Στην αρχαία πόλη Συέδρα στη νότια Τουρκία, αποκαταστάθηκε ένα εργαστήριο παραγωγής ελαιολάδου ηλικίας 1.500 ετών, διατηρώντας ανέπαφα όλα τα στάδια της διαδικασίας – από το σύνθλιψη των καρπών έως τον διαχωρισμό του λαδιού. Το έργο προσφέρει μια σπάνια και ολοκληρωμένη εικόνα της τεχνολογίας παραγωγής ελαιολάδου στην Ύστερη Αρχαιότητα.
Η αρχαία πόλη ανήκει στις πόλεις της Κιλικίας / Παμφυλίας, περιοχής με έντονη ελληνιστική επιρροή μετά τον Μέγα Αλέξανδρο, αλλά με προγενέστερη ανατολική–λυκιακή–κιλικιακή ταυτότητα. Είχε ελληνιστική διοίκηση και ελληνική γλώσσα (όπως όλες οι πόλεις της Ανατολής μετά τον Αλέξανδρο). Ιδιαίτερη ανάπτυξη γνώρισε στη ρωμαϊκή περίοδο.
Ένα αρχαίο εργαστήριο που διατηρεί όλη τη διαδικασία παραγωγής
Το κτήριο, χρονολογημένο στον 5ο–6ο αιώνα μ.Χ., περιλαμβάνει λίθους σύνθλιψης, εγκατάσταση πίεσης και ειδικές δεξαμενές καθίζησης που το λάδι διαχωριζόταν από το νερό. Η αποκατάσταση του εργαστηρίου αποτελεί ένα από τα πιο ολοκληρωμένα παραδείγματα παραγωγής ελαιολάδου της εποχής.
Πώς λειτουργούσε το εργαστήριο
Οι ελιές θρυμματίζονταν αρχικά σε πάστα, η οποία στη συνέχεια τοποθετούνταν κάτω από την πρέσα. Το υγρό που προέκυπτε μεταφερόταν στις δεξαμενές καθίζησης, που το λάδι ανέβαινε στην επιφάνεια λόγω της διαφορετικής πυκνότητας. Τα σωζόμενα στοιχεία – λίθοι, πρέσες, λεκάνες – επιτρέπουν στους αρχαιολόγους να κατανοήσουν τη λειτουργία του εργαστηρίου χωρίς να βασίζονται σε υποθετικές ανακατασκευές.
Πάνω από 100 εργαστήρια ελαιολάδου στη Συέδρα
Σημειώνεται ότι έχουν εντοπιστεί περισσότερα από 100 εργαστήρια ελαιολάδου στην περιοχή, εκ των οποίων περίπου 20 έχουν ανασκαφεί. Πολλά από αυτά βρίσκονται εντός ή δίπλα σε κατοικίες, δείχνοντας ότι η παραγωγή ελαιολάδου ήταν μέρος της καθημερινής αστικής ζωής και όχι αποκλειστικά βιοτεχνική δραστηριότητα. Οι μεγάλες αποθηκευτικές στάμνες που βρέθηκαν υποδηλώνουν παραγωγή σε κλίμακα μεγαλύτερη της οικιακής κατανάλωσης, πιθανώς για εμπόριο.
Με θέα στη Μεσόγειο
Η αρχαία Σιδηρά βρίσκεται 20 χλμ. νοτιοανατολικά της Αλάνια, σε έναν λόφο 400 μέτρων πάνω από τη θάλασσα. Τα σωζόμενα μνημεία – κιονοστοιχία, λουτρά, γυμνάσιο, θέατρο, εκκλησίες και εκτεταμένο σύστημα υδροδεξαμενών – μαρτυρούν μια ακμάζουσα πόλη που συνδύαζε γεωργία, βιοτεχνία και παράκτιο εμπόριο. Η αποκατάσταση του εργαστηρίου δείχνει ότι η παραγωγή ελαιολάδου παρέμεινε κεντρική οικονομική δραστηριότητα και κατά τον 5ο–6ο αιώνα μ.Χ., καθιστώντας το προϊόν βασικό εμπορικό αγαθό της πόλης.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου