Όταν τα ζώα μας επιστρέφουν το βλέμμα: Οι αρχέγονες μορφές του Θωμά Μπερτόλη

 Σάββατο μεσημέρι στoν φιλόξενο χώρο της Artshot Gallery: Από τον πηλό γεννιούνται μορφές ζώων, άλλες αφαιρετικές, άλλες σαν καρικατούρες, σαν να έχουν ξεπηδήσει από  παιδικά παραμυθια. Με την ήρεμη καθοδήγηση του καλλιτέχνη Θωμά Μπερτόλη, γινόμαστε ξανά παιδιά που πλάθουμε με τα χέρια. Ένα όμορφο συναίσθημα μας κατακλύζει καθώς η αίσθηση του πηλού μοιάζει με χάδι... 

της Μαρίας Αλιμπέρτη

Στο πλαίσιο της έκθεσης «Γιατί μας κοιτάζουν τα ζώα του Θωμά Μπερτόλη», ο καλλιτέχνης μας  φιλοξένησε στην έκθεση του και μας χάρισε την ευκαιρία να γίνουμε  ξανά παιδιά. Με την αφορμή του workshop είχαμε  τη δυνατότητα να θαυμάσουμε την έκθεσή του που  ανατρέπει το εμβληματικό ερώτημα του Βρετανού ιστορικού τέχνης John Berger από το δοκίμιο «Γιατί κοιτάζουμε τα ζώα;». Ο κ. Μπερτόλης με τις  ιδιαίτερες μορφές  που  δημιουργεί , δίνει πνοή σε πλάσματα που ισορροπούν μεταξύ πραγματικότητας και φαντασίας.   Σαν να ξεπήδησαν από όνειρο και ερχονται εδώ στο σήμερα να μας  δώσουν ένα μήνυμα. 

O Θωμάς Μπερτόλης με την ζωγράφο και γραφίστρια
Σοφία Γαϊτάνη, ιδιοκτήτρια της Artshot Gallery/.

Τα ζώα που επιστρέφουν το βλέμμα

Τα κεραμικά ζώα του Μπερτόλη στέλνουν τα δικά τους νοήματα κοιτάζοντάς μας στα μάτια. Επιστρέφοντας το βλέμμα, επιβεβαιώνουν ότι για εμάς δεν είναι απλώς ζώα της φύσης. Είναι όντα με συμβολισμούς, έμψυχοι και άψυχοι σύντροφοι, αλλά και επισκέπτες του ύπνου μας. Όπως σημειώνει ο καλλιτέχνης, τα ζώα καταφέρνουν να προκαλέσουν στον άνθρωπο ένα «ανεπανάληπτο συναίσθημα που λειτουργεί σαν τη χαμένη παιδικότητα».  Δεν σε κάνει να τα φοβάσαι, αλλά να τα αγαπάες, να τα νιώθεις δικά σου πλάσματα. 

Ο κ.Μπερτόλης πειραματίζεται με την αναπαράσταση και την αφαίρεση. Κααθώς κοίταζα τα έργα του ένιωθα ότι  τα κεραμικά του συνομιλούν με τις μορφές του Πικάσο .. Στην κεραμική του, η γλυπτή μορφή ανακαλεί μια πρωταρχική σχέση με τον κόσμο,  εκεί που άνθρωπος, ζώο και αντικείμενο διατηρούν μια σχέση θαυμαστής ισοτιμίας.

 Σκεφτόμουν ότι τα έργα του, αλλοτε θυμίζουν τοτέμ, άλλοτε απλά θυμίζουν μορφές αγαπημένων κατοικίδιων της παιδιής μας ηλικίας.  Αναμνήσεις, όνειρα, αδυναμίες μπλέκουν μέσα μας. Από την πλευρά του ο καλλιτέχνης  έχει δηλώσει ότι αντλεί έμπνευση από αρχαίους μύθους. Δίνοντας έμφαση στη μορφή περισσότερο, ο λόγος του μύθου μετατρέπει το γλυπτό σε ομιλούν αντικείμενο, σε έναν οικουμενικό εκφραστή της ανθρώπινης φωνής.

Το βλέμμα των ζώων στη σύγχρονη εποχή

Παρατηρώντας τα έργα του, νιώθω πεπεισμένη ότι ο κ.Μπερτόλης μάς φέρνει αντιμέτωπους με τα ζώα ως όντα μέσα από μια ενστυκτώδη αποτύπωση. Με έμφαση στη χειρονομία όχι στη τεχνική τελειότητα,  τα ζώα του μοιάζουν να ξυπνουν από μια παλαιολιθική εποχή και να μεταμορφώνονται σε σύγχρονα καλλιτεχνικά αντικείμενα. Το βλέμμα τους ανακαλεί τη μακρά ιστορία τους και μια συμπόρευση με την Ανθρωπότητα. Μέσα από την απλότητα η κεραμική φόρμα, αφηγείται πολλές διαδρομές των ιστοριών τους, μικραίνει  όμως την απόσταση ανάμεσα στην Τέχνη και την Ιστορία, στη φόρμα και το νόημα, ανάμεσα στο αντικείμενο, το ζώο και τον άνθρωπο.

AURA στη Ρώμη: Η συνάντηση Valentino – Ewa Juszkiewicz και η νέα ανάγνωση της γυναικείας εικόνας

Η έκθεση που ενώνει υψηλή ραπτική και σύγχρονη ζωγραφική...Στη Ρώμη, η έκθεση AURA. Valentino Garavani and Ewa Juszkiewicz φέρνει σε διάλογο δύο κόσμους που, φαινομενικά, δεν συναντιούνται ποτέ: τα ιστορικά ενδύματα του Valentino και τους πίνακες της Ewa Juszkiewicz, της ζωγράφου που «σβήνει» τα πρόσωπα των γυναικών. Όπως σημειώνεται στο άρθρο, «οι τοίχοι φιλοξενούν είκοσι έξι καμβάδες της Juszkiewicz… όπου αντί για μάτια και στόμα βρίσκουμε υφάσματα, μαλλιά, φρούτα, φύλλα και άνθη». Γύρω τους, 38 φορέματα από το αρχείο Valentino, από το 1963 έως το 2008, αναδεικνύουν τη δύναμη του υφάσματος ως γλυπτικής ύλης.

Πορτρέτα χωρίς πρόσωπο: Η ανατροπή των κωδίκων αναπαράστασης

Η Juszkiewicz ανατρέπει την ιστορική ασυμμετρία του πορτρέτου. Στους αιώνες όπου η γυναίκα έπρεπε να ποζάρει με συγκρατημένο βλέμμα και «κατάλληλη» έκφραση, το πρόσωπο λειτουργούσε ως πεδίο κοινωνικής πειθαρχίας. Η ζωγράφος αντιστρέφει αυτόν τον κώδικα: η αφαίρεση του προσώπου δεν είναι άμυνα, αλλά πράξη απελευθέρωσης. Η μορφή παύει να είναι παθητικό αντικείμενο και αποκτά νέα, οργανική παρουσία μέσα από υφάσματα, καρπούς, φύλλα και όγκους που δεν χρειάζεται να χαμογελάσουν ούτε να φανούν «ευπρεπείς».

Ο διάλογος με την υψηλή ραπτική του Valentino

Σε αυτό το σημείο, ο διάλογος με τον Valentino γίνεται ξεκάθαρος. Η υψηλή ραπτική λειτουργεί σαν γλυπτική: το κόκκινο duchesse satin, τα βελούδα και τα ταφτάδες των δεκαετιών του 1980 και του 2000 διαμορφώνουν το σώμα με μνημειακή αυστηρότητα. Η Juszkiewicz δανείζεται από τη ραπτική την εμμονή στη λεπτομέρεια, τη λάμψη του μεταξιού και τον τρόπο που το φως εισχωρεί στις πτυχές. Η ζωγραφική και η ραπτική συναντιούνται σε μια κοινή γλώσσα επιφάνειας και υλικότητας.

Όταν το ύφασμα γίνεται ανατομία

Το έργο Portrait in Valentino Red (2026), εμπνευσμένο από την Haute Couture συλλογή Φθινόπωρο/Χειμώνας 2007–08, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της ανταλλαγής. Το κόκκινο σατέν δεν λειτουργεί ως διακοσμητικό στοιχείο, αλλά ως αρχιτεκτονική μορφή που αντικαθιστά το πρόσωπο. Η πτυχολογία γίνεται ανατομία. Η μορφή αποκτά παρουσία όχι μέσω της φυσιογνωμίας, αλλά μέσω της ύλης.

Πού βρίσκεται τελικά η αύρα

Το ερώτημα του τίτλου παραμένει: πού κατοικεί η αύρα. Στην έκθεση, η αύρα δεν είναι η μοναδικότητα της μορφής όπως την όρισε ο Walter Benjamin, αλλά η ενέργεια που παραμένει όταν οι συμβάσεις έχουν αποδομηθεί. Όταν το πρόσωπο αφαιρείται, δεν ακολουθεί κενό. Μένει η στάση του λαιμού, η ένταση των ώμων, η πυκνότητα των χρωμάτων, το βάρος του υφάσματος. Μια παρουσία που δεν μπορεί να κατηγοριοποιηθεί.

Σε μια εποχή εμμονής με την ψηφιακή αναγνωρισιμότητα και την αδιάκοπη έκθεση του προσώπου, η έκθεση AURA προτείνει μια διαφορετική διαδρομή: για να ανακαλύψουμε την αλήθεια μιας μορφής, πρέπει μερικές φορές να μάθουμε να παρατηρούμε την μεταμόρφωσή της.

πηγη : finestresullart.info

Το άγαλμα του έφιππου νέου «Ακρόπολη 700» επανεκτίθεται στο Μουσείο Ακρόπολης

Το Μουσείο Ακρόπολης στην Αθήνα επανέφερε στην έκθεση το αρχαίο άγαλμα του έφιππου νέου, γνωστό ως «Ακρόπολη 700», χρονολογούμενο στο 510–500 π.Χ., μετά την ολοκλήρωση εκτεταμένων εργασιών συντήρησης και την αποκατάσταση της αυθεντικής επιγεγραμμένης βάσης του.

Το άγαλμα, που για ένα διάστημα είχε παραμείνει σε αποθήκευση στον βράχο της Ακρόπολης, εκτίθεται πλέον ξανά στην Αρχαϊκή Αίθουσα του Μουσείου, όπως ανακοίνωσε ο φορέας.

Αποκατάσταση και επανέκθεση

Για δεκαετίες, το άγαλμα παρουσιαζόταν πάνω σε βάση που είχε κατασκευαστεί μεταξύ 1956 και 1964, στο πλαίσιο της αναδιοργάνωσης του παλαιού Μουσείου Ακρόπολης υπό την επίβλεψη του αρχαιολογικού επιμελητή Γιάννη Μηλιάδη.

Κατά τη διάρκεια της πρόσφατης συντήρησης, οι ειδικοί αφαίρεσαν τα παλαιά στηρίγματα από πλεξιγκλάς, προχώρησαν σε πλήρη καθαρισμό και σταθεροποίηση του γλυπτού και το επανατοποθέτησαν στην αρχαία επιγεγραμμένη βάση του. Η επέμβαση αποκατέστησε την αυθεντική παρουσίαση του έργου και ανέδειξε τη στενή σχέση του με τη βάση που το συνόδευε στην αρχαιότητα.

Ψηφιακή παρουσίαση για την Ευρωπαϊκή Ημέρα Συντήρησης 2026

Με αφορμή την επανέκθεση, το Μουσείο Ακρόπολης δημοσίευσε βίντεο που παρουσιάζει τη διαδικασία συντήρησης και την επιστροφή του γλυπτού στην αίθουσα, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ημέρας Συντήρησης 2026. Το υλικό είναι διαθέσιμο στην επίσημη ιστοσελίδα του Μουσείου.

Πηγή

ΑΠΕ-ΜΠΕ

«Ο Γιος του Σαούλ» – Η επόμενη προβολή της Κινηματογραφικής Λέσχης Νέας Ιωνίας “Μπλόκο” στον Δημοτικό Κινηματογράφο ΑΣΤΕΡΑΣ

 

Η Κινηματογραφική Λέσχη Νέας Ιωνίας “Μπλόκο” παρουσιάζει την επόμενη ταινία του προγράμματός της, Ο γιος του Σαούλ, την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου, σε δύο προβολές στις 18:30 και 20:45, στον Δημοτικό Κινηματογράφο Νέας Ιωνίας «ΑΣΤΕΡΑΣ» (Ασκληπιού 4). Η είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό.

Η υπόθεση

Άουσβιτς, 1944. Ο Σαούλ είναι μέλος της Sonderkommando, μιας ομάδας Εβραίων κρατουμένων που εξαναγκάζονται να εργάζονται στα κρεματόρια. Ανάμεσα στα νεκρά σώματα αναγνωρίζει ένα αγόρι που πιστεύει πως είναι ο γιος του. Από εκείνη τη στιγμή, αποφασίζει να βρει έναν ραβίνο και να του εξασφαλίσει μια ταφή, μέσα σε έναν κόσμο όπου η ανθρώπινη ζωή και η μνήμη επιχειρείται να εξαλειφθούν. Η εμμονή του αποκτά τεράστια σημασία, ως πράξη αντίστασης και ανθρωπιάς.

Διεθνής αναγνώριση

Η ταινία έχει τιμηθεί με το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ Καννών, με το Όσκαρ Καλύτερης Ξενόγλωσσης Ταινίας, καθώς και με 65 ακόμη βραβεία και 62 υποψηφιότητες σε διεθνή φεστιβάλ. Πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα έργα σύγχρονου κινηματογράφου που πραγματεύεται το Ολοκαύτωμα με πρωτοποριακή κινηματογραφική γλώσσα.

Πληροφορίες προβολής

Παρασκευή 23 Οκτωβρίου

Ώρες προβολών: 18:30 και 20:45

Δημοτικός Κινηματογράφος Ν. Ιωνίας «ΑΣΤΕΡΑΣ»

Ασκληπιού 4

Είσοδος ελεύθερη

5ο Bazaar Βιβλίου ΜΙΕΤ: Επετειακή διοργάνωση με σπάνιες εκδόσεις και παράλληλες δράσεις

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, που φέτος συμπληρώνει 60 χρόνια προσφοράς στα γράμματα, τις τέχνες και τον πολιτισμό, διοργανώνει το 5ο Bazaar Βιβλίου, πιο πλούσιο και εορταστικό από κάθε προηγούμενο. Στο πλαίσιο των επετειακών εκδηλώσεων, το Bazaar πραγματοποιείται μαζί με το δημοφιλές Βιβλιοφιλικό Παζάρι του ΕΛΙΑ και συνοδεύεται από ένα πρόγραμμα παράλληλων δράσεων για μικρούς και μεγάλους.

Ημερομηνίες και χώρος

Πέμπτη 5 έως Κυριακή 8 Νοεμβρίου 2026

10:00 – 18:00

Παλαιό Χρηματιστήριο, Σοφοκλέους 8–10

Τι θα βρει το κοινό

Το Bazaar συγκεντρώνει υλικό που δύσκολα συναντά κανείς συγκεντρωμένο σε έναν χώρο. Σπάνιες και παλαιές εκδόσεις του ΜΙΕΤ, του ΕΛΙΑ, της Εθνικής Τράπεζας και του Ιστορικού Αρχείου ΕΤΕ, καθώς και τελευταία εξαντλημένα αντίτυπα, προσφέρονται στο κοινό σε ιδιαίτερα προσιτές τιμές.

Παράλληλα, το ΕΛΙΑ διαθέτει αποκλειστικά στον χώρο του Παζαριού σπάνια παλαιά έντυπα του 19ου και 20ού αιώνα – βιβλία, περιοδικά, εφημερίδες – καθώς και συλλεκτικά μικροαντικείμενα όπως αφίσες και καρτ ποστάλ, που αναδεικνύουν τη μακρά ιστορία του ελληνικού βιβλίου και της τυπογραφίας.

Ψηφιακές αγορές

Για όσους επιθυμούν να πραγματοποιήσουν ηλεκτρονικές αγορές βιβλίων, λειτουργεί το ηλεκτρονικό βιβλιοπωλείο του ΜΙΕΤ στη διεύθυνση:

www.mietbookstore.gr  

Τα παλαιά έντυπα και τα μικροαντικείμενα του ΕΛΙΑ θα διατίθενται αποκλειστικά στον χώρο του Bazaar.