισμού άνω των τριών εκατομμυρίων ευρώ, υλοποιείται από την αρμόδια Εφορεία Αρχαιοτήτων και εντάσσεται στην πολιτιστική διαδρομή των αρχαίων θεάτρων της Ηπείρου, στο πλαίσιο της Ολοκληρωμένης Χωρικής Επένδυσης της Περιφέρειας. Η χρηματοδότηση προέρχεται από το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ήπειρος» των περιόδων ΕΣΠΑ 2014–2020 και 2021–2027.

Ιστορική σημασία θεάτρου

 Το αρχαίο θέατρο στα Γίτανα αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της Θεσπρωτίας, άρρηκτα συνδεδεμένο με την ιστορία και τον πολιτισμό της αρχαίας Ηπείρου. Το θέατρο κατασκευάστηκε τον 3ο αιώνα π.Χ., έναν αιώνα πριν από την ίδρυση της πόλης, η οποία αποτέλεσε την έδρα του Κοινού των Θεσπρωτών και αριθμούσε περίπου έξι χιλιάδες κατοίκους. Η πόλη υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα οικονομικά και πολιτικά κέντρα της Ηπείρου και των παράκτιων περιοχών του Ιονίου.

Το μνημείο καταστράφηκε οριστικά το 167 π.Χ. από τους Ρωμαίους, ωστόσο το θέατρο συνέχισε να χρησιμοποιείται περιοδικά μέχρι να υποστεί σοβαρές ζημιές από σεισμούς και πλημμύρες. Η πρώτη φάση των εργασιών αποκατάστασης ολοκληρώθηκε με την αναστήλωση του κατώτερου τμήματος των κεντρικών κερκίδων και την αναβάθμιση των υποδομών του αρχαιολογικού χώρου. Η δεύτερη φάση, που βρίσκεται σε εξέλιξη, περιλαμβάνει την αποκατάσταση των κεντρικών κερκίδων στο άνω κοίλο, του διαζώματος, του προσκηνίου του σκηνικού οικοδομήματος και των ακραίων κερκίδων, καθώς και την αναβάθμιση των υποδομών καθολικής προσβασιμότητας.

Τεχνικές επεμβάσεις και παθολογία

Σύμφωνα με τις μελέτες, έχουν εντοπιστεί δύο βασικές κατηγορίες βλαβών: καθιζήσεις του εδάφους και θραύσεις των αρχιτεκτονικών μελών. Οι εργασίες αποκατάστασης περιλαμβάνουν την αναστήλωση των κατακείμενων λίθων, την αποκατάσταση θραυσμένων τμημάτων, την ανάταξη των λίθων του στυλοβάτη, την εξυγίανση της θεμελίωσης, καθώς και την αναστήλωση ημικιόνων και επιστυλίου. Η αναστήλωση του προσκηνίου θεωρείται κρίσιμο βήμα για την προστασία του μνημείου και τη βελτίωση της αναγνωσιμότητας της αρχικής αρχιτεκτονικής του.

Το θέατρο και ο αρχαιολογικός χώρος

Το αρχαίο θέατρο των Γιτάνων βρίσκεται κοντά στην Ηγουμενίτσα, στη δυτική πλαγιά της αρχαίας πόλης, εκτός του οχυρωμένου περιβόλου. Η πόλη ήταν χτισμένη σε φυσικά οχυρή θέση, κοντά στον ποταμό Καλαμά και τον παραπόταμο Καλπακιώτικο, και περιβαλλόταν από τείχη και πύργους. Η ανασκαφή του θεάτρου ξεκίνησε το 1996 και έχει πλέον ολοκληρωθεί.

Το θέατρο είχε χωρητικότητα περίπου τεσσάρων χιλιάδων θεατών, με οκτώ κλίμακες και επτά κερκίδες χωρισμένες με διάζωμα. Η ορχήστρα ήταν κυκλική, με τη Θυμέλη στο κέντρο της. Στα δυτικά αναπτυσσόταν το σκηνικό οικοδόμημα, το οποίο περιλάμβανε υποσκήνιο, παρασκήνιο και παρόδους, ενώ η πρόσοψή του έφερε στοά με ημικίονες δωρικού ρυθμού και επιστύλιο ιωνικού ρυθμού. Σήμερα σώζεται κυρίως η βάση του οικοδομήματος, καθώς η ανωδομή έχει καταρρεύσει.

Με την ολοκλήρωση των εργασιών, το θέατρο των Γιτάνων αναμένεται να αποτελέσει έναν ακόμη αναδειγμένο αρχαιολογικό χώρο της Ηπείρου, ενισχύοντας την πολιτιστική διαδρομή της περιοχής και προσφέροντας στους επισκέπτες μια ολοκληρωμένη εμπειρία ιστορικής και αρχιτεκτονικής αξίας.

4ο B&W Athens Photography στο Σεράφειο- Ειδικές δράσεις

Στο πλαίσιο του 4ου B&W Athens Photography, το Σεράφειο του Δήμου Αθηναίων θα φιλοξενήσει την Κυριακή 15 Φεβρουαρίου μια σειρά από εξειδικευμένες δράσεις αφιερωμένες στην τέχνη της φωτογραφίας, σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο.Το φεστιβάλ ανοίγει επίσημα το Σάββατο 14 Φεβρουαρίου στις 18.00, με την παρουσία Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών. Η είσοδος είναι ελεύθερη καθ’ όλη τη διάρκεια της διοργάνωσης. 

Οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να δουν έργα 350 καλλιτεχνών από 70 χώρες, σε μια μεγάλη γιορτή αφιερωμένη στην ασπρόμαυρη φωτογραφία. Το φεστιβάλ, που αποτελεί μία από τις σημαντικότερες διοργανώσεις για την ασπρόμαυρη φωτογραφία στην Ελλάδα, συνεχίζει και φέτος με πλούσιο πρόγραμμα παρουσιάσεων και σεμιναρίων.

Στις 18.00 αρχίζει η παρουσίαση «Η Σύνθεση στην Ασπρόμαυρη Φωτογραφία Δρόμου» με εισηγητή τον φωτογράφο και καθηγητή φωτογραφίας Βαγγέλη Βασαλάκη. Μέσα από χαρακτηριστικά παραδείγματα και εμβληματικές εικόνες, ο εισηγητής αναλύει τον τρόπο με τον οποίο η σύνθεση καθοδηγεί το βλέμμα και πώς οι φωτογραφικές ιστορίες αναπτύσσονται στον αστικό χώρο. Στο επίκεντρο της διάλεξης βρίσκονται η γεωμετρία, οι αντιθέσεις, ο ρυθμός και η ανθρώπινη παρουσία ή απουσία, ενώ η ασπρόμαυρη φωτογραφία προσεγγίζεται ως συνειδητή επιλογή έκφρασης που ενισχύει το νόημα και τη δύναμη της εικόνας. Η παρουσίαση επιχειρεί να προσφέρει στο κοινό μια βαθύτερη κατανόηση της φωτογραφικής σύνθεσης και έναν διαφορετικό τρόπο αντίληψης της φωτογραφίας δρόμου.

Στις 20.00 ακολουθεί το τεχνικό σεμινάριο «Mastering Color & Image» με εισηγητή τον Τάκη Αναγνώστου, ο οποίος διαθέτει περισσότερα από 45 χρόνια εμπειρίας στις Γραφικές Τέχνες και τρεις δεκαετίες εξειδίκευσης στην ψηφιακή επεξεργασία εικόνας και το χρώμα. Η παρουσίαση απευθύνεται σε χρήστες Adobe Photoshop και επικεντρώνεται στη μεθοδολογία και στις πρακτικές που μπορούν να βελτιώσουν ουσιαστικά την ποιότητα μιας ψηφιακής εικόνας. Αναλύονται η σωστή διαχείριση αρχείων και η ροή εργασίας, οι διαφορές μεταξύ RAW, TIF και JPG, οι βασικές αρχές του color management και η σημασία της βαθμονόμησης οθόνης, καθώς και οι βέλτιστες πρακτικές χρήσης του Camera Raw για τη μεγιστοποίηση της ποιότητας της εικόνας.

