Μέσα σε έναν ελαιώνα 2.000 στρεμμάτων, εκεί που ο χρόνος κυλά με τον ρυθμό των εποχών και των ανέμων του Αιγαίου, ένα πέτρινο πυργόσπιτο του 1615 στέκει αγέρωχο. Η οικία Κάμπονες στη Νάξο δεν είναι απλώς ένα αρχιτεκτόνημα, είναι μνήμη, είναι γη, είναι πολιτισμός. Και τώρα, η Ευρώπη την αναγνωρίζει. Το βενετσιάνικο αυτό συγκρότημα τιμήθηκε με το Ευρωπαϊκό Βραβείο Πολιτιστικής Κληρονομιάς / Europa Nostra 2025, στην κατηγορία «Συντήρηση και Προσαρμοστική Επανάχρηση».
Ένα έργο με σεβασμό στο παρελθόν και όραμα για το μέλλον
Η αποκατάσταση της οικίας Κάμπονες άρχισε το 2012, όταν το κτήριο κινδύνευε με κατάρρευση λόγω εκτεταμένων φθορών. Για περισσότερο από μια δεκαετία, οι εργασίες προχώρησαν χάρη στον αρχιτέκτονα Θεμιστοκλή Μπιλή με απόλυτο σεβασμό στην ιστορική του ταυτότητα:
- Χρησιμοποιήθηκαν παραδοσιακά υλικά όπως πέτρα, γύψος και φύκια.
- Επανατοποθετήθηκαν ξύλινα πατώματα και στέγες.
- Αποκαταστάθηκαν έπιπλα, χάλκινα σκεύη και υφάσματα.
- Ενσωματώθηκαν σύγχρονες λύσεις βιωσιμότητας, όπως ηλιακή θέρμανση και φυσικός αερισμός.
Το αποτέλεσμα δεν είναι απλώς ένα ανακαινισμένο μνημείο, αλλά ένας ζωντανός οργανισμός που συνδυάζει την πολιτιστική κληρονομιά με την οικολογική συνείδηση.
Ένα σπίτι που έγινε κοινότητα
Η οικία Κάμπονες λειτουργεί πλέον ως πολυχώρος πολιτισμού και φιλοξενίας:
- Το παλιό ελαιοτριβείο φιλοξενεί συναυλίες, μαθήματα μουσικής και γευσιγνωσίες.
- Το παρεκκλήσι, αφιερωμένο τόσο στην ορθόδοξη όσο και στην καθολική παράδοση, παραμένει ενεργό.
- Ο κήπος καλλιεργείται με βότανα και φυτά ανθεκτικά στην ξηρασία.
- Το συγκρότημα φιλοξενεί γάμους, βαπτίσεις, εργαστήρια και λογοτεχνικές βραδιές.
Η τελετή απονομής στις Βρυξέλλες
Η οικία Κάμπονες είναι ένα από τα 30 έργα από 24 χώρες που διακρίθηκαν φέτος στα Ευρωπαϊκά Βραβεία Πολιτιστικής Κληρονομιάς / Europa Nostra 2025. Η τελετή απονομής θα πραγματοποιηθεί στις 13 Οκτωβρίου στο εμβληματικό κτήριο Flagey στις Βρυξέλλες, στο πλαίσιο της Συνόδου Κορυφής για την Ευρωπαϊκή Πολιτιστική Κληρονομιά.
Οι πολίτες της Ευρώπης μπορούν να ψηφίσουν διαδικτυακά για το Βραβείο Κοινού έως τις 12 Σεπτεμβρίου, με τον νικητή να λαμβάνει χρηματικό έπαθλο 10.000 ευρώ.
