Στ’ Αχνάρια της Λήθης: έξι ιστορίες από το Μεγάλο Κάστρο ζωντανεύουν την Κρήτη της Τουρκοκρατίας

Ένα νέο βιβλίο φωτίζει άγνωστες πτυχές της κρητικής ιστορίας...Μια συναρπαστική λογοτεχνική περιπλάνηση στο παρελθόν της Κρήτης επιχειρεί το βιβλίο «Στ’ Αχνάρια της Λήθης – Ιστορίες απ’ το Μεγάλο Κάστρο», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πάπυρος. Μέσα από έξι αυτοτελείς ιστορίες, το έργο ανασυνθέτει το πολύπλοκο κοινωνικό και ιστορικό τοπίο του Ηρακλείου, όταν η πόλη ήταν ακόμη γνωστή ως Μεγάλο Κάστρο, κατά την περίοδο της οθωμανικής κυριαρχίας.

Ανάμεσα στη μνήμη και τη λήθη

Οι αφηγήσεις μεταφέρουν τον αναγνώστη σε μια εποχή αντιθέσεων, όπου Χριστιανοί και Οθωμανοί συνυπάρχουν σε ένα περιβάλλον γεμάτο εντάσεις, ανασφάλεια αλλά και προσδοκία για ένα καλύτερο μέλλον. Η μνήμη και η λήθη γίνονται οι βασικοί άξονες γύρω από τους οποίους ξεδιπλώνονται οι ζωές των ηρώων, αποκαλύπτοντας τις ανθρώπινες διαστάσεις μιας ταραγμένης ιστορικής περιόδου. Παρότι πρόκειται για έργο μυθοπλασίας, οι ιστορίες βασίζονται σε πραγματικά ιστορικά γεγονότα και αποδίδουν με αυθεντικότητα το κλίμα της τουρκοκρατούμενης Κρήτης, προσφέροντας παράλληλα μια γλαφυρή εικόνα της καθημερινότητας των ανθρώπων εκείνης της εποχής.

Πρόσωπα που παλεύουν με την πίστη, τον έρωτα και την απώλεια

Στις σελίδες του βιβλίου αναδύονται χαρακτήρες που έρχονται αντιμέτωποι με τα μεγάλα ζητήματα της ανθρώπινης ύπαρξης. Η πίστη, ο έρωτας, η απώλεια και η επιβίωση λειτουργούν ως κινητήριες δυνάμεις των αφηγήσεων, ενώ η πόλη του Μεγάλου Κάστρου αποκτά πρωταγωνιστικό ρόλο, με τα σοκάκια, τα τείχη και τις γειτονιές της να γίνονται σκηνικό ανθρώπινων ιστοριών και συλλογικών βιωμάτων.

Μια λογοτεχνική αναβίωση της κρητικής ψυχής

Το βιβλίο δεν περιορίζεται στην αναδρομή στο παρελθόν. Μέσα από τη μυθοπλασία, αναδεικνύει διαχρονικά ερωτήματα για την ταυτότητα, τη μνήμη και τη δύναμη της ανθρώπινης αντοχής. Με λυρική γραφή και έντονη ιστορική ατμόσφαιρα, προσκαλεί τον αναγνώστη να ανακαλύψει τις κρυμμένες ιστορίες μιας εποχής που εξακολουθεί να επηρεάζει τη συλλογική μνήμη της Κρήτης.

Ένα ταξίδι στην καρδιά της ιστορίας

Οι «Αχνάρια της Λήθης» αποτελούν μια γέφυρα ανάμεσα στη λογοτεχνία και την ιστορία, δίνοντας φωνή σε πρόσωπα και γεγονότα που συχνά παραμένουν στις σκιές του χρόνου. Πρόκειται για ένα έργο που δεν αφηγείται απλώς το παρελθόν, αλλά το αναβιώνει με τρόπο συγκινητικό και επίκαιρο.

Διάλεξη του Nigel Spivey στη Βρετανική Σχολή Αθηνών για την Σαπφώ

 

Στο πλαίσιο των ετήσιων «Φθινοπωρινών Διαλέξεων Κλασικών Σπουδών», η Βρετανική Σχολή Αθηνών φιλοξενεί την Πέμπτη 12 Νοεμβρίου και ώρα 18:00 μία ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα διάλεξη με τίτλο «Sappho The Symbol», με ομιλητή τον διακεκριμένο ιστορικό της τέχνης και αρχαιολόγο Nigel Spivey.

Η εκδήλωση εστιάζει σε μία από τις πλέον εμβληματικές μορφές της αρχαίας ελληνικής γραμματείας, τη Σαπφώ από τη Λέσβο, η οποία εξακολουθεί να εμπνέει αναγνώστες, καλλιτέχνες και ερευνητές εδώ και περισσότερα από 2.500 χρόνια.

Η εικόνα της Σαπφούς μέσα στους αιώνες

Αν και το ποιητικό έργο της Σαπφούς σώζεται αποσπασματικά, η φήμη της ως κορυφαίας λυρικής ποιήτριας παραμένει αδιαμφισβήτητη. Η διάλεξη του Nigel Spivey επιχειρεί να απαντήσει σε ένα φαινομενικά απλό, αλλά ιδιαίτερα σύνθετο ερώτημα: πώς φαντάστηκαν τη Σαπφώ οι άνθρωποι ανά τους αιώνες;

Μέσα από νέα οπτικά τεκμήρια και την επανεξέταση γνωστών εικονογραφικών αναπαραστάσεων, ο ομιλητής διερευνά τη Σαπφώ ως σύμβολο της γυναικείας ποιητικής δημιουργίας, της ερωτικής έκφρασης, του πάθους αλλά και της γυναικείας επιθυμίας. Η διάλεξη αναδεικνύει τον τρόπο με τον οποίο η εικόνα της ποιήτριας μεταμορφώθηκε ανάλογα με τις κοινωνικές και πολιτισμικές αντιλήψεις κάθε εποχής.

Ένας διακεκριμένος μελετητής της κλασικής τέχνης

Ο Nigel Spivey υπηρέτησε ως Senior Lecturer Κλασικής Τέχνης και Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Cambridge και παραμένει Fellow και Vice-Master του Emmanuel College. Συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους σύγχρονους μελετητές της αρχαίας ελληνικής τέχνης, με πλούσιο συγγραφικό έργο.

Ανάμεσα στις γνωστότερες εκδόσεις του περιλαμβάνονται τα βιβλία «Understanding Greek Sculpture» και «The Sarpedon Krater: Life & Afterlife of a Greek Vase», ενώ έγινε ευρύτερα γνωστός από την παρουσίαση της διεθνούς τηλεοπτικής σειράς του BBC και PBS «How Art Made the World». Η συγκεκριμένη διάλεξη προαναγγέλλει το νέο του βιβλίο «Sappho the Beautiful», το οποίο αναμένεται να κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις του Cambridge University Press.

Η διαχρονική γοητεία της ποιήτριας της Λέσβου

Η μορφή της Σαπφούς εξακολουθεί να αποτελεί σημείο αναφοράς για τη λογοτεχνία, την ιστορία των ιδεών και τις σπουδές φύλου. Η προσέγγιση του Nigel Spivey φωτίζει όχι μόνο τη ζωή και την πρόσληψη της αρχαίας ποιήτριας, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο κάθε εποχή κατασκευάζει τα δικά της σύμβολα μέσα από το παρελθόν.

Η διάλεξη αναμένεται να προσελκύσει το ενδιαφέρον τόσο των φίλων των κλασικών σπουδών όσο και όσων ενδιαφέρονται για την ιστορία της τέχνης, της λογοτεχνίας και της πολιτισμικής μνήμης.

«Ζωγράφισε σαν Αρχαίος»: Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κυκλάδων μετατρέπει την Αρχαιολογία σε διαδραστικό παιχνίδι

Ένα πρωτότυπο ψηφιακό εκπαιδευτικό παιχνίδι που συνδυάζει τη δημιουργικότητα με τη γνώση παρουσιάζει η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κυκλάδων. Το «Ζωγράφισε σαν Αρχαίος» δίνει σε μικρούς και μεγάλους την ευκαιρία να ανακαλύψουν τα χρώματα, τα υλικά και τις τεχνικές της αρχαίας ζωγραφικής μέσα από μια διαδραστική εμπειρία.

Ένα ταξίδι στα Χρώματα της Αρχαιότητας

Οι χρήστες καλούνται να γνωρίσουν τις φυσικές πρώτες ύλες που χρησιμοποιούσαν οι αρχαίοι καλλιτέχνες για την παρασκευή των χρωμάτων τους. Μέσα από το παιχνίδι μαθαίνουν πώς η πέτρα, το χώμα, τα ορυκτά και τα θαλάσσια υλικά μετατρέπονταν σε πολύτιμες χρωστικές ουσίες.

Από τη Μίλτο της Κέας στην Πορφύρα

Η εφαρμογή παρουσιάζει χαρακτηριστικές χρωστικές της αρχαιότητας, όπως η κόκκινη μίλτος της Κέας, η ώχρα της Θήρας, η λευκή μηλία γη, το γαλάζιο του αζουρίτη, η πορφύρα και το μαύρο του κάρβουνου. Οι χρήστες δημιουργούν τη δική τους παλέτα, ανακατεύοντας υλικά και ανακαλύπτοντας τις αποχρώσεις που χρησιμοποιούνταν πριν από χιλιάδες χρόνια.

Ζωντανεύοντας τα αριστουργήματα των Κυκλάδων

Αφού προετοιμάσουν τα χρώματα, οι συμμετέχοντες μπορούν να δώσουν τη δική τους εικαστική εκδοχή σε εμβληματικά έργα των Κυκλάδων. Ανάμεσά τους η διάσημη Κροκοσυλλέκτρια από το Ακρωτήρι της Θήρας και η Γοργώ της Πάρου, προσφέροντας μια διαφορετική προσέγγιση στη γνωριμία με την πολιτιστική κληρονομιά.

Εκπαίδευση μέσα από τη Δημιουργία

Η ψηφιακή δράση δεν περιορίζεται μόνο στη ζωγραφική. Οι χρήστες έχουν τη δυνατότητα να εξερευνήσουν πληροφορίες για κάθε αρχαιολογικό αντικείμενο, να παρατηρήσουν λεπτομέρειες των έργων και να μάθουν περισσότερα για την ιστορία και τη χρήση τους.

Μια έκπληξη από το Ακρωτήρι της Θήρας

Το παιχνίδι αποκαλύπτει και ενδιαφέρουσες πτυχές της αρχαίας τεχνολογίας των χρωμάτων. Μεταξύ άλλων, παρουσιάζεται το γεγονός ότι σε τοιχογραφίες του Ακρωτηρίου έχει εντοπιστεί πορφύρα, η περίφημη βαφή που παραγόταν από θαλάσσια μαλάκια και θεωρούνταν ιδιαίτερα πολύτιμη στην αρχαιότητα.

Διαθέσιμο δωρεάν για όλους

Το «Ζωγράφισε σαν Αρχαίος» είναι διαθέσιμο δωρεάν, χωρίς διαδικασία εγγραφής και μπορεί να χρησιμοποιηθεί από κινητό τηλέφωνο, tablet ή υπολογιστή. Παράλληλα, υποστηρίζεται τόσο στην ελληνική όσο και στην αγγλική γλώσσα, δίνοντας τη δυνατότητα πρόσβασης σε χρήστες από όλο τον κόσμο.

Denada Bullari: Η Έκθεση «Mono-plan. A Single Shot» εξερευνά την ανθρώπινη ψυχοσύνθεση μέσα από τη Ζωγραφική

Μια εικαστική διαδρομή στα βαθύτερα στρώματα της ανθρώπινης ύπαρξης προτείνει η ζωγράφος Denada Bullari μέσα από τη νέα ατομική της έκθεση «Mono-plan. A Single Shot». Η έκθεση φιλοξενείται στην Αίθουσα Τέχνης Αστρολάβος - Δεξαμενή και παρουσιάζει έργα που διερευνούν τη μνήμη, την ταυτότητα και τις ανθρώπινες σχέσεις.

 «Μονοπλάνο» χωρίς δεύτερη λήψη

Η καλλιτέχνιδα προσεγγίζει τη ζωγραφική σαν ένα συνεχόμενο κινηματογραφικό μονοπλάνο, που παρελθόν, παρόν και μέλλον συνυπάρχουν στον ίδιο χώρο και χρόνο. Οι μορφές της λειτουργούν ως αφηγήσεις εσωτερικών εμπειριών, αποκαλύπτοντας πλευρές της ανθρώπινης ψυχής που συχνά παραμένουν αθέατες.

Στο επίκεντρο η εσωτερική Αλήθεια 

Τα πρόσωπα που απεικονίζονται στους πίνακες εμφανίζονται σε οικείους εσωτερικούς χώρους, καθισμένα σε καναπέδες, κρεβάτια ή παλιά έπιπλα. Η δημιουργός εστιάζει λιγότερο στην εξωτερική όψη και περισσότερο στην ψυχολογική κατάσταση και τη βιωμένη εμπειρία κάθε μορφής.

Επιρροές από τον Φωβισμό και τον Ματίς

Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της έκθεσης αποτελεί η έντονη χρωματική παλέτα, με βαθιά κόκκινα, φωτεινά κίτρινα, ζωηρά μπλε και πράσινες αποχρώσεις. Η χρήση του χρώματος παραπέμπει άμεσα στην ελευθερία έκφρασης του Φωβισμού και στο έργο του Henri Matisse, χρησιμοποιώντας το χρώμα ως φορέα συναισθήματος και ενέργειας.

