Θησαυροί στο Κλειδί Σαμικού: Νέα εντυπωσιακά ευρήματα από την ανασκαφή

H Ηλεία αποκτά ξανά πρωταγωνιστικό ρόλο στον αρχαιολογικό χάρτη, καθώς οι φετινές εργασίες στο Κλειδί Σαμικού έφεραν στο φως νέα, εντυπωσιακά στοιχεία για τον μνημειακό ναό που ανασκάπτεται τα τελευταία χρόνια. Η έρευνα πραγματοποιείται από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηλείας και το Αυστριακό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο της Αυστριακής Ακαδημίας Επιστημών, υπό τη διεύθυνση της Δρ. Birgitta Eder και της Δρ. Ερωφίλης‑Ίριδας Κόλια, με την υποστήριξη του Ιδρύματος Gerda Henkel.

Ο ναός: Ένα μνημείο του 6ου αιώνα π.Χ. με δύο επιβλητικές αίθουσες

Ο ναός, μήκους 28 μ. και πλάτους 9,5 μ., χρονολογείται πιθανότατα στο δεύτερο μισό του 6ου αιώνα π.Χ. και αποτελείται από δύο μεγάλες, ανεξάρτητες αίθουσες, καθεμία με κεντρική κιονοστοιχία κατά μήκος του άξονά της. Η αρχιτεκτονική του υποδηλώνει σημαντική λατρευτική και διοικητική χρήση, ενώ τα ευρήματα των τελευταίων δύο ετών ενισχύουν την υπόθεση ότι μία από τις αίθουσες λειτουργούσε ως χώρος αρχειακής φύλαξης.

Τι αποκάλυψαν οι φετινές ανασκαφές

Οι εργασίες του 2025 επικεντρώθηκαν στη βορειοδυτική αίθουσα, όπου πέρυσι είχαν εντοπιστεί μια μεγάλη χάλκινη επιγραφή και ένα σχεδόν ακέραιο μαρμάρινο περιρραντήριο. Αφαιρέθηκε το παχύ στρώμα από κατεστραμμένα λακωνικά κεραμίδια της στέγης, αποκαλύπτοντας καθαρά ίχνη της πυρκαγιάς που κατέστρεψε το κτήριο στην αρχαιότητα.Στο δάπεδο της αίθουσας εντοπίστηκε μεγάλη συγκέντρωση αντικειμένων, μεταξύ των οποίων:

• συσσωρευμένα χάλκινα ελάσματα, παραμορφωμένα από τη φωτιά και την υγρασία,

• χάλκινο κάτοπτρο,

• σφραγιδόλιθος με παράσταση γονατιστής γυναίκας που λούζεται.

Τα χάλκινα ελάσματα, σε συνδυασμό με τη χάλκινη επιγραφή που είχε βρεθεί το 2024, ενισχύουν την άποψη ότι η αίθουσα είχε αρχειακή χρήση — πιθανότατα χώρος φύλαξης επίσημων εγγράφων ή διοικητικών καταλόγων.

Εντυπωσιακό εύρημα: Δισκοειδές ακρωτήριο διαμέτρου άνω του ενός μέτρου

Ιδιαίτερη σημασία έχει η ανεύρεση τριών θραυσμάτων πήλινου δισκοειδούς ακρωτηρίου, τα οποία επιτρέπουν την αποκατάσταση ενός μνημειακού διακοσμητικού στοιχείου, διαμέτρου τουλάχιστον ενός μέτρου. Το ακρωτήριο φέρει:

• μελανή και ερυθρή χρωματική διακόσμηση

• επάλληλες ανάγλυφες ταινίες

Πρόκειται για εύρημα που αναδεικνύει την υψηλή αισθητική και τεχνική ποιότητα του ναού.

Σημαντική διεθνής υποστήριξη

Το ερευνητικό πρόγραμμα στο Κλειδί Σαμικού υποστηρίζεται από to Ίδρυμα Gerda Henkel και τοΑυστριακό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο της Αυστριακής Ακαδημίας Επιστημών. Η συνεργασία αυτή επιτρέπει την πολυεπίπεδη μελέτη ενός χώρου που φαίνεται πως διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στη λατρευτική και διοικητική ζωή της αρχαϊκής Ηλείας.

Ένας τόπος που συνεχίζει να αποκαλύπτει μυστικά

Με κάθε ανασκαφική περίοδο, το Κλειδί Σαμικού προσφέρει νέα στοιχεία για την αρχαϊκή αρχιτεκτονική, τη διοικητική οργάνωση και τις λατρευτικές πρακτικές της περιοχής. Τα φετινά ευρήματα επιβεβαιώνουν ότι ο χώρος κρύβει ακόμη πολλά προς ανακάλυψη, καθιστώντας τον έναν από τους πιο υποσχόμενους αρχαιολογικούς τόπους της δυτικής Πελοποννήσου.