Η σειρά περιπάτων ΙστορΙΙΕς στην Πόλη εγκαινιάζει τη φετινή της διαδρομή με μια θεματική που φωτίζει την Αθήνα μέσα από ένα απροσδόκητο πρίσμα: εκείνο της μαγείας, του θαυμαστού και του υπερφυσικού. Ο πρώτος περίπατος, με τίτλο «Η μαγική Αθήνα», καλεί το κοινό να δει την πόλη όπως την αντιλαμβάνονταν οι άνθρωποι της βυζαντινής και της οθωμανικής εποχής — ως έναν τόπο όπου τα αρχαία μνημεία, οι φιλοσοφικές παραδόσεις και οι λαϊκές δοξασίες συνυπήρχαν σε ένα πυκνό πλέγμα συμβολισμών.
Κεντρικό σημείο αναφοράς αποτελούν οι Αέρηδες, το εμβληματικό οκταγωνικό μνημείο της Ρωμαϊκής Αγοράς, που για αιώνες θεωρούνταν φορέας μαγικών ιδιοτήτων. Με αφορμή αυτό το τοπόσημο, οι συμμετέχοντες θα εξετάσουν πώς οι Βυζαντινοί προσλάμβαναν κτήρια με παρόμοια λειτουργία, αλλά και τη συναρπαστική σύνδεση των Αέρηδων με τον Φάρο της Αλεξάνδρειας, όπως αυτή καταγράφεται στο Οδοιπορικό του Εβλιά Τσελεμπή.
Η περιήγηση συνεχίζεται στη Μικρή Μητρόπολη, τον ναό της Παναγίας Γοργοεπηκόου, που η έρευνα έχει εντοπίσει στοιχεία αποτροπαϊκού χαρακτήρα, ενδεικτικά της σχέσης της πόλης με πρακτικές προστασίας και μαγείας. Το οθωμανικό παρελθόν της Αθήνας αποκαλύπτει επίσης ενδιαφέρουσες ιστορίες: από τη βυζαντινή εκκλησία που βρισκόταν κάτω από το Φετχιγιέ Τζαμί έως την αφήγηση κατάρας που συνδέθηκε με την ανέγερση του Τζαμιού του Τζισταράκη τον 18ο αιώνα.
Ο περίπατος ολοκληρώνεται με μια ματιά στις ίδιες τις πρακτικές μαγείας στην αρχαία και ύστερη αρχαιότητα. Οι κατάδεσμοι — λεπτά μολύβδινα ελάσματα με επιγραφές που στόχευαν στην επίκληση υπερφυσικών δυνάμεων — αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα. Πολλά τέτοια ευρήματα έχουν εντοπιστεί σε πηγάδια της Αρχαίας Αγοράς, αποκαλύπτοντας μια πόλη όπου το καθημερινό και το υπερβατικό συνυπήρχαν.
Οι εισηγητές
Ηλίας Κολοβός
Ιστορικός με ειδίκευση στην οθωμανική ιστορία και διευθυντής ερευνών στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών του ΕΙΕ. Το πρόσφατο βιβλίο του Στους καιρούς των σουλτάνων. Οι κοινωνίες της ελληνικής χερσονήσου υπό οθωμανική κυριαρχία, 15ος–19ος αι. κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ασίνη (β΄ έκδοση, 2024).
Γεράσιμος Μέριανος
Ιστορικός του Βυζαντίου και Κύριος Ερευνητής στο Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών του ΕΙΕ. Ειδικεύεται στην ιστορία των επιστημών στο Βυζάντιο, με έμφαση στην αλχημεία. Ο συλλογικός τόμος που επιμελείται, Alchemy in Byzantium, το πρώτο διεθνώς αφιερωμένο στη βυζαντινή αλχημεία, αναμένεται να κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις De Gruyter.
Σάββατο 7 Μαρτίου 2026, 16.00–18.00
Σημείο εκκίνησης: Μικρή Μητρόπολη (Παναγία Γοργοεπήκοος)
Ξεναγούν: Γεράσιμος Μέριανος – Ηλίας Κολοβός
Μέγιστος αριθμός συμμετεχόντων: 40 άτομα
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου