Missing… αλλά αξέχαστη: Μια ταινία στην άγρια Δύση που καθρεφτίζει την ψυχή

 

Η ταινία Η Απαγωγή (The Missing, 2003) με την Κέιτ Μπλάνσετ είναι ένα δραματικό γουέστερν εποχής που συνδυάζει την αγωνία της περιπέτειας με βαθιά ψυχολογικά και κοινωνικά νοήματα. Η  Κέιτ Μπλάνσετ δίνει μια συγκλονιστική ερμηνεία, αποτυπώνοντας την απελπισία, την οργή αλλά και τη δύναμη μιας γυναίκας που παλεύει να σώσει την κόρη της και να συμφιλιωθεί με το παρελθόν. 

Περίληψη

Η ταινία, σε σκηνοθεσία Ρον Χάουαρντ, διαδραματίζεται στο Νέο Μεξικό του 1885. Η Μάγκι Γκίλκσον (Κέιτ Μπλάνσετ), μια δυναμική γυναίκα που εργάζεται ως θεραπεύτρια της περιοχής, βλέπει τη ζωή της να ανατρέπεται όταν η έφηβη κόρη της Λίλι (Έβαν Ρέιτσελ Γουντ) απάγεται από μια ομάδα Απάτσι υπό την καθοδήγηση ενός μυστηριώδους μάγου. Αναγκάζεται να συνεργαστεί με τον αποξενωμένο πατέρα της (Τόμι Λι Τζόουνς), με τον οποίο έχει βαθιά τραύματα από το παρελθόν, ώστε να εντοπίσουν τους απαγωγείς και να σώσουν την κόρη της.

Ερμηνείες και ατμόσφαιρα

Η Μπλάνσετ υποδύεται μοναδικά τις ψυχολογικές διακυμάνσεις της ηρωίδας: Άλλοτε ως απελπισμένη μητέρα που παλεύει με την απόγνωση, άλλοτε δυναμική γυναίκα που αντιστέκεται στις αντιξοότητες της φύσης και της κοινωνίας. Η ερμηνεία της αποτυπώνει την μάχη  ανάμεσα στην ανάγκη για συγχώρεση και την αδυναμία να ξεπεράσει τις πληγές της παιδικής εγκατάλειψης. Ο Τόμι Λι Τζόουνς, ως πατέρας που επιστρέφει μετά από χρόνια, ερμηνεύει με βάθος στη δραματική ένταση, ενώ η σχέση τους γίνεται ο πυρήνας της ταινίας.

Η αρχική σκηνή με την εξαγωγή δοντιού είναι σκληρή και αποκρουστική, αλλά λειτουργεί ως εισαγωγή σε έναν κόσμο που η βία και η σκληρότητα της εποχής είναι αναπόφευκτες. Στη συνέχεια, η ταινία αποζημιώνει τον θεατή με υπέροχα πλάνα της φύσης, χρώματα που τονίζουν την αγριάδα του τοπίου και μια σκηνοθεσία που μοιάζει να καθρεφτίζει τη δυναμικότητα της ηρωίδας. Από τις πιο συγκινητικές σκηνές της ταινίας είναι αυτή που η μητέρα μυρίζει το μαξιλάρι της κόρης που έχει χαθεί.

Θεματικές και νοήματα

Η ταινία πραγματεύεται τη σχέση γονέα–παιδιού, μέσα από την αγωνιώδη προσπάθεια της Μάγκι να σώσει την κόρη της. Επικεντρώνεται στη δυσκολία της συγχώρεσης, καθώς η ηρωίδα καλείται να συνεργαστεί με τον πατέρα που την εγκατέλειψε. Ακόμη , αναδεικνύει τις ματαιώσεις και τις πληγές της ζωής, που δεν κλείνουν εύκολα και επανέρχονται σαν εφιάλτες. 

Αξιοσημείωτοι είναι  οι συμβολισμοί της ινδιάνικης φιλοσοφίας, που διατρέχουν την αφήγηση και προσδίδουν μια μυστηριακή διάσταση.

Η ιστορία μοιάζει με εφιάλτη, αλλά μέσα από την αγωνία της καταδίωξης και τις σκηνές δράσης, η ταινία αναδεικνύει την αντοχή του ανθρώπου απέναντι στις αντιξοότητες. Οι καταδιώξεις και οι σκηνές περιπέτειας προσφέρουν ένταση, ενώ ταυτόχρονα λειτουργούν ως αλληγορία για την εσωτερική πάλη της ηρωίδας.

Γιατί αξίζει να τη δεις

Η Απαγωγή είναι μια ταινία που συνδυάζει το γουέστερν με το ψυχολογικό δράμα. Η ταινία, αν και σκληρή στην αρχή, αποζημιώνει με την ατμόσφαιρα, τα τοπία και την εμβάθυνση σε κοινωνικά και υπαρξιακά ζητήματα.

Πέρα από την περιπέτεια, η ταινία μιλά για τις πληγές που δεν κλείνουν, για τις ανατροπές της ζωής και για την ανάγκη να βρεθεί ισορροπία ανάμεσα στη μνήμη και τη συγχώρεση. Ένα έργο που αξίζει να ιδωθεί όχι μόνο ως γουέστερν, αλλά ως μελέτη πάνω στις ανθρώπινες σχέσεις και την ψυχή.

Ch.Taylor- Η μετανεωτερική Δύση χρειάζεται την πνευματικότητα της Χριστιανοσύνης

Σε έναν δυτικό κόσμο που κλυδωνίζεται  λόγω του ελλείμματος αξιών , φωνές σαν αυτή του φιλοσόφου Charles Taylor (Τσαρλς Τέιλορ), Ομότιμου Καθηγητή του Πανεπιστημίου McGill (Μόντρεαλ, Καναδάς) που μιλά για ανάγκη επιστροφής της Δύσης στην πνευματικότητα της Χριστιανοσύνης, μοιάζουν με φάρο σε μια εναγώνια πορεία. Την  αναγκαιότητα αναζήτησης μιας πυξίδας επεσήμανε ο κ.Τέιλορ κατά την διάλεξη «Ο Χριστιανισμός στην κοσμική εποχή της Δύσης», που πραγματοποιήθηκε στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, στο αμφιθέατρο Λεωνίδας Ζέρβας. 

 

Ο διεθνούς φήμης «φιλόσοφος του Χριστιανισμού» όπως τον αποκάλεσε ο Δρ. Ευθύμης Νικολαίδης , διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, τόνισε πως τον ενδιαφέρει η Ορθοδοξία ως ανανεωτική ματιά στον δυτικό κόσμο, καθώς  μπορεί να προσδώσει μια άλλη οπτική στη μετανεωτερική κοινωνία.

 Το επίκαιρο θέμα δεν αφορά μόνο την Εκκλησία αλλά και δεν πρέπει να συζητείται σε περιβάλλον απομονωτισμού και  άμυνας, επεσήμανε ο Δρ.Παντελής Καλαϊτζίδης διευ-θυντής της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών Βόλου.

Υπενθυμίζεται ότι η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε από την Ακαδημία Θεολογικών Σπουδών Βόλουκαι το Πρόγραμμα «Επιστήμες και Ορθοδοξία ανά τον κόσμο» (SOW) του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών. 

 Εξαιτίας των σημαντικών αλλαγών τόσο στη νεωτερική όσο και στη μετανεωτερική κοινωνία  σε πτυχές όπως η επιστήμη, οι κοινωνικές δομές κ.ά., σύμφωνα με τον κ.Τέιλορ, τις ίδιες διασπαστικές τάσεις βιώνει και η Χριστιανοσύνη με την θεσμική μορφή της εκκλησίας. Και αυτό συμβαίνει γιατί η σύγχρονη κοινωνία δεν απαρτίζεται από ανθρώπους με τις ίδιες καταβολές, κουλτούρες και θρησκείες ή την ίδια εθνοτική προέλευση,  με αποτέλεσμα το αίσθημα του «ανήκειν» αλλά και η πνευματική μας ζωή  σε σχέση με τον πλησιέστερο άλλον να διαφοροποιείται. Μάλιστα ο κ.Τέιλορ περιέγραψε χαρακτηριστικά ότι ο γείτονάς μας μπορεί να ασκείται πνευματικά μέσω του διαλογισμού, να πράττει αγαθοεργίες μέσο ΜΚΟ κ.ά. ακολουθώντας άλλες πρακτικές σε σχέση με εκείνες του καλού χριστιανού της προ-νεωτερικής περιόδου.

Σχετικά με το ερώτημα, εάν το  «χλιαρό» αίσθημα πίστης και η παραμέληση της λατρευτικής ζωής εκ μέρους των χριστιανών σημαίνει και το τέλος της Χριστιανοσύνης, ο φιλόσοφος εξήγησε ότι η νεολαία ως είναι φυσικό αναζητά πνευματικούς τρόπους και ακριβέστερα μια πνευματική μεταμόρφωση, ενώ οι μεγαλύτερες γενεές επιθυμούν την επιστροφή σε προηγούμενες καταστάσεις, καθώς θεωρούν ότι το παρελθόν ήταν πιο σταθερό, φοβούμενες ότι οι ηθικές αξίες που βιώνουμε αποτελούν απειλή. Με τον τρόπο αυτό οδηγούμαστε σε μια «σχάση», σε έναν διχασμό ανάμεσα στη νεολαία και την γερουσία, ενώ ο ίδιος επεσήμανε ότι η παραπληροματικότητα θα καταλάγιαζε τις κοινωνικές εντάσεις.

Μάλιστα, ο φιλόσοφος δεν παρέλειψε να σχολιάσει ότι από τη Μεταρρύθμιση και μετά ο Χριστιανισμός  επικεντρώθηκε στην ατομική σωτηρία, συμπληρώνοντας ότι ο "κομισαριονισμός" της Εκκλησίας, δηλαδή η τελολογική εμφάνιση της πίστης, δεν είναι εφικτός σήμερα. Ενδεικτικό είναι, σύμφωνα με τον φιλόσοφο, ότι δεν απέχουμε, όπως καταδεικνύουν οι έσχατες εποχές που ζούμε και ιδιαίτερα αυτής της Κρίσης, από αυτό που περιγράφεται στην Θεία Κωμωδία του Δάντη.

Στον διάλογο που ο Καναδός καθηγητής του πανεπιστημίου του Μόντρεαλ είχε με το κοινό, αναπτύχθηκαν πολλά ενδιαφέροντα ζητήματα όπως η αδυναμία διαχωρισμού της ορθόδοξης χριστιανικής ταυτότητας από την εθνικο-φυλετική όπως υπογράμμισαν στα λεγόμενά τους αρκετοί από τους ακροατές που έθεσαν καίρια ερωτήματα. Ο κ.Τέιλορ  υπενθύμισε ότι οι κατά τόπους εθνικισμοί «μπερδεύονται» με την θρησκεία, αναφέροντας ως χαρακτηριστικά παραδείγματα τις ρωμαιοκαθολικές χώρες Πολωνία και Ουγγαρία. Ωστόσο, η θρησκευτική ταυτότητα μπορεί να λειτουργήσει ανανεωτικά, όπως για παράδειγμα η Ορθόδοξη Χριστιανοσύνη στην μετά από την Οκτωβριανή Επανάσταση Ρωσία, αφού πολλοί φυγάδες μετά από την επικράτηση του κομμουνισμού στην αχανή χώρα, επηρέασαν με την ορθόδοξη πνευματικότητα τους ανθρώπους. 

Με την παραδοχή ότι στο παρελθόν η ρωμαιοκαθολική εκκλησία μιλούσε από καθέδρας ως μοναρχικό πολιτικό καθίδρυμα με κοσμική εξουσία, τονίστηκε η αναγκαιότητα «να αφουγκραστούμε ο ένας τον άλλο» και να γίνει διάλογος. Πρόκληση σ’ ένα περιβάλλον όπως διαμορφώνεται από τις σύγχρονες δημοκρατίες που σέβονται τις διαφορετικές θεωρήσεις και αντιλήψεις,  αποτελεί να γίνει κατανοητή και από πλευρά θρησκευτικών θεσμών η σημασία της συνύπαρξης και όχι η έμφαση στην εξομοίωση. Καταλήγοντας ο κ. Τσαρλς Τέιλορ ανέφερε ότι στον σημερινό κόσμο, επιτακτική προβάλλει η ανάγκη οι Εκκλησίες, χωρίς να απεμπολήσουν τη μακραίωνη ιστορία τους, να «γονιμοποιήσουν» εκείνα τα στοιχεία που θα τις βοηθήσουν να αναζητήσουν εκ νέου τον ρόλο τους.