Για όσους αγαπούν να χάνονται στα κύματα της Ιστορίας, κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Πεδίο ο συλλογικός τόμος «Ίχνη στον χώρο. Η προσφυγική εμπειρία στη δημόσια μνήμη και ιστορία», σε επιμέλεια των Γιάννη Γιαννιτσιώτη και Αλέξανδρου Τενεκετζή. Η έκδοση αποτελεί άμεσο αποτέλεσμα του συνεδρίου που διοργάνωσε το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα «Δημόσια Ιστορία» του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου, με τη συμμετοχή διδασκόντων και αποφοίτων του προγράμματος.
Πρόκειται για μια σημαντική συμβολή στη μελέτη της προσφυγικής εμπειρίας μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή του 1922, φωτίζοντας τις πολλαπλές όψεις της έλευσης και εγκατάστασης των Μικρασιατών προσφύγων στην Ελλάδα και απομακρύνοντας την ιδέα μιας ενιαίας, ομοιογενούς εθνικής αφήγησης.
Πώς η προσφυγική μνήμη γίνεται δημόσια και ορατή
Ο τόμος εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο η προσφυγική μνήμη παράγεται, διαχειρίζεται και αναπαρίσταται στον δημόσιο χώρο τις τελευταίες δεκαετίες. Μνημεία, ονοματοδοσίες δρόμων και πλατειών, θεματικές εκθέσεις, νέα μουσεία και πολιτιστικές δράσεις προσφυγικών συλλόγων συνθέτουν ένα πλέγμα πρακτικών που καθιστούν την προσφυγική εμπειρία υλική και δημόσια ορατή.
Παράλληλα, αναλύονται σύγχρονες μορφές αναπαράστασης: τηλεοπτικές σειρές που αναπλάθουν τη ζωή πριν την Καταστροφή, επιχειρηματικές αφηγήσεις που συνδέουν την ιστορία εταιρειών με την προσφυγική διαδρομή των ιδρυτών τους, αλλά και οπαδικές ταυτότητες που διεκδικούν ή αμφισβητούν την προσφυγικότητα άλλων ομάδων. Ποδοσφαιρικά γήπεδα λειτουργούν ως τόποι μνήμης, ενώ η λογοτεχνία και οι ψηφιακές εφαρμογές πολλαπλασιάζουν τις αφηγήσεις γύρω από τις «χαμένες πατρίδες».
Όλες αυτές οι πρακτικές συγκροτούν μια σύγχρονη δημόσια κουλτούρα μνήμης, στην οποία η Μικρασιατική Καταστροφή και η εγκατάσταση των προσφύγων αποτελούν πεδίο γνώσης, συναισθηματικής επικοινωνίας και συλλογικής ταύτισης.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου