Κυριακή 8 Μαρτίου 2026

Η Οδύσσεια ως ψυχικό ταξίδι: Σύγχρονη ματιά από τον Γιώργο Αλβέρτη



Τα διαχρονικά αλλά επίκαιρα μηνύματα της Οδύσσειας με μια ψυχολογική  διάσταση  αναδεικνύει ο Γιώργος Αλβέρτης φιλόλογος πολλαπλών γλωσσών( ελληνικής, γαλλικής, ισπανικής και ολίγον ιταλικής), απόφοιτος ψυχολογίας και παιδαγωγικής όπως και οικονομικών... Στο βιβλίο «Το ταξίδι του Οδυσσέα προς τα μέσα», το Ομηρικό έπος στέκεται αφορμή  για  να «ξεδιπλωθούν» συμβολισμοί, αλήθειες και αποστάγματα ζωής όχι μόνο από τη ματιά του Οδυσσέα αλλά και του κ. Αλβέρτη ως πρώην Διευθυντή Λεοντείου Λυκείου Νέας Σμύρνης, πρώην συντονιστή σπουδών των ελληνογαλλικών σχολείων...και συγγραφέα 20 μυθιστορημάτων, 10 μελετών συγγραφέων, τριών λευκωμάτων, ενός θεατρικού, καθώς και πολλών ποιητικών συλλογών.

 Πολυταξιδεμένος ο ίδιος ο συγγραφέας από την Ποταμιά της Τήνου βρέθηκε να σπουδάζει Παρίσι, επιχειρεί ένα βαθυστόχαστο εγχείρημα που κάνει έναν παραλληλισμό αναμεσά στο μύθο και τη ζωή του Οδυσσέα και της ζωής ενός ανθρώπου που κοιτάζει κομμάτι κομμάτι την πορεία του Οδυσσέα και περνάει στη δική του ζωή κρίνοντας και συγκρίνοντας βίους παράλληλους...

Οι αναγνώστες  συνήθως ταυτίζονται με τον σύγχρονο θεατή του βίου του Οδυσσέα και προβληματίζονται με όσα διάβασαν, ώστε να κοιτάξουν τη δική τους ζωή και να πάνε εις βάθος των βασικών ερωτημάτων που θέτουμε ως άνθρωποι, και που είναι βέβαια πολλαπλά. «Η πιο σημαντική πτυχή του βιβλίου είναι αυτή της ανάγνωσης.  Όποιος ενσκήψει  στη χαρά της ανάγνωσης, με διάθεση να ταξιδέψει προς τα μέσα, σίγουρα θα τα βρει με τον εαυτό του».

Στην συνέντευξη που ακολουθεί θα επιχειρήσουμε να φέρουμε στην επιφάνεια τα πολλά μηνύματα του έργου και τα σύγχρονα νοήματα μέσα από τα μάτια του συγγραφέα.

 

Ποια ήταν η αφετηρία της ιδέας σας να  γράψετε την Οδύσσεια ως «εσωτερικό ταξίδι» και όχι ως ιστορία γεωγραφικών περιπλανήσεων;

 

 «Έχω γεννηθεί σ ένα μικρό χωριό της Τήνου, στην Ποταμιά. Ο μικρός μου αδελφός έφυγε για τη Γαλλία το 1951, έτος που γεννήθηκα, η σκέψη για ταξίδια ωρίμασε μέσα μου. Στο χωριό μου, μετανάστες συγγενείς στο Καΐρο έρχονταν κατά καιρούς τα καλοκαίρια και προίκισαν την φαντασία μου με όνειρα για ταξίδια μακρινά και εμπειρίες. Το 1959 με τους γονείς μου πήγαμε στην Αθήνα. Μαθητής στο Λεόντειο, η παρουσία Γάλλων Καθηγητών, η βαθιά  μάθηση της Γαλλικής Γλώσσας, η υποτροφία για σπουδές στη Γαλλία το 1965, ενίσχυσαν την αγάπη μου για το ταξίδι και αναζήτηση μιας παιδείας πιο ευρείας και συγκριτικής. έζησα έτσι 14 χρόνιων στη Γαλλία σπουδάζοντας πολλούς τομείς της λογοτεχνίας, της φιλοσοφίας, της παιδαγωγικής, της οικονομίας, της Θεολογίας.

