Τετάρτη 22 Ιουλίου 2026

Οι Εκδόσεις Διόπτρα επαναφέρουν την «Οδύσεια» του Νίκου Καζαντζάκη σε ομοιότυπη συλλεκτική έκδοση

 


Με αφορμή την έντονη δημόσια συζήτηση που προκάλεσε η νέα ταινία του Κρίστοφερ Νόλαν, οι Εκδόσεις Διόπτρα προτείνουν μια επιστροφή στη λογοτεχνική μνήμη: την επανέκδοση της «Οδύσειας» του Νίκου Καζαντζάκη σε ομοιότυπη μορφή, ακριβές αντίγραφο της ιστορικής έκδοσης του 1938. Πρόκειται για μια μνημειώδη συλλεκτική έκδοση που αναδεικνύει το έργο ζωής του οικουμενικού Έλληνα συγγραφέα, συνοδευόμενη από χειρόγραφα και το αυθεντικό Λεξιλόγιο που ο ίδιος είχε καταρτίσει.


Η «Οδύσεια» όπως πρωτοεκδόθηκε το 1938

Η ομοιότυπη έκδοση της «Οδύσειας» αναπαράγει πιστά την πρώτη ιστορική έκδοση του 1938, η οποία είχε κυκλοφορήσει σε μόλις 301 αντίτυπα, όλα υπογεγραμμένα από τον Νίκο Καζαντζάκη. Η νέα έκδοση, επιμελημένη από τον Δρα Πάτροκλο Σταύρου – εκδότη και θετό γιο της Ελένης Καζαντζάκη – αποτελεί φόρο τιμής στο έργο ζωής του συγγραφέα, ο οποίος αφιέρωσε περισσότερες από 15.000 ώρες στις επτά γραφές του έπους των 33.333 στίχων.


Η συλλεκτική έκδοση κυκλοφορεί σε 3.000 αριθμημένα και σφραγισμένα αντίτυπα, υπογεγραμμένα από τον εκδότη, και συνοδεύεται από το δεκασέλιδο Λεξιλόγιο της «Οδύσειας», καταρτισμένο από τον ίδιο τον Καζαντζάκη.


Χειρόγραφα, ιστορικό γραφής και το έργο ζωής του Καζαντζάκη

Στο τέλος της έκδοσης περιλαμβάνεται εκτενές Επίμετρο με χειρόγραφα του ποιητή: το ιστορικό της γραφής του έπους, περίληψη της «Οδύσειας» και στίχοι από την τρίτη γραφή. Το υλικό αυτό φωτίζει τη δημιουργική διαδικασία του Καζαντζάκη, ο οποίος επανέγραφε το έργο του επτά φορές μέχρι να καταλήξει στην τελική μορφή.


Η φράση του «Πρέπει να φροντίσω το κορμί μου, αλλιώς αυτό το έργο θα με ρίξει καταγής» αποτυπώνει το βάθος της προσπάθειας και το βάρος της δημιουργίας ενός έργου που ο ίδιος θεωρούσε κορυφαίο στην πορεία του.


Ας επιχειρήσουμε μια επιστροφή στη λογοτεχνική μνήμη!




Πρεμιέρα στη Θήβα: Ο Δημήτρης Μαραμής παρουσιάζει τη rock opera «Ηρακλής Μαινόμενος» στη γενέτειρα του μυθικού ήρωα



Η Θήβα υποδέχεται στις 21 Σεπτεμβρίου τη πανελλήνια πρεμιέρα της rock opera «Ηρακλής Μαινόμενος» του Δημήτρη Μαραμή, σε μια μεγάλη παραγωγή αφιερωμένη στον πιο σύνθετο και τραγικό ήρωα της ελληνικής μυθολογίας. Το έργο, ανάθεση του Δήμου Θηβαίων, παρουσιάζεται στο ανοιχτό Θέατρο Μοσχοποδίου με τη συμμετοχή της Χορωδίας της ΕΡΤ, καταξιωμένων σολίστ και εξαμελούς μουσικής μπάντας.


Μια σύγχρονη μουσικοθεατρική ανάγνωση του Ηρακλή

Η rock opera αναδεικνύει τον Ηρακλή ως διχασμένη μορφή: θεό και άνθρωπο, θύτη και θύμα, παιδοκτόνο και λυτρωτή. Ο Μαραμής φωτίζει τον ήρωα ως τραγικό πρόσωπο που κινείται ανάμεσα στον Όλυμπο και τον Τάρταρο, τον Άδη και τον κόσμο των ανθρώπων, τον μύθο και την αθανασία. Η μουσική σύνθεση συνδυάζει ηλεκτρικά ηχοχρώματα, έντονους ρυθμούς και χορωδιακές εξάρσεις, δημιουργώντας ένα τελετουργικό, δραματικό σύμπαν.


Βασισμένο σε Ευριπίδη, Σοφοκλή και Σενέκα

Το λιμπρέτο του Μαραμή αντλεί υλικό από τις τραγωδίες «Ηρακλής Μαινόμενος» του Ευριπίδη και «Τραχίνιαι» του Σοφοκλή, καθώς και από τα έργα «Hercules Furens» και «Hercules Oetaeus» του Σενέκα. Η παράσταση συνομιλεί με το σήμερα, θέτοντας στο επίκεντρο ζητήματα βίας, αξιακού διχασμού και δικαιοσύνης σε έναν κόσμο διαρκών μεταβολών.


Οι συντελεστές της παραγωγής

Στον ρόλο του Ηρακλή εμφανίζεται ο Γιώργος Παπαδημητρίου, ενώ η Μέλα Γεροφώτη ερμηνεύει τη Μεγάρα. Ο Νίκος Κύρτσος υποδύεται τον Αμφιτρύωνα και η Μελίνα Μαβίδου την Ήρα. Τη μουσική μπάντα αποτελούν οι Γιώργος Θεοφάνους (κιθάρες, πλήκτρα), Θοδωρής Κουέλης (μπάσο), Βασίλης Παναγιωτόπουλος (τύμπανα), Διονύσης Αγαλιανός (τρομπέτα), Γιάννης Καΐκης (τρομπόνι) και ο ίδιος ο Μαραμής στο πιάνο. Συμμετέχει η Χορωδία της ΕΡΤ και τοπικά καλλιτεχνικά σχήματα.


Πληροφορίες παράστασης

Ημερομηνία: Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου 2026

Ώρα: 20:30

Χώρος: Θέατρο Μοσχοποδίου, Θήβα

Είσοδος: Ελεύθερη





Richard Dadd: Η ιδιοφυΐα και η τρέλα πίσω από έναν από τους πιο αινιγματικούς ζωγράφους της βικτωριανής εποχής

 



Μια νέα έκθεση στη Royal Academy επιχειρεί να επανεξετάσει το έργο του Richard Dadd, του ζωγράφου που πέρασε σχεδόν όλη του τη ζωή σε ψυχιατρικά ιδρύματα μετά τη δολοφονία του πατέρα του. Η έκθεση «Beyond Bedlam» φωτίζει πώς η ψυχική του κατάσταση επηρέασε —αλλά δεν καθόρισε αποκλειστικά— τις πιο παράξενες, καθηλωτικές και πρωτοποριακές εικόνες της βικτωριανής τέχνης.


Ο ζωγράφος που είδε την τρέλα και τη λογική να αγγίζονται

Στο επίκεντρο της έκθεσης βρίσκεται το Portrait of a Young Man (1853), ένα έργο που ο Dadd αποτυπώνει έναν άνδρα με ανήσυχη έκφραση, καθισμένο σε έναν κήπο που μοιάζει υπερβολικά πυκνός και σχεδόν απειλητικός. Αν και για χρόνια θεωρήθηκε ότι απεικονίζει κάποιον τρόφιμο του Bedlam, οι νεότερες έρευνες δείχνουν ότι πρόκειται για τον διευθυντή του νοσοκομείου, τον Dr Charles Hood. Ο Dadd φαίνεται να βλέπει στον γιατρό μια αντανάκλαση της δικής του ψυχικής κατάστασης, υπονοώντας ότι η γραμμή ανάμεσα στη «λογική» και την «τρέλα» είναι εξαιρετικά λεπτή.


