Η Άρτεμις της Εφέσου συναντά το πορσελάνινο αριστούργημα του Ταλιολίνι

Το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο Νάπολης (MANN) και το Museo e Real Bosco di Capodimonte ενώνουν ξανά τις δυνάμεις τους, παρουσιάζοντας  την έκθεση «The Echo of Artemis». Η έκθεση αποτελεί προεπισκόπηση της πρόσφατης απόκτησης του ιταλικού Υπουργείου Πολιτισμού και φέρνει σε διάλογο την Άρτεμη της Εφέσου του 2ου αιώνα μ.Χ. με το νεοκλασικό πορσελάνινο έργο «Sacrifice to Diana of Ephesus» του Φίλιππο Ταλιολίνι.

Ο ναός της Αρτέμιδος στην Έφεσο

Ένα από τα σημαντικότερα ιερά της αρχαιότητας, ανεγέρθηκε στα μέσα του 6ου αιώνα π.Χ. και υπήρξε για αιώνες κέντρο λατρείας, πλούτου και καλλιτεχνικής δημιουργίας. Η καταστροφή του από τον Ηρόστρατο το 356 π.Χ. και η μετέπειτα ανοικοδόμησή του σημάδεψαν την ιστορία του μνημείου, ενώ η μορφή της θεάς εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο επιστημονικής συζήτησης.

Ο πρώτος μεγάλος ναός της Άρτεμης στην Έφεσο χτίστηκε στην αρχαϊκή εποχή, γύρω στα μέσα του 6ου αιώνα π.Χ., και θεωρήθηκε ένα από τα Επτά Θαύματα του Αρχαίου Κόσμου. Το 356 π.Χ. καταστράφηκε ολοσχερώς από πυρκαγιά που προκάλεσε ο Ηρόστρατος, ο οποίος επιδίωξε με αυτόν τον τρόπο να μείνει το όνομά του στην ιστορία. Η πράξη του καταδικάστηκε αυστηρά, ενώ η πόλη αποφάσισε την ανοικοδόμηση του ναού μετά το 323 π.Χ., δημιουργώντας ένα ακόμη πιο επιβλητικό οικοδόμημα.

Η μορφή της θεάς και η παρερμηνεία των πολλαπλών στοιχείων στο στήθος

Το άγαλμα της Άρτεμης της Εφέσου, όπως έγινε γνωστό μέσα από ρωμαϊκά αντίγραφα, απεικονίζει τη θεά με πολλαπλά σφαιρικά στοιχεία στο στήθος. Για δεκαετίες αυτά ερμηνεύονταν ως πολλοί μαστοί, σύμβολο γονιμότητας.

Ωστόσο, σύγχρονες αρχαιολογικές και ιστορικές μελέτες έχουν αναθεωρήσει αυτή την άποψη. Τα στοιχεία αυτά θεωρούνται πλέον ότι προέρχονται από όρχεις ταύρων που θυσιάζονταν στη θεά και κρεμιούνταν στο άγαλμα ως ιερά αφιερώματα.

Η νέα αυτή ερμηνεία αλλάζει ριζικά την κατανόηση της εικονογραφίας της θεάς, συνδέοντάς την περισσότερο με τελετουργικές πρακτικές παρά με τη μητρότητα.

Η λατρεία της Άρτεμης και η σημασία του ιερού

Η Άρτεμις της Εφέσου δεν ταυτίζεται πλήρως με την κλασική ελληνική Άρτεμη. Η λατρεία της είχε έντονα ανατολικά στοιχεία, με έμφαση στη φύση, τη γονιμότητα και τις τελετουργίες. Το ιερό της αποτελούσε οικονομικό και θρησκευτικό κέντρο, ενώ η φήμη του εξαπλώθηκε σε όλο τον αρχαίο κόσμο. Η μορφή της θεάς, με τον πλούσιο συμβολισμό και την ιδιαίτερη αισθητική, συνεχίζει να προκαλεί το ενδιαφέρον της έρευνας και της κοινής γνώμης.

Διάλογος ανάμεσα στην αρχαιότητα και τον 18ο αιώνα

Το MANN και το Capodimonte παρουσιάζουν από κοινού την έκθεση «The Echo of Artemis», η οποία συνδέει δύο έργα διαφορετικών εποχών: τη ρωμαϊκή Άρτεμη της Εφέσου (2ος αι. μ.Χ.) και το λεπτεπίλεπτο μπισκουί πορσελάνης «Sacrifice to Diana of Ephesus» (περ. 1790) του Φίλιππο Ταλιολίνι, από το Βασιλικό Εργοστάσιο Πορσελάνης της Νάπολης. 

Η συνύπαρξη των δύο έργων αναδεικνύει τησυνέχεια της εικονογραφικής παράδοσης από την αρχαιότητα έως τον νεοκλασικισμό, αλλά και τη στενή συνεργασία των δύο μουσείων.

Η Άρτεμις της Εφέσου: από τη Ρώμη στη Νάπολη

Το άγαλμα της Άρτεμης ανήκει στον αρχικό πυρήνα της περίφημης Συλλογής Φαρνέζε, η οποία μεταφέρθηκε από τη Ρώμη στη Νάπολη το 1788. Ο γλύπτης Giuseppe Valadier συμπλήρωσε τα χαμένα μέρη του αγάλματος – κεφάλι, χέρια και πόδια – σε ζωγραφισμένο μπρούντζο, ενσωματώνοντας τα αρχαία τμήματα από αλάβαστρο. Το έργο αποτελεί μία από τις πολυάριθμες ρωμαϊκές εκδοχές του λατρευτικού αγάλματος της θεάς από το ιερό της Εφέσου. Η θεά φέρει τον χαρακτηριστικό επενδύτη διακοσμημένο με ζώα, φτερωτές μορφές και ζωδιακά σύμβολα.

Το μπισκουί του Ταλιολίνι: νεοκλασική αναβίωση της αρχαιότητας

Το έργο του Ταλιολίνι, που εντάχθηκε πρόσφατα στις συλλογές του Capodimonte, παρουσιάζει την Άρτεμη πλαισιωμένη από τρεις προσφέροντες, ανάμεσά τους και έναν φτερωτό δαίμονα. Η θεματολογία ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής στο Βασιλικό Εργοστάσιο Πορσελάνης της Νάπολης, το οποίο συχνά εμπνεόταν από αρχαιότητες της πόλης, από τη Συλλογή Φαρνέζε έως τα ευρήματα της Πομπηίας και του Ηρακλείου. 

Σύμφωνα με τον ιστορικό τέχνης Alvar González-Palacios, το έργο χρονολογείταιστα τέλη του 18ου αιώνα και καταγράφεται στα ημερολόγια του Carlo Gastone della Torre di Rezzonico, ο οποίος το είδε στα εργαστήρια της πορσελάνης.

Έως τις 8 Ιουνίου 2026

πηγές:https://www.finestresullarte.info

/https://www.britannica.com/

https://margmowczko.com/regalia-artemis-ephesia/

https://turkisharchaeonews.net/article/goddess-many-faces-%E2%80%94-unravelling-mystery-ephesian-artemis

https://yalebooks.co.uk/book/9780300182705/the-mysteries-of-artemis-of-ephesos/

Με τη ταινία «Στον πυρετό της δόξας» ανοίγει φέτος το Park Your Cinema

Το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος υποδέχεται ξανά το Park Your Cinema, έναν από τους πιο αγαπημένους θεσμούς θερινών προβολών της Αθήνας. Από τις 29 Μαΐου 2026, το Ξέφωτο μετατρέπεται σε υπαίθρια κινηματογραφική αίθουσα, φιλοξενώντας μια σειρά προβολών αφιερωμένων στο μιούζικαλ, σε συνεργασία με το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης.