Το 4ο B&W Athens Photography φιλοξενείται στο Σεράφειο του Δήμου Αθηναίων, από τις 14 έως τις 16 Φεβρουαρίου 2026. Το πάρκινγκ είναι δωρεάν για το κοινό. Οι ώρες λειτουργίας είναι: Σάββατο από τις 18.00, Κυριακή 12.00–22.00 και Δευτέρα 12.00–19.00.

Μουσείο Αργυροτεχνίας: Εκπαιδευτική δράση «Καινούρια ζωή» για παιδιά

Το Μουσείο Αργυροτεχνίας οργανώνει την εκπαιδευτική δράση «Καινούρια ζωή» για παιδιά ηλικίας 12 έως 15 ετών, την Κυριακή 8 Φεβρουαρίου στις 11.00, στο πλαίσιο της περιοδικής έκθεσης «SPOLIA  22+1 μεταγραφές», η οποία παρουσιάζεται στο μουσείο έως τις 30 Μαρτίου 2026. Η δράση αξιοποιεί το περιεχόμενο της έκθεσης και εισάγει τους συμμετέχοντες σε μια δημιουργική διαδικασία που συνδέει την τέχνη με την έννοια της επανάχρησης.

Κατά την έναρξη της δραστηριότητας, τα παιδιά θα περιηγηθούν στην περιοδική έκθεση και θα γνωρίσουν τα 22 χάρτινα έκτυπα πολλαπλών στρώσεων της αρχιτέκτονος και εικαστικού Νόρας Όκκα. Τα έργα, που βασίζονται στη λογική της μεταγραφής και της υλικής μεταμόρφωσης, λειτουργούν ως αφετηρία για να εξερευνήσουν οι συμμετέχοντες πώς η εικόνα και η ύλη μπορούν να αποκτήσουν νέα ζωή μέσα από διαφορετικές δημιουργικές προσεγγίσεις.

Στη συνέχεια, τα παιδιά θα ανακαλύψουν αντικείμενα της μόνιμης έκθεσης του Μουσείου Αργυροτεχνίας που σχετίζονται με την επανάχρηση και τη μεταποίηση. Μέσα από ερωτήματα που προκύπτουν από τα ίδια τα εκθέματα, θα διερευνήσουν πόσες ζωές μπορεί να έχει ένα αντικείμενο, πώς ένα τεπελίκι μπορεί να μετατραπεί σε κάλυμμα κουτιού ή πώς ένα τμήμα πόρπης μπορεί να αποκτήσει νέα λειτουργία ως κορνίζα. Η δράση ενθαρρύνει τα παιδιά να αναρωτηθούν αν οι αργυροτεχνίτες του παρελθόντος εφάρμοζαν πρακτικές ανακύκλωσης και πώς η επανάχρηση αποτελούσε μέρος της καθημερινής δημιουργικής διαδικασίας.

Η εκπαιδευτική εμπειρία ολοκληρώνεται με εργαστήριο δημιουργικής επαναχρησιμοποίησης, όπου οι συμμετέχοντες θα χρησιμοποιήσουν καθημερινά υλικά για να κατασκευάσουν τα δικά τους έργα, εμπνευσμένα από όσα είδαν και έμαθαν κατά την περιήγηση. Η δράση στοχεύει να καλλιεργήσει τη φαντασία, την παρατήρηση και την περιβαλλοντική ευαισθησία των παιδιών, συνδέοντας την παράδοση της αργυροτεχνίας με σύγχρονες αντιλήψεις για τη βιωσιμότητα.

Η συμμετοχή στη δράση είναι δωρεάν, ωστόσο απαιτείται κράτηση θέσης.