Από την υπόσχεση στην κατάρρευση: το ταξίδι που άλλαξε τα πάντα

Πριν από την τραγική του πράξη, ο Dadd ήταν ήδη ένας πολλά υποσχόμενος καλλιτέχνης, με ιδιαίτερη αδυναμία στις νεράιδες της βρετανικής λαογραφίας — σκοτεινές, αινιγματικές, μακριά από την εξιδανικευμένη εικόνα της Disney. Έργα όπως το Puck και το Titania Sleeping δείχνουν έναν ζωγράφο που εξερευνά έναν ενήλικο, ανήσυχο κόσμο φαντασίας.Το μεγάλο ταξίδι του στη Μέση Ανατολή, που γέμισε τα τετράδιά του με σκίτσα από αγορές, μιναρέδες και ερείπια, αντί να τον εμπνεύσει, τον οδήγησε σε βαθιά παράνοια και τελικά στη δολοφονία του πατέρα του.


Η γέννηση ενός αριστουργήματος μέσα στο Bedlam

Στο Bedlam, ο Dadd δημιούργησε το έργο που τον καθιέρωσε ως έναν από τους πιο ιδιοσυγκρασιακούς ζωγράφους του 19ου αιώνα: The Fairy Feller’s Master-Stroke.

Το έργο, στο οποίο εργάστηκε επί εννέα χρόνια, παραβιάζει κάθε κανόνα της ακαδημαϊκής ζωγραφικής. Η επιφάνεια του πίνακα είναι πνιγμένη από χόρτα, φύλλα και αγριόχορτα που εμποδίζουν το βλέμμα, ενώ πίσω από αυτή την πυκνή βλάστηση ξεδιπλώνεται μια ολόκληρη κοινωνία νεράιδων. Δεν είναι όμορφες ούτε γοητευτικές· είναι παράξενες, σχεδόν αποκρουστικές, σαν μικροσκοπικά πλάσματα που παρατηρούνται μέσα από φακό επιστημονικής έρευνας.


Ένας καλλιτέχνης που είδε τη φύση αλλιώς

Η έκθεση δείχνει ότι ο Dadd δεν ήταν απλώς ένας «τρελός ζωγράφος». Ήταν ένας καλλιτέχνης που, μέσα στην απομόνωση του ασύλου, απελευθερώθηκε από τις συμβάσεις της εποχής του. Στα έργα του από το Broadmoor, η φύση αποκτά μια άγρια, σχεδόν σκληρή αλήθεια: φρούτα, λουλούδια και φυτά ζωγραφίζονται με μια ένταση που θυμίζει τις αναζητήσεις των Manet και Whistler, αλλά μέσα από ένα εντελώς προσωπικό φίλτρο.


Η τραγωδία και η ιδιοφυΐα ενός ζωγράφου που δεν χωρούσε πουθενά

Η έκθεση δεν αποφεύγει την τραγική διάσταση της ζωής του Dadd: ένας χαρισματικός καλλιτέχνης που πέρασε 43 χρόνια κλεισμένος σε ιδρύματα. Ωστόσο, αναδεικνύει ότι η ιδιοφυΐα του δεν μπορεί να περιοριστεί σε μια απλή εξήγηση περί «τρέλας». Ο Dadd είδε πράγματα που οι άλλοι δεν μπορούσαν: μικροσκοπικούς κόσμους μέσα στο γρασίδι, σκοτεινές γιορτές στα βρετανικά δειλινά, μια φύση που δεν ήταν ποτέ ήρεμη.Η τέχνη του παραμένει μια από τις πιο παράξενες και συναρπαστικές ματιές της βικτωριανής εποχής.



πηγή: https://www.theguardian.com/



«Δύο κεριά μεσοπέλαγα»: Η νέα έκθεση του Χρήστου Μποκόρου στην Ερμούπολη



Στο πλαίσιο του επετειακού προγράμματος για τα 200 χρόνια από την ίδρυση της Ερμούπολης, εγκαινιάστηκε στην Αίθουσα Γ. & Ε. Βάτη η νέα έκθεση ζωγραφικής του Χρήστου Μποκόρου με τίτλο «Δύο κεριά μεσοπέλαγα». Πλήθος πολιτών, εκπροσώπων των αρχών και φίλων της τέχνης παρευρέθηκαν στα εγκαίνια, τιμώντας μια εικαστική κατάθεση μνήμης αφιερωμένη σε δύο σημαντικές μορφές του ελληνικού πολιτισμού.


Ένας φόρος τιμής σε Μακρουλάκη και Ελευθερίου

Η έκθεση αποτελεί αφιέρωμα στον ζωγράφο Μιχάλη Μακρουλάκη και τον ποιητή, στιχουργό και λογοτέχνη Μάνο Ελευθερίου, δύο δημιουργούς με βαθιές ρίζες στη Σύρο. Τα έργα της πρόσφατης περιόδου του Μποκόρου συνομιλούν με την πνευματική παρακαταθήκη τους, αναδεικνύοντας κοινές θεματικές: τη μνήμη, τον χρόνο, την ανθρώπινη εμπειρία και το φως του Αιγαίου.


Υλικά που κουβαλούν τον χρόνο

Ο Μποκόρος αξιοποιεί υλικά φορτισμένα με ιστορία — παλιά ξύλα, φθαρμένα υφάσματα, δαντέλες, σκουριασμένα μέταλλα, ευρήματα της ακτής — μετατρέποντας το καθημερινό σε σύμβολο διαχρονικότητας. Η έκθεση προσκαλεί τον θεατή σε μια εμπειρία στοχασμού, όπου η ύλη γίνεται φορέας μνήμης και η ζωγραφική πράξη λειτουργεί ως τελετουργία φωτός και αναστοχασμού.



Μια κορυφαία στιγμή του επετειακού προγράμματος

Η έκθεση «Δύο κεριά μεσοπέλαγα» αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εκδηλώσεις του επετειακού προγράμματος για τα 200 χρόνια της Ερμούπολης, αναδεικνύοντας τον ρόλο της πόλης ως σταθερού πυρήνα πολιτισμού και δημιουργίας. Ο Δήμος Σύρου–Ερμούπολης καλεί κατοίκους και επισκέπτες να γνωρίσουν το έργο του Μποκόρου, συμμετέχοντας σε μια ξεχωριστή πολιτιστική εμπειρία που τιμά την ιστορία και τη σύγχρονη ελληνική τέχνη.


Πληροφορίες έκθεσης

Διοργάνωση: Δήμος Σύρου–Ερμούπολης

Χώρος: Αίθουσα Τέχνης Γ. & Ε. Βάτη, Πλατεία Μιαούλη

Επιμέλεια: Γιώργος Αλτουβάς, Ιφιγένεια Μποτζάκη

Εγκαίνια: Σάββατο 18 Ιουλίου, 20:00

Διάρκεια: 18.07 – 30.08.2026

Ώρες λειτουργίας: Δευτέρα–Κυριακή, 19:00–22:00






Οι ακτές της Απόβασης στη Νορμανδία σε τελική αξιολόγηση για ένταξη στα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO

 






Η υποψηφιότητα των ακτών της Απόβασης στη Νορμανδία για ένταξη στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO εισέρχεται στην τελική φάση, με την απόφαση να αναμένεται μεταξύ 24 και 27 Ιουλίου στη σύνοδο της Επιτροπής στο Μπουσάν της Νότιας Κορέας. Εάν εγκριθεί, οι ιστορικές παραλίες της D‑Day θα προστεθούν στα 54 γαλλικά μνημεία που έχουν ήδη λάβει τον χαρακτηρισμό «εξαιρετικής οικουμενικής αξίας».


Μια ιστορική υποψηφιότητα που ολοκληρώνει 20 χρόνια προσπαθειών

Σχεδόν δύο δεκαετίες μετά την έναρξη του εγχειρήματος, η Νορμανδία βρίσκεται ένα βήμα πριν από την επίσημη αναγνώριση των ακτών όπου πραγματοποιήθηκε η μεγαλύτερη στρατιωτική επιχείρηση του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Η ένταξη θα καλύπτει τις πέντε συμμαχικές παραλίες της 6ης Ιουνίου 1944 — Utah, Omaha, Gold, Juno, Sword — καθώς και εμβληματικούς τόπους όπως η Pointe du Hoc, η γερμανική πυροβολαρχία στο Longues‑sur‑Mer, το τεχνητό λιμάνι του Arromanches, στρατιωτικά κοιμητήρια και μνημεία.


Η D‑Day: μια ημέρα που άλλαξε την πορεία της Ευρώπης

Στις 6 Ιουνίου 1944, περισσότεροι από 150.000 στρατιώτες — κυρίως Αμερικανοί, Βρετανοί και Καναδοί — αποβιβάστηκαν στις ακτές της Νορμανδίας. Πάνω από 4.000 σκοτώθηκαν μέσα σε μία ημέρα, σε μια επιχείρηση που αποδείχθηκε καθοριστική για την απελευθέρωση της Ευρώπης από τη ναζιστική κατοχή.

Για τον Ερβέ Μορέν, πρόεδρο του Περιφερειακού Συμβουλίου της Νορμανδίας, η πιθανή ένταξη αποτελεί «τεράστια αναγνώριση» για τους στρατιώτες που πολέμησαν για να τερματιστεί ο ναζισμός.


Οικονομικός αντίκτυπος και τουριστική δυναμική

Οι ακτές της απόβασης προσελκύουν ήδη 1,8 εκατομμύρια επισκέπτες ετησίως, με το ένα τρίτο να προέρχεται από το εξωτερικό — κυρίως από το Ηνωμένο Βασίλειο, τις ΗΠΑ και τη Γερμανία. Το 2022, η επισκεψιμότητα δημιούργησε οικονομικά οφέλη 700 εκατ. ευρώ, στηρίζοντας περισσότερες από 8.400 θέσεις εργασίας.Η ένταξη στην UNESCO εκτιμάται ότι θα αυξήσει τον τουρισμό κατά περίπου 15%, ενισχύοντας περαιτέρω την τοπική οικονομία.


Η ανάγκη προστασίας μιας εύθραυστης κληρονομιάς

Πολλά κατάλοιπα της D‑Day — μπουνκέρ του Ατλαντικού Τείχους, ναυάγια, συμμαχικές εγκαταστάσεις — απειλούνται από τη διάβρωση των ακτών και την άνοδο της στάθμης της θάλασσας.

Στο Longues‑sur‑Mer, το πρώην παρατηρητήριο της γερμανικής πυροβολαρχίας παραμένει κλειστό από το 2025 λόγω κινδύνου κατολίσθησης. Οι διευθυντές μουσείων τονίζουν ότι η ένταξη στην UNESCO δεν συνεπάγεται αυτόματα πρόσθετη χρηματοδότηση, η διατήρηση της μνήμης απαιτεί ψηφιοποίηση, εικονικές αναπαραστάσεις και νέες μεθόδους τεκμηρίωσης.


Ένα παγκόσμιο σύμβολο μνήμης και ευθύνης

Εάν η εγγραφή εγκριθεί, οι παραλίες της απόβασης θα αποτελούν όχι μόνο τόπο μνήμης του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, αλλά και χώρο του οποίου η προστασία αναγνωρίζεται ως υπόθεση της ανθρωπότητας. Η Νορμανδία θα ενταχθεί σε έναν διεθνή χάρτη μνημείων που διαφυλάσσουν την ιστορική μνήμη και την αξία της ειρήνης.



πηγή: https://gr.euronews.com/