Η ταινία που άνοιξε μια εποχή

Η ταινία «Στον πυρετό της δόξας» (Fame, 1980), σε σκηνοθεσία του Alan Parker, παρουσιάζει τον κόσμο της New York High School of Performing Arts, που νέοι καλλιτέχνες κυνηγούν τα όνειρά τους μέσα από χορό, μουσική και θέατρο. Η ταινία παρακολουθεί τις προσωπικές τους διαδρομές, τις φιλοδοξίες, τις απογοητεύσεις και τις στιγμές θριάμβου, αποτυπώνοντας με αμεσότητα το πάθος και την αποφασιστικότητα που απαιτεί η καλλιτεχνική πορεία.

Με πρωταγωνιστές τους Eddie Barth, Irene Cara, Lee Curreri, Laura Dean και Antonia Franceschi, η ταινία καθιερώθηκε ως ένα από τα σημαντικότερα μιούζικαλ της δεκαετίας του 1980, επηρεάζοντας γενιές θεατών και δημιουργών.

Προβολή με ελεύθερη είσοδο στο Ξέφωτο

Η προβολή θα πραγματοποιηθεί στο Ξέφωτο του ΚΠΙΣΝ, προσφέροντας στο κοινό μια ατμοσφαιρική θερινή εμπειρία κάτω από τον ανοιχτό ουρανό. Η είσοδος είναι ελεύθερη, ενώ για πληροφορίες το κοινό μπορεί να επικοινωνεί με το ΚΠΙΣΝ στα τηλέφωνα 2168091001, 2168091002 και 2168091003.

«Αι Γυμνισταί» στο Rabbithole: Μια κωμωδία για την επιθυμία, τον φόβο και την ανάγκη για συντροφικότητα

Το Rabbithole παρουσιάζει το έργο «Αι Γυμνισταί» του Γιώργου Σίμωνα, μια κωμωδία που εξερευνά με τρυφερότητα και χιούμορ τις ανθρώπινες σχέσεις, τις επιθυμίες και τους φόβους που αναδύονται όταν τέσσερις χαρακτήρες συναντιούνται τυχαία σε μια παραλία γυμνιστών. Η παράσταση, διάρκειας 90 λεπτών, αντλεί έμπνευση από την κωμωδία του Όσκαρ Γουάιλντ και την αισθητική του Γουές Άντερσον, δημιουργώντας έναν κόσμο όπου το παράδοξο συναντά την ανάγκη για αγάπη και συντροφικότητα.

Μια τυχαία συνάντηση που αποκαλύπτει επιθυμίες και φόβους

Στο έργο «Αι Γυμνισταί», δύο ηλικιωμένες κυρίες συναντούν απροσδόκητα δύο μεσήλικες άντρες σε μια παραλία όπου σκοπεύουν να κάνουν μπάνιο. Η συνάντηση αυτή γίνεται αφορμή για μια σειρά από κωμικές και συγκινητικές στιγμές, καθώς οι χαρακτήρες έρχονται αντιμέτωποι με τις ανάγκες τους για αποδοχή, τρυφερότητα και ανθρώπινη επαφή.

Η ιδιαιτερότητα της παράστασης έγκειται στο ότι οι τέσσερις ρόλοι ερμηνεύονται από δύο ηθοποιούς, προσδίδοντας στο έργο μια θεατρική οικονομία που ενισχύει το χιούμορ και την ευρηματικότητα της σκηνοθεσίας.

Αισθητική που συνδυάζει κλασική κωμωδία και σύγχρονη κινηματογραφική ματιά

Το κείμενο του Γιώργου Σίμωνα συνομιλεί με την παράδοση της κωμωδίας του Όσκαρ Γουάιλντ, ενώ παράλληλα υιοθετεί στοιχεία από τον ιδιαίτερο κόσμο του Γουές Άντερσον. Η παράσταση δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου η μη συμβατική ζωή παρουσιάζεται ως μια πιθανότητα απελευθέρωσης, αλλά και ως μια πρόκληση για τους ήρωες που καλούνται να επαναπροσδιορίσουν τον εαυτό τους.