Ανάμεσα στη Μνήμη και την Ιστορία της Τέχνης

Πολλά από τα πορτρέτα προέρχονται από τον προσωπικό κύκλο της καλλιτέχνιδας, ενώ άλλα αντλούν έμπνευση από την αναγεννησιακή και την αρχαϊκή τέχνη. Οι συνθέσεις δημιουργούν έναν διάλογο ανάμεσα στο προσωπικό βίωμα, τη συλλογική μνήμη και την ιστορία της εικόνας.

Η αποψη της Ιστορικού Τέχνης

Η ιστορικός τέχνης Μαρία Κενανίδου περιγράφει τα έργα της Denada Bullari ως «συμπυκνωμένες μικροαφηγήσεις», όπου η μνήμη και ο χρόνος λειτουργούν ως συνδετικοί άξονες. Μέσα από μια εσωτερική χαρτογράφηση του ανθρώπου, τα έργα αναζητούν όσα βρίσκονται πέρα από το προφανές και το ορατό.

Πληροφορίες Έκθεσης

Η έκθεση «Mono-plan. A Single Shot» παρουσιάζεται στην Αίθουσα Τέχνης Αστρολάβος - Δεξαμενή και θα διαρκέσει έως τις 15 Δεκεμβρίου. Η είσοδος για το κοινό είναι ελεύθερη.

Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης: Βρεφική Παράσταση «Ηχώ: Χορεύοντας με τη Σκιά μου» στο Αρχαιολογικό Μουσείο

 

Η Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης συνεχίζει και τη νέα καλλιτεχνική περίοδο την επιτυχημένη μουσικοθεατρική παράσταση για βρέφη και νήπια «Ηχώ: Χορεύοντας με τη Σκιά μου». Η παραγωγή παρουσιάζεται σε συνεργασία με τη βρεφική θεατρική εταιρεία The Little Foxes στους χώρους του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης.

Ένα Μουσικό Ταξίδι Αυτογνωσίας

Η παράσταση αφηγείται ένα περιπετειώδες ταξίδι με συνοδοιπόρο τον ίδιο τον εαυτό. Μέσα από εικόνες της φύσης, μουσικές διαδρομές και θεατρικό παιχνίδι, τα παιδιά καλούνται να ανακαλύψουν τη δύναμη της σύνδεσης, της εξερεύνησης και της επανένωσης.

Μουσική, Φαντασία και Συναίσθημα

Λουλουδιαστοί κήποι, θάλασσες με μεγάλα κύματα, βουνά και ποτάμια συνθέτουν το σκηνικό μιας παράστασης όπου η μουσική γίνεται όχημα έκφρασης. Το φλάουτο και η άρπα συνοδεύουν τους μικρούς θεατές σε μια βιωματική εμπειρία γεμάτη ήχους και εικόνες.

Η Συμβολή των The Little Foxes

Η βρεφική θεατρική εταιρεία The Little Foxes δραστηριοποιείται από το 2015 στη Θεσσαλονίκη με εξειδίκευση σε παραστάσεις και εκπαιδευτικές δράσεις για βρέφη και νήπια. Αποτελεί εγκεκριμένο μέλος του ευρωπαϊκού δικτύου Small Size: European Network for the Diffusion of Performing Arts for Early Childhood και συμμετέχει σε διεθνή φεστιβάλ παιδικών και βρεφικών παραστατικών τεχνών.

Οι Συντελεστές της Παραγωγής

Στην παράσταση συμμετέχουν οι μουσικοί Ματούλα Χατζή στο φλάουτο και Κατερίνα Γίμα στην άρπα. Τη σκηνοθεσία και το έργο υπογράφει η Έμιλυ Καμαρινοπούλου, η οποία ερμηνεύει επίσης μαζί με τη Γαβρηέλα Γεωργιάδου.

Ημερομηνίες και Πληροφορίες

Οι παραστάσεις θα πραγματοποιηθούν στις 15 και 29 Νοεμβρίου, καθώς και στις 6 Δεκεμβρίου 2026, στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης. Θα δοθούν δύο παραστάσεις κάθε ημέρα, στις 10:30 και στις 12:00.

Το εισιτήριο για τους γονείς είναι 8 ευρώ και για τα παιδιά 5 ευρώ, ενώ η προπώληση πραγματοποιείται από την Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης και μέσω της επίσημης ιστοσελίδας της.