Στη Σορβόννη , καθηγητής μου ήταν ο Κ. Θ. Δημαράς, που προήδρευε στο Ελληνικό Ινστιτούτο της Σορβόννης, και με μύησε στην έρευνα και αξιοποίηση πολλών θεμάτων για τα οποία κατείχε σημαντικά βιβλία στη Σορβόννη. Έτσι αποφάσισα μετά τις βασικές πτυχιακές σπουδές να ειδικευθώ στην συγκριτική λογοτεχνία.

Για μένα λοιπόν, τα πολλά ταξίδια μου την περίοδο εκείνη στην Ευρώπη, μου έδωσαν το πάτημα για το ταξίδι προς τα έξω.

Αλλά οι σπουδές μου σε θέμα ψυχολογίας με ώθησαν να κοιτάξω και βαθύτερα τη διάσταση αυτή, αφού κάθε ταξίδι εμπλουτίζει το εσωτερικό είναι μας.

Ο παραλληλισμός αυτός ανάμεσα στο ταξίδι επιστροφής του Οδυσσέα, προς την Ιθάκη και την Πηνελόπη, με την δική μου πορεία ζωής και τη σχέση μου με τους ανθρώπους γύρω μου , τους μαθητές μου, τα παιδιά μου και την σύζυγό μου, οδήγησε στην εμβάθυνση αυτής της πορείας και στην ταύτιση μου με τον Οδυσσέα αφού και οι δύο μας αποφασίσαμε την επιστροφή μας στη γενέτειρα μας...

 

 

Ποιος είναι ο ρόλος της απώλειας και της θνητότητας στο βιβλίο σας και πώς αυτά τα θέματα συνδέονται με τη σύγχρονη αναζήτηση ταυτότητας;

 «Το θέμα της θνητότητας είναι κυρίαρχο σε όλο το βίο του Οδυσσέα, όπως και στον δικό μου προβληματισμό. Ως θνητός γνωρίζω πως έχοντας έρθει στη ζωή κουβαλάω και την θνητότητα μου. Άρα το θέμα της απώλειας επανέρχεται καθόλη τη διάρκεια της αφήγησης της ζωής του Οδυσσέα αλλά και της δικής μου, διότι την έζησα πολλαπλά μέσα από υ αδέλφια μου, τους γονείς μου, φίλους και μαθητές μου που έφυγαν νέοι και πολύ πιο μικροί από μένα... Είμαι 75 χρόνων και βίωσα καταστάσεις ποικίλες όπου θα μπορούσα να είχα χάσει τη ζωή μου και επέζησα. Όπως και θέματα υγείας τα τελευταία χρόνια που αντιμετώπισα προς στιγμήν  ευελπιστώντας να μην με καταβάλουν...»

 

 

 Πώς ερμηνεύετε τις κεντρικές  μορφές ( Οδυσσέα, Κίρκη, Καλυψώ, Σειρήνες κ.ά.)  στο έργο σας;

 «Οι κεντρικές μορφές , Οδυσσέα, Κίρκη, Καλυψώ, Σειρήνες,  ερμηνεύονται ξεκάθαρα μέσα στο έργο αυτό. Είναι τα διάφορα στάδια του ταξιδιού προς τα μέσα για να εμπλουτίσει ο Οδυσσέας το ταξίδι του με εμπειρίες ουσιαστικές, ερωτικές, φυσικές, ψυχικές, σχεσιακές που οργώνουν το είναι του με εμπειρίες τέτοιες που αφήνουν το αίσθημα της ατέλειας μπροστά στην εικόνα και τη δύναμη της αγάπης του για την Πηνελόπη.. Αυτή είναι η Ιθάκη του, αυτή η γενέτειρα της συνέχειας του έχοντας φέρει στη ζωή τον Τηλέμαχο.

Η κάθε εμπειρία του, σχέση, το κάθε εμπόδιο γίνονται τα βήματα, τα στάδια της ενσυνείδητης ανδρικής του ολοκλήρωσης  και του σεβασμού του απέναντι στην Πηνελόπη η οποία ταυτίζεται με την πίστη και σταθερότητα  στις αξίες της ζωής».

 

Έχετε εντοπίσει συμβολισμούς και ποια μεγάλα αποστάγματα ζωής κρύβει σύμφωνα με την έρευνά σας το εν λόγω Ομηρικό έπος; Πως τα προσεγγίσατε;

«Ο Οδυσσέας δεν είναι μόνο ο επικός ή μυθικός ήρωας, είναι   ο  αέναος ανυπάκουος και θαρραλέος άνθρωπος που δεν μπορεί να μην ταξιδεύει, για αυτό, στο δικό μου βιβλίο, τελικά ξαναφεύγει με την Πηνελόπη πια για να πάει να βρει τον φυσικό του πατέρα... Και αυτός είναι ο Σίσυφος. Αυτός τον καλεί , αφού στεφανώσει τον Τηλέμαχο ως Βασιλιά της Ιθάκης, να πάει να τον βρει, να ζήσει δίπλα του , ώμο με ωμό, για να κυλήσουν τον βράχο του».

 

 

 

Υπάρχουν λογοτεχνικές ή φιλοσοφικές πηγές που σας επηρέασαν περισσότερο στη διαμόρφωση της ερμηνείας σας και πώς θα θέλατε ο αναγνώστης να «χρησιμοποιήσει» αυτό το βιβλίο στην προσωπική του αναζήτηση;

«Πηγές υπάρχουν πολλές αλλά προέρχονται από τα αμέτρητα αναγνώσματα της πορείας μου στα γράμματα και τις εμπειρίες μου ως Καθηγητή και Παιδαγωγό.  Προέρχονται από τις φιλοσοφικές σπουδές μου αφού από έφηβος σπούδασα φιλοσοφία και πήρα το Μπακαλωρεά φιλοσοφίας το 1970. Σε όλες τις μετέπειτα σπουδές μου, ισπανική λογοτεχνία, ελληνική και Γαλλική ενίσχυσαν στη διαμόρφωση της ερμηνείας μου της Οδύσσειας.

Είμαι πεπεισμένος πως ο κάθε αναγνώστης θα βρει απαντήσεις στα ερωτήματα του σχετικά με τα βασικά θέματα της ζωής.

Προσωπικά το έχω διαβάσει πολλές φορές. Τον τελευταίο καιρό μεταφράστηκε στα Γαλλικά από φίλη Γαλλίδα . Στη συνέχεια το ξαναδιάβασα τέσσερις φορές για να βελτιώσω τις όποιες ατέλειες ώστε το βιβλίο σέβεται απόλυτα την ομορφιά της δεύτερης μητρικής μου γλώσσας...  Αποτελεί λοιπόν και ένα παράδειγμα γραφής της ενδοσκόπησης μου, στην Ιστορία του  Οδυσσέα, στη Γαλλική Γλώσσα».

 

Θα μπορούσε να βρει ο αναγνώστης νοήματα για όλα αυτά που ζει σήμερα;

«Ένα στοιχείο ακόμα του βιβλίου είναι η αναφορά στον πόλεμο..ζούμε μέρες επικίνδυνες...

Η φράση του Οδυσσέα " ο πόλεμος είναι ο εχθρός του ανθρώπου" , αλλά και οι Ερινύες για όσους έφυγαν από τη ζωή από το χέρι του δηλώνουν την τρομερή πραγματικότητα ...

Επίσης το προσχημα της ωραίας Ελένης καταρρίπτεται αφού ξέρουμε πια πως οι Τρώες ήταν κι αυτοί Ελληνες αλλά ενοχλούσαν και φορολογούσαν όσους περνούσαν από εκεί ...άρα ο πόλεμο έγινε για τον έλεγχο των Στενών...»

 Εάν ενδιαφέρεται κάποιος για το βιβλίο αυτό αλλά και τα άλλα βιβλία του συγγραφέα, μπορεί να στείλει μήνυμα στο Facebook με inbox Georgios Alvertis

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου