Δευτέρα 5 Ιανουαρίου 2026

Όταν η φωτογραφία γεννά εξπρεσιονισμό: Η Μύντερ στο Guggenheim




Η νέα έκθεση του Guggenheim Museum στη Νέα Υόρκη, με τίτλο «Gabriele Münter: Contours of a World», επιχειρεί να αναδείξει την πολυδιάστατη δημιουργική πορεία της Γερμανίδας ζωγράφου Γκαμπριέλε Μύντερ, μιας από τις σημαντικότερες –αλλά συχνά υποτιμημένες– μορφές του γερμανικού εξπρεσιονισμού.

Η έκθεση αποκαλύπτει άγνωστες πτυχές της καλλιτέχνιδας, ξεκινώντας από το γεγονός ότι η Μύντερ ασχολήθηκε πρώτα με τη φωτογραφία πριν στραφεί στη ζωγραφική. Στην πρώτη αίθουσα παρουσιάζονται ασπρόμαυρες φωτογραφίες που τράβηξε μεταξύ 1898 και 1900 στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου ταξίδεψε με την αδελφή της σε Αρκάνσας, Μιζούρι και Τέξας. Με μια απλή Kodak Bulls-Eye, κατέγραψε σκηνές της καθημερινότητας, ανθρώπους και τοπία, αποδεικνύοντας από νωρίς την οξυδέρκεια και την αίσθηση σύνθεσης που αργότερα θα χαρακτήριζαν τη ζωγραφική της.

Οι φωτογραφίες αυτές –που εκτίθενται για πρώτη φορά στις ΗΠΑ– περιλαμβάνουν πορτρέτα παιδιών, στιγμιότυπα δρόμου και μια ιδιαίτερα σημαντική εικόνα τριών καλοντυμένων Αφροαμερικανίδων που συμμετείχαν στον εορτασμό της Emancipation Day στο Τέξας το 1900, μια ημέρα που σήμερα αναγνωρίζεται ως Juneteenth. Η Μύντερ έγραφε τότε στον αδελφό της ότι φωτογράφιζε «σαν να εξαρτιόταν η ζωή της από αυτό», συνειδητοποιώντας ότι κατέγραφε ιστορικές στιγμές.



Η επιμελήτρια του Guggenheim, Megan Fontanella, υπογραμμίζει ότι η φωτογραφική της εμπειρία επηρέασε βαθιά τη ζωγραφική της: η χρήση του κάδρου, η αίσθηση βάθους, το παιχνίδι φωτός και σκιάς και η πολυεπίπεδη σύνθεση εμφανίζονται έντονα στα έργα της ωριμότητάς της. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο πίνακας «Breakfast of the Birds» (1934), όπου η καλλιτέχνιδα εξερευνά την προοπτική και τη σχέση κοντινού–μακρινού, σαν να κοιτά μέσα από φακό.

Διεθνή θέση

Η έκθεση επιδιώκει να επανατοποθετήσει τη Μύντερ στο διεθνές καλλιτεχνικό τοπίο, πέρα από τη σκιά της σχέσης της με τον Βασίλι Καντίνσκι. Παρά την απομονωμένη ζωή της στη Φινλανδία και αργότερα στη Γερμανία, η Μύντερ παρέμεινε ανοιχτή στις καλλιτεχνικές εξελίξεις και συνέχισε να πειραματίζεται μέχρι το τέλος της ζωής της.

Σήμερα, σε μια εποχή υπερφόρτωσης εικόνων, η τέχνη της –ήρεμη, στοχαστική,
εσωστρεφής– λειτουργεί ως αντίδοτο.
Όπως σημειώνει η Fontanella, «η Μύντερ πάντα σε ανταμείβει όταν της αφιερώνεις χρόνο».

Η έκθεση «Gabriele Münter: Contours of a World» θα διαρκέσει έως τις 26 Απριλίου 2026 στο Solomon R. Guggenheim Museum.


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου