Νέες αποκαλύψεις από τους παπύρους της Οξυρρύγχου φωτίζουν τη λογοτεχνία και την καθημερινότητα της αρχαίας Αιγύπτου

Νέα στοιχεία για τη λογοτεχνία, τη θρησκεία και την καθημερινή ζωή της ρωμαϊκής και βυζαντινής Αιγύπτου φέρνει στο φως ο 89ος τόμος της σειράς The Oxyrhynchus Papyri, που εκδόθηκε από την Egypt Exploration Society. Η έκδοση παρουσιάζει μια σειρά από αδημοσίευτα έως σήμερα παπυρικά κείμενα, τα οποία εμπλουτίζουν σημαντικά τις γνώσεις των ερευνητών για τον αρχαίο κόσμο.

Άγνωστα ποιητικά έργα και ύμνοι

Ξεχωριστή θέση στον τόμο καταλαμβάνει ένα σπάνιο δείγμα αυτοκρατορικής χορικής λυρικής ποίησης, γραμμένο σε πολλαπλά μέτρα, το οποίο περιλαμβάνει έναν εξαμετρικό ύμνο αφιερωμένο σε δημιουργό θεότητα. Παράλληλα, δημοσιεύεται ύμνος προς τον Σάραπι, ο οποίος φαίνεται να αποτελεί έργο τοπικού ποιητή.

Ανάμεσα στα λογοτεχνικά κείμενα περιλαμβάνεται επίσης ένα εκτεταμένο απόσπασμα εμπνευσμένο από τον Τρωικό Κύκλο, καθώς και διδακτικά ποιήματα που πραγματεύονται τα άστρα και τις ιδιότητες των λίθων.

Πολύτιμα τεκμήρια για τον Όμηρο και τη γεωγραφική ποίηση

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τρεις πάπυροι του Διονυσίου Περιηγητή, συγγραφέα που μέχρι σήμερα δεν ήταν γνωστός από σωζόμενα αρχαία αντίγραφα. Παράλληλα, τμήματα επαναχρησιμοποιημένου παπύρου διασώζουν το τελευταίο βιβλίο της «Οδύσσειας», συνοδευόμενο από πλήθος παραλλαγών του κειμένου, προσφέροντας πολύτιμο υλικό για τη μελέτη της ομηρικής παράδοσης.

Μαντεία, καθημερινότητα και αμπελουργία

Η έκδοση ολοκληρώνεται με υπολογοτεχνικά και διοικητικά κείμενα που αποκαλύπτουν πτυχές της καθημερινής ζωής στην αρχαία Αίγυπτο. Ανάμεσά τους συγκαταλέγεται ένα εκτενές εγχειρίδιο του 1ου αιώνα μ.Χ. για τη μαντεία μέσω της παρατήρησης της συμπεριφοράς των ζώων, το οποίο παρουσιάζει αξιοσημείωτες ομοιότητες με μεσοποταμιακές παραδόσεις.

Σημαντικό είναι και το σύνολο περισσότερων από εκατό διοικητικών εγγράφων που συνδέονται με τον Φιλόξενο, διαχειριστή οίνου μεγάλου κτήματος της οικογένειας των Απιόνων κατά τον ύστερο 5ο αιώνα μ.Χ. Τα κείμενα προσφέρουν μια σπάνια εικόνα για την έκταση των αμπελουργικών δραστηριοτήτων και των εμπορικών δικτύων της εποχής.

Ένα παράθυρο στον αρχαίο κόσμο

Ο νέος τόμος των Oxyrhynchus Papyri αναδεικνύει για ακόμη μία φορά τη σημασία των παπύρων της Οξυρρύγχου ως ανεκτίμητης πηγής για την ιστορία, τη λογοτεχνία, τη θρησκεία και την οικονομία της αρχαιότητας. Μέσα από τα νέα ευρήματα, οι ερευνητές αποκτούν πρόσβαση σε άγνωστες όψεις του ελληνορωμαϊκού κόσμου και της καθημερινότητας της αρχαίας Αιγύπτου.

Η νέα γενιά δίνει ζωή στην πολιτιστική κληρονομιά στο 9ο Άνω Διάζωμα

Πώς μπορεί η νέα γενιά να συμβάλει ενεργά στη διατήρηση και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς; Πώς η εκπαίδευση, η τέχνη και ο πολιτισμός μετατρέπονται σε εργαλεία δημιουργίας και κοινωνικής συμμετοχής; Αυτά τα ερωτήματα θα βρεθούν στο επίκεντρο της 9ης Συνάντησης Άνω Διαζώματος με τίτλο «Η Ζωή των Νέων στο Διάζωμα».

Η εκδήλωση είναι ανοιχτή στο κοινό και θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026, στις 11:00, στην Αίθουσα Πολιτιστικών Εκδηλώσεων του Εθνικού Θεάτρου.

Τρεις θεματικές ενότητες για το μέλλον του πολιτισμού

Η φετινή διοργάνωση του Διαζώματος είναι αφιερωμένη στη δημιουργικότητα και τη δυναμική παρουσία των νέων στην προστασία και αξιοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς. Μέσα από τρία θεματικά πάνελ, μαθητές, εκπαιδευτικοί, καλλιτέχνες, αρχιτέκτονες, συνεργάτες και εθελοντές θα ανταλλάξουν εμπειρίες, προτάσεις και καλές πρακτικές.

Οι συζητήσεις θα επικεντρωθούν στην εκπαιδευτική δράση, στη σύγχρονη πολιτιστική δημιουργία, αλλά και στην αναστύλωση και επανάχρηση των αρχαίων θεάτρων, αναδεικνύοντας τον τρόπο με τον οποίο τα μνημεία μπορούν να παραμείνουν ζωντανά κύτταρα πολιτισμού και κοινωνικής ανάπτυξης.

Η πολιτιστική κληρονομιά ως κοινό αγαθό

Το Άνω Διάζωμα αποτελεί έναν χώρο συνάντησης της εμπειρίας με τις νέες ιδέες, προωθώντας τη συνεργασία και τη βιώσιμη ανάπτυξη μέσα από την προστασία των μνημείων. Η εκδήλωση αναδεικνύει τον πολιτισμό ως κοινό αγαθό και δίνει βήμα στη νέα γενιά να εκφράσει το όραμά της για το μέλλον της πολιτιστικής κληρονομιάς.

Ιδιαίτερες ευχαριστίες απευθύνονται στο Εθνικό Θέατρο για τη φιλοξενία, στο Υπουργείο Πολιτισμού για την υποστήριξη της δράσης, καθώς και στην Digiland Communication Builders για τη χορηγία του ψηφιακού και έντυπου υλικού. Η διοργάνωση υποστηρίζεται επίσης από το Bodossaki Lectures on Demand (BLOD), την ηλεκτρονική βιβλιοθήκη διαλέξεων του Ιδρύματος Μποδοσάκη.

Ξεναγήσεις στην έκθεση «BELLE ÉPOQUE» στο Ίδρυμα Γουλανδρή

 

Τη δυνατότητα να γνωρίσουν σε βάθος την περιοδική έκθεση «BELLE ÉPOQUE» προσφέρει το Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή μέσα από οργανωμένες ξεναγήσεις που πραγματοποιούνται καθ’ όλη τη διάρκεια της έκθεσης.

Η έκθεση φιλοξενείται στο Μουσείο του Ιδρύματος στο Παγκράτι από τις 31 Οκτωβρίου 2026 έως τις 15 Φεβρουαρίου 2027, παρουσιάζοντας έργα και αφηγήσεις που αναδεικνύουν το πνεύμα της περίφημης «Όμορφης Εποχής», μιας περιόδου που σημάδεψε την ευρωπαϊκή τέχνη, τον πολιτισμό και τη κοινωνική ζωή στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα.

Ξενάγηση με εμβάθυνση στα έργα και την εποχή

Οι θεματικές ξεναγήσεις δίνουν στους επισκέπτες την ευκαιρία να εμβαθύνουν στα εκθέματα και να ανακαλύψουν τις ιστορικές, κοινωνικές και καλλιτεχνικές διαστάσεις της Belle Époque μέσα από την καθοδήγηση εξειδικευμένων συνεργατών του μουσείου.

Η δράση απευθύνεται τόσο σε φίλους της τέχνης όσο και σε όσους επιθυμούν να προσεγγίσουν την έκθεση με έναν πιο ολοκληρωμένο και βιωματικό τρόπο.

Πώς μπορείτε να προμηθευτείτε εισιτήρια

Τα εισιτήρια για τις ξεναγήσεις διατίθενται ηλεκτρονικά μέσω της ιστοσελίδας του Ιδρύματος Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή, ενώ μπορούν να αγοραστούν και από το εκδοτήριο του μουσείου, ανάλογα με τη διαθεσιμότητα των θέσεων.

Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να ενημερωθούν για τις διαθέσιμες ημέρες και ώρες ξεναγήσεων μέσα από το αναλυτικό πρόγραμμα που έχει αναρτηθεί στην ιστοσελίδα του Ιδρύματος.

Πληροφορίες έκθεσης

Έκθεση: BELLE ÉPOQUE

 Διάρκεια: 31 Οκτωβρίου 2026 – 15 Φεβρουαρίου 2027

 Χώρος: Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή

 Διεύθυνση: Ερατοσθένους 13, Παγκράτι, Αθήνα

 Τηλέφωνο: 210 7252895

 Email: visit@goulandris.gr

«To The Last Slice»: Η Δήμητρα Μαρούδα με μια εικαστική αφήγηση ανάμεσα στην αθωότητα και την απώλεια

Το Art Café του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου φιλοξενεί την έκθεση «To The Last Slice» της εικαστικού Δήμητρας Μαρούδα, μια ενότητα έργων που διερευνά τη λεπτή ισορροπία ανάμεσα στην παιδική αθωότητα, τη μνήμη, τη φθορά και τη θνητότητα. Μέσα από μια έντονα εξπρεσιονιστική εικαστική γλώσσα, η καλλιτέχνιδα δημιουργεί έναν κόσμο γεμάτο συμβολισμούς, που το οικείο μεταμορφώνεται σε ανοίκειο και η χαρά συνυπάρχει με την αγωνία της απώλειας.

Στα έργα της, οι εμμονές και οι εσωτερικές αναζητήσεις μετατρέπονται σε εικόνες υψηλής συναισθηματικής έντασης. Οι συνθέσεις της είναι δραματικές αλλά και εύθραυστες, αινιγματικές και ταυτόχρονα βαθιά προσωπικές, λειτουργώντας ως καθρέφτης ψυχικών καταστάσεων και υπαρξιακών προβληματισμών.

Η τούρτα ως αλληγορία της ζωής και της φθοράς

Κεντρικό μοτίβο στην έκθεση αποτελεί η τούρτα, ένα αντικείμενο παραδοσιακά συνδεδεμένο με τον εορτασμό, την παιδικότητα και τη χαρά. Στα έργα της Μαρούδα, όμως, το γνώριμο αυτό σύμβολο αποκτά μια διαφορετική διάσταση.

Οι τούρτες μετατρέπονται σε πρωταγωνιστές μιας σκοτεινής τελετουργίας ενηλικίωσης, όπου η γλυκύτητα συναντά την απειλή και η γιορτή συνυπάρχει με την επίγνωση της φθοράς. Νεκροκεφαλές, έντομα και άλλα υπαινικτικά στοιχεία παρεμβάλλονται στις συνθέσεις, δημιουργώντας εικόνες που μιλούν για το εφήμερο της ύπαρξης και την αναπόδραστη πορεία του χρόνου. Ιδιαίτερα χαρακτηριστική είναι η παρουσία της μαύρης πέτρινης τούρτας, η οποία λειτουργεί ως μεταφορά μιας παγωμένης ή «απολιθωμένης» μνήμης, ενός ίχνους που αντιστέκεται στη λήθη.

άκια ανάμεσα στο παραμύθι και τον εφιάλτη

Εξίσου σημαντική θέση κατέχουν οι μορφές των νεαρών κοριτσιών που εμφανίζονται συχνά στα έργα της έκθεσης. Φιγούρες που θυμίζουν κούκλες, πρόσωπα που καλύπτονται από μάσκες ή χάνουν τα χαρακτηριστικά τους μέσα σε θαμπές επιφάνειες και σώματα ευάλωτα ή παραμορφωμένα συνθέτουν έναν κόσμο όπου η αθωότητα απειλείται διαρκώς.

Παρότι η αίσθηση του εφιάλτη και της ανασφάλειας είναι έντονη, τα έργα δεν στερούνται ποιητικότητας. Αντίθετα, η καλλιτέχνιδα ενσωματώνει στοιχεία λυρισμού και ρομαντισμού, δημιουργώντας αφηγήσεις που κινούνται ανάμεσα στην ομορφιά και τη μελαγχολία.

Όταν το γκροτέσκο προσφέρει υπαρξιακά ερωτήματα

Όπως σημειώνει ο ιστορικός τέχνης Γιάννης Μπόλης, η Δήμητρα Μαρούδα οικοδομεί έναν εικαστικό κόσμο όπου το γκροτέσκο και το ανοίκειο αποκτούν πρωταγωνιστικό ρόλο. Οι εικόνες της δεν αφηγούνται απλώς προσωπικές ιστορίες, αλλά θέτουν ευρύτερα ζητήματα υπαρξιακής και οντολογικής φύσης.

Οι ήρωες των έργων της κινούνται μέσα σε έναν κόσμο μοναχικό και αποξενωμένο, όπου η σκιά του τέλους παραμένει πάντοτε παρούσα. Η τέχνη της γίνεται έτσι μια εικαστική αναμέτρηση με τον φόβο, τη μνήμη, τη φθορά και την ανθρώπινη ευαλωτότητα.

Πληροφορίες έκθεσης

Τίτλος: To The Last Slice

Καλλιτέχνις: Δήμητρα Μαρούδα

Χώρος: Art Café, Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Διεύθυνση: Πατησίων 44, Αθήνα

Κείμενο έκθεσης: Γιάννης Μπόλης, Ιστορικός Τέχνης

Ανασκαφές στη Ρωμαϊκή Έπαυλη Κατουνίστρα στο Λουτράκι: Νέα ευρήματα φωτίζουν τη ρωμαϊκή παρουσία στην Κορινθία

Η δεύτερη ανασκαφική περίοδος στη Ρωμαϊκή Έπαυλη Κατουνίστρα στο Λουτράκι ολοκληρώθηκε, προσφέροντας νέα επιστημονικά δεδομένα για τη ρωμαϊκή παρουσία και την οικιστική ανάπτυξη της ευρύτερης περιοχής. Η έρευνα αποτελεί αποτέλεσμα της συνεργασίας του Υπουργείου Πολιτισμού, της Περιφέρειας Πελοποννήσου και του Δήμου Λουτρακίου – Περαχώρας – Αγίων Θεοδώρων.

Νέα στοιχεία για την ιστορία του Λουτρακίου

Οι ανασκαφικές εργασίες εντάσσονται σε διετή προγραμματική συνεργασία που έχει στόχο τη συστηματική διερεύνηση της Ρωμαϊκής Έπαυλης Κατουνίστρα, ενός μνημείου ιδιαίτερης αρχαιολογικής σημασίας για την Κορινθία. Η δεύτερη χρονιά των ερευνών συμπλήρωσε τα ευρήματα της προηγούμενης περιόδου, εμπλουτίζοντας τις γνώσεις των επιστημόνων για τη ζωή και την ανάπτυξη της περιοχής κατά τη ρωμαϊκή εποχή.

Από την ανασκαφή στην πολιτιστική ανάδειξη

Η αξία του εγχειρήματος δεν περιορίζεται μόνο στην αρχαιολογική έρευνα. Η ολοκλήρωση του διετούς κύκλου εργασιών δημιουργεί τις προϋποθέσεις για περαιτέρω επιστημονική μελέτη, αλλά και για τη μελλοντική ανάδειξη της έπαυλης ως επισκέψιμου πολιτιστικού προορισμού. Τα ευρήματα που έχουν ήδη έρθει στο φως συμβάλλουν ουσιαστικά στην κατανόηση της ιστορίας του μνημείου και της ευρύτερης περιοχής.Την ανασκαφή υλοποιεί η Εφορεία Αρχαιοτήτων Κορινθίας υπό την επιστημονική διεύθυνση της αρχαιολόγου Ζωής Ασλαματζίδου – Κωστούρου.

Η συμβολή της Περιφέρειας Πελοποννήσου

Η Αντιπεριφερειάρχης Πολιτισμού Αθηνά Κόρκα τόνισε τη σημασία της συνεργασίας των εμπλεκόμενων φορέων για την προστασία και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς. Όπως ανέφερε, κάθε νέα ανασκαφική έρευνα συμβάλλει στην πληρέστερη κατανόηση της ιστορίας και δημιουργεί νέες αναπτυξιακές και πολιτιστικές προοπτικές για την τοπική κοινωνία.Παράλληλα, επανέλαβε τη δέσμευση της Περιφέρειας Πελοποννήσου να συνεχίσει να στηρίζει πρωτοβουλίες που προβάλλουν και αξιοποιούν σημαντικούς αρχαιολογικούς χώρους της περιοχής.

https://www.korinthia.net.gr/