Οι συντελεστές της παράστασης

Το έργο υπογράφει ο Γιώργος Σίμωνας, ενώ τη σκηνοθεσία αναλαμβάνει η Τώνια Ράλλη.Στη δημιουργική ομάδα συμμετέχουν η Ματίνα Περγιουδάκη ως βοηθός σκηνοθέτιδας και συνυπεύθυνη για τη μουσική επιμέλεια, ο Γιώργος Βλαχονικόλος στους φωτισμούς, καθώς και οι Ηώς Αντωνοπούλου και Ιωάννα Μακαβέι στην ενδυματολογία και το φροντιστήριο.Τα μουσικά ιντερλούδια υπογράφουν ο Γιαν Βαν Αγγελόπουλος και η Ματίνα Περγιουδάκη.

Οι ερμηνείες

Ο Γιώργος Τζαβάρας ενσαρκώνει τους ρόλους της Λεβάντας και του Ήφαιστου, ενώ ο Γιώργος Σίμωνας υποδύεται τη Λουΐζα και τον Λορέντζο.

Η Ματίνα Περγιουδάκη εμφανίζεται στον ρόλο της σερβιτόρας, ολοκληρώνοντας το καστ μιας παράστασης που βασίζεται στη χημεία και την ευελιξία των ηθοποιών.

Έως 31 Μαΐου 2026

Γερμανικού 20,Πλ. Ομονοίας - Μεταξουργείο

Έλληνες καλλιτέχνες στην έκθεση Beziehungsfelder της Fotogalerie Wien: Μια διερεύνηση των ανθρώπινων σχέσεων μέσα από τη σύγχρονη φωτογραφία

 

Η Fotogalerie Wien παρουσιάζει την έκθεση Beziehungsfelder, μια ομαδική εικαστική πρόταση αφιερωμένη στις πολλαπλές όψεις των ανθρώπινων σχέσεων και της συνύπαρξης. Στην έκθεση συμμετέχουν και τρεις Έλληνες καλλιτέχνες, συνεργάτες της αίθουσας τέχνης Εκφραση – Γιαννα Γραμματοπούλου: ο Απόλλων Γλύκας, η Γιαννα Γραμματοπούλου και ο Ηλίας Σιψάς.

Ilias Sipsas

Μια έκθεση αφιερωμένη στα πεδία των ανθρώπινων σχέσεων

Η έκθεση Beziehungsfelder (Πεδία Σχέσεων) στη Fotogalerie Wien εστιάζει στις δυναμικές που αναπτύσσονται ανάμεσα στα άτομα, στις κοινότητες και στα κοινωνικά περιβάλλοντα. Μέσα από διαφορετικές φωτογραφικές και μεικτές πρακτικές, οι συμμετέχοντες καλλιτέχνες εξερευνούν την έννοια της συνύπαρξης, της εγγύτητας, της απόστασης και της αλληλεπίδρασης, δημιουργώντας ένα πολυφωνικό αφήγημα γύρω από το πώς οι σχέσεις διαμορφώνουν την προσωπική και συλλογική εμπειρία.

Η Fotogalerie Wien, ένας από τους σημαντικότερους οργανισμούς προώθησης της καλλιτεχνικής φωτογραφίας και των νέων μέσων στην Αυστρία, εντάσσει την έκθεση στο ετήσιο πρόγραμμα της, το οποίο συχνά επικεντρώνεται σε θεματικές που συνδέουν την εικόνα με κοινωνικά και ανθρωπολογικά ζητήματα.

Appolon Glykas

Η ελληνική συμμετοχή και ο διάλογος με τη διεθνή σκηνή

Οι Έλληνες καλλιτέχνες Απόλλων Γλύκας, Ηλίας Σιψάς και Γιαννα Γραμματοπούλου συμμετέχουν με έργα που κινούνται ανάμεσα στο προσωπικό βίωμα και τη συλλογική μνήμη. Η παρουσία τους στη Βιέννη ενισχύει τη διεθνή προβολή της σύγχρονης ελληνικής φωτογραφικής δημιουργίας και αναδεικνύει τον διάλογο που αναπτύσσεται ανάμεσα σε διαφορετικές καλλιτεχνικές γλώσσες.

Τα έργα τους συνομιλούν με τις υπόλοιπες συμμετοχές, δημιουργώντας ένα ενιαίο πεδίο αναφορών γύρω από την ανθρώπινη σχέση ως εμπειρία, ως σύγκρουση, ως ανάγκη και ως αφήγηση.

Nikolaus Gansterer

Ο χώρος και η ταυτότητα της Fotogalerie Wien

Η έκθεση φιλοξενείται στον χώρο της Fotogalerie Wien, στο WUK της Βιέννης, έναν από τους σημαντικότερους κόμβους σύγχρονης τέχνης της πόλης. Η γκαλερί, με ιστορία άνω των τριών δεκαετιών, λειτουργεί ως πλατφόρμα για την προώθηση της καλλιτεχνικής φωτογραφίας και των νέων μέσων, παρουσιάζοντας κάθε χρόνο εκθέσεις που συνδυάζουν θεωρητικό υπόβαθρο και εικαστική έρευνα.

Διάρκεια και πληροφορίες

Η έκθεση Beziehungsfelder διαρκεί  έως τις 13 Ιουνίου 2026.

Τοποθεσία: Fotogalerie Wien, Währinger Strasse 59 / WUK, A–1090 Vienna.

Νέα βοηθήματα για άτομα με μειωμένη όραση διαθέτει η Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος

Η Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος ενισχύει την προσβασιμότητα των υπηρεσιών της, διαθέτοντας νέα βοηθήματα για άτομα με μειωμένη όραση, αποκλειστικά για επιτόπια χρήση στα αναγνωστήριά της. Η πρωτοβουλία στοχεύει στη διευκόλυνση της πρόσβασης στις συλλογές και στην ενίσχυση της ισότιμης συμμετοχής στη γνώση.

Ενίσχυση της προσβασιμότητας στα αναγνωστήρια της ΕΒΕ

Η Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος ανακοίνωσε τη διάθεση ειδικών βοηθημάτων για άτομα με μειωμένη όραση, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν επιτόπου στα αναγνωστήρια. Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη στρατηγική της Βιβλιοθήκης για τη βελτίωση της προσβασιμότητας και την παροχή ίσων ευκαιριών σε όλους τους αναγνώστες.

Τα διαθέσιμα βοηθήματα για τη διευκόλυνση της ανάγνωσης

Ο νέος εξοπλισμός περιλαμβάνει εργονομικούς μεγεθυντικούς φακούς με ενσωματωμένο φωτισμό LED, ασφαιρικούς φακούς ανάγνωσης, μεγεθυντικούς χάρακες με γραμμή καθοδήγησης, καθώς και ψηφιακό μεγεθυντικό φακό με οθόνη LCD πέντε ιντσών. Τα βοηθήματα αυτά επιτρέπουν στους χρήστες να διαβάζουν με μεγαλύτερη άνεση και ακρίβεια, διευκολύνοντας την πρόσβαση σε έντυπο υλικό.

Χρηματοδότηση μέσω Erasmus+

Η προμήθεια του εξοπλισμού πραγματοποιήθηκε με χρηματοδότηση από το πρόγραμμα Erasmus+, στο πλαίσιο δράσεων που προωθούν την ισότιμη πρόσβαση στη γνώση και την πληροφορία. Η ένταξη της ΕΒΕ σε τέτοιες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες ενισχύει τον κοινωνικό της ρόλο και αναδεικνύει τη σημασία της προσβασιμότητας στον πολιτισμό.

Πληροφορίες για το κοινό

Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθύνονται στο αρμόδιο προσωπικό του Τμήματος Αναγνωστηρίων για πληροφορίες σχετικά με τη διαθεσιμότητα και τη χρήση των βοηθημάτων. Η ΕΒΕ υπογραμμίζει ότι στόχος της είναι η συνεχής αναβάθμιση των υπηρεσιών της, ώστε κάθε επισκέπτης να έχει τη δυνατότητα να αξιοποιεί πλήρως τις συλλογές της.