Το Göbeklitepe γίνεται η αφετηρία μιας εντυπωσιακής διαδρομής 12.000 ετών μέσα στην ανθρώπινη ιστορία, μέσα από τη νέα immersive έκθεση Timewalk, που παρουσιάζεται στο Immerse LDN, στην προκυμαία του ExCeL London. Η έκθεση, δημιουργία του τουρκικού οργανισμού DEM Museums, αξιοποιεί προβολές μεγάλης κλίμακας, χωρικό ήχο και διαδραστική τεχνολογία για να μεταφέρει τους επισκέπτες σε 21 διαφορετικούς πολιτισμούς, πριν τους οδηγήσει σε ψηφιακά ανακατασκευασμένα περιβάλλοντα εμπνευσμένα από το Göbeklitepe, τη Βαβυλώνα, την Αρχαία Αίγυπτο, τους Μάγια και το Ραπά Νούι.
Αντί για παραδοσιακές προθήκες με αρχαιολογικά αντικείμενα, η έκθεση αναδημιουργεί ολόκληρα ιστορικά τοπία: ποτάμια που «ρέουν» κάτω από τα πόδια των επισκεπτών, ναοί που αναδύονται από το σκοτάδι, μνημειακές κατασκευές που υψώνονται στους τοίχους της έκθεσης. Το Timewalk είναι αποτέλεσμα δύο ετών εργασίας μιας διεπιστημονικής ομάδας 250 ειδικών – αρχαιολόγων, ιστορικών, σεναριογράφων, αρχιτεκτόνων, καλλιτεχνών και τεχνικών.
Γιατί το ταξίδι ξεκινά από το Göbeklitepe
Το Göbeklitepe, ο νεολιθικός χώρος κοντά στη Σανλιούρφα της νοτιοανατολικής Τουρκίας, έχει αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την απαρχή της μνημειακής αρχιτεκτονικής και των συλλογικών τελετουργιών. Χρονολογημένο γύρω στο 9600 π.Χ., περιλαμβάνει μνημειακές περιβόλους με Τ‑σχήμα λίθινους στύλους, διακοσμημένους με ανάγλυφα ζώων: φίδια, αγριογούρουνα, αλεπούδες, πτηνά.
Το Göbeklitepe απέδειξε ότι ομάδες κυνηγών‑τροφοσυλλεκτών μπορούσαν να συγκεντρωθούν και να δημιουργήσουν σύνθετους τελετουργικούς χώρους πολύ πριν την εμφάνιση οργανωμένων αγροτικών κοινωνιών. Η έκθεση συνοψίζει αυτή την ανατροπή με μια φράση στη τουρκική αφήγηση, με τη φωνή του ηθοποιού Selçuk Yöntem:
«Το τελετουργικό προηγήθηκε της γεωργίας.»
Σύμφωνα με την ανταπόκριση της δημοσιογράφου İpek Yezdani, ο διευθυντής των ανασκαφών του Göbeklitepe, Καθηγητής Necmi Karul, ήταν μεταξύ των ειδικών που συμβούλευσαν το εγχείρημα.
Από τη Βαβυλώνα στο Ραπά Νούι: Μια παγκόσμια πολιτισμική διαδρομή
Μετά το Göbeklitepe, οι επισκέπτες κινούνται μέσα από μια σειρά ψηφιακά ανακατασκευασμένων πολιτισμικών κόσμων:
- Βαβυλώνα – Η γέννηση των πόλεων, οι μνημειακές πύλες, η οργάνωση της εξουσίας και της γνώσης.
- Αρχαία Αίγυπτος – Ο Νείλος, τα βασιλικά μνημεία, η αστρονομία και οι αντιλήψεις για τον θάνατο και τη μεταθανάτια ζωή.
- Πολιτισμός των Μάγια – Αρχιτεκτονική, μαθηματικά, γεωργία και η κυκλική αντίληψη του χρόνου.
- Ραπά Νούι – Ηφαιστειακά τοπία και τα μνημειακά Moai, ως αφετηρία για συζήτηση γύρω από την καταγωγή, τη μνήμη και την πνευματική ταυτότητα.
Η έκθεση δεν παρουσιάζει τους πολιτισμούς ως μια γραμμική εξέλιξη, αλλά ως διαφορετικές κοινωνίες που αντιμετώπισαν παρόμοια ερωτήματα: φύση, τάξη, θάνατος, πίστη, συλλογική ταυτότητα.
Αρχαιολογία μέσα από φως, ήχο και τεχνολογία
Το Timewalk εντάσσεται στη νέα τάση της «εμπειρικής μουσειολογίας», όπου η ιστορία μεταδίδεται μέσα από αισθητηριακά περιβάλλοντα. Προβολές, χωρικός ήχος, φωτιστικές εγκαταστάσεις και ψηφιακά εφέ δημιουργούν την αίσθηση ότι ο επισκέπτης κινείται μέσα σε ανακατασκευασμένους ιστορικούς κόσμους. Σε ένα διαδραστικό τμήμα, ψηφιακές φιγούρες αντανακλούν τις κινήσεις των επισκεπτών μέσω body‑tracking τεχνολογίας.
Η ηχητική ξενάγηση διατίθεται σε 25 γλώσσες, ενώ υπάρχει ξεχωριστή αφήγηση για παιδιά.
Η DEM Museums έχει ήδη δημιουργήσει το Hagia Sophia History and Experience Museum στην Κωνσταντινούπολη και το Ephesus Experience Museum κοντά στην Έφεσο. Το Timewalk αποτελεί το πρώτο βήμα μιας διεθνούς επέκτασης.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Yezdani, ο πρόεδρος της DEM Museums, Mehmet Uğur Esin, ανέφερε ότι ο προϋπολογισμός του έργου έφτασε τις 22 εκατομμύρια λίρες. Παρουσίασε το Timewalk ως «πολιτιστική εξαγωγή» που μπορεί να φέρει την αρχαιολογική κληρονομιά της Τουρκίας σε ένα ευρύτερο διεθνές κοινό. Η εταιρεία εξετάζει επίσης ένα project σχετικό με το Κολοσσαίο για τη Ρώμη το 2027, καθώς και μελλοντικές εκθέσεις σε Λας Βέγκας και Ιαπωνία.
Κανένα αυθεντικό εύρημα από το Göbeklitepe δεν μεταφέρθηκε στο Λονδίνο, η αρχιτεκτονική και η ατμόσφαιρα του χώρου αποδίδονται αποκλειστικά μέσω ψηφιακών μέσων.
Το Timewalk κινείται ανάμεσα σε έκθεση, κινηματογραφική παραγωγή και θεατρική ιστορική εμπειρία, θέτοντας ένα σύγχρονο ερώτημα: μπορεί η immersive τεχνολογία να φέρει την αρχαιολογία πιο κοντά στο κοινό χωρίς να επισκιάσει τα επιστημονικά δεδομένα;
https://www.anatolianarchaeology.net/
s
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου