Η Σιμονέτα Βεσπούτσι, η γυναίκα που ενέπνευσε τον Μποτιτσέλι και έγινε το πρόσωπο της Αφροδίτης και άλλων εμβληματικών έργων της Αναγέννησης, πέθανε το 1476 σε ηλικία μόλις 23 ετών. Για αιώνες, οι ιστορικοί απέδιδαν τον θάνατό της στη φυματίωση. Μια νέα επιστημονική μελέτη, όμως, προτείνει μια εντελώς διαφορετική εξήγηση: αποπληξία όγκου της υπόφυσης, μια ξαφνική και θανατηφόρα ιατρική κρίση.
Το μυστήριο για την «ωραιότερη γυναίκα της Αναγέννησης»
Ο καθηγητής Paolo Pozzilli, ειδικός στην ενδοκρινολογία και τον διαβήτη, δημοσίευσε νέα έρευνα στο περιοδικό Endocrinology, Diabetes and Metabolism, η οποία επανεξετάζει τα ιστορικά δεδομένα, τις περιγραφές της ασθένειας της Σιμονέτα και –κυρίως– τα πορτρέτα του Μποτιτσέλι.
Αλλαγές στα χαρακτηριστικά του προσώπου
Σε μελέτη του 2019, η ομάδα του Pozzilli παρατήρησε ότι τα χαρακτηριστικά της Σιμονέτα μεταβάλλονται σταδιακά σε έργα του Μποτιτσέλι από τη δεκαετία του 1470 έως την Γέννηση της Αφροδίτης (1482–1485). Οι αλλαγές –στη γνάθο, στο μέτωπο, στους μαλακούς ιστούς– θυμίζουν ασθενείς με αδένωμα της υπόφυσης, έναν όγκο που επηρεάζει την παραγωγή ορμονών.
Η ομάδα υποψιάζεται έναν όγκο που εκκρίνει αυξητική ορμόνη και προλακτίνη, κάτι που μπορεί να αλλάξει σταδιακά τα χαρακτηριστικά του προσώπου και να προκαλέσει ακόμη και απρόσμενη γαλακτόρροια. Μια αλληγορική μορφή σε έργο του Μποτιτσέλι φαίνεται να απεικονίζει ακριβώς αυτό το σύμπτωμα.
Μια ξαφνική κρίση που εξηγεί τον ταχύ θάνατο
Η νέα μελέτη προχωρά ένα βήμα παραπέρα: προτείνει ότι η Σιμονέτα πέθανε από αποπληξία υπόφυσης, δηλαδή από ξαφνική αιμορραγία ή ταχεία διόγκωση του όγκου. Η αποπληξία προκαλεί έντονο, ξαφνικό πονοκέφαλο, απώλεια όρασης, σύγχυση, ταχεία κατάρρευση του οργανισμού. Σύμφωνα με επιστολές της εποχής, η Σιμονέτα κατέρρευσε σε χορό, παρουσίασε παραισθήσεις, εμετούς, πυρετό και έντονους πονοκεφάλους – συμπτώματα που ταιριάζουν απόλυτα με την αποπληξία.
Τρία στοιχεία που στηρίζουν τη νέα θεωρία
Τα πορτρέτα του Μποτιτσέλι δείχνουν σταδιακή μεταβολή των χαρακτηριστικών της, συμβατή με αργή ανάπτυξη όγκου. Οι περιγραφές της ασθένειας από τον Πιέρο Βεσπούτσι και τον Λορέντσο των Μεδίκων ταιριάζουν με την κλινική εικόνα αποπληξίας. Δύο γεγονότα πριν τον θάνατο –κατάρρευση σε χορό και πιθανή βίαιη σύγκρουση με τον Αλφόνσο Β΄ της Αραγωνίας– θα μπορούσαν να έχουν πυροδοτήσει αιμορραγία του όγκου.
Τι σημαίνει αυτό για την ιστορία της τέχνης;
Η Σιμονέτα Βεσπούτσι υπήρξε μούσα της φλωρεντινής Αναγέννησης και το πρόσωπό της συνδέθηκε με την ιδεατή ομορφιά. Η νέα μελέτη δείχνει ότι τα έργα του Μποτιτσέλι μπορεί να καταγράφουν όχι μόνο την αισθητική της εποχής αλλά και την αργή εξέλιξη μιας ασθένειας. Η έρευνα δεν προσφέρει απόλυτη βεβαιότητα – δεν υπάρχουν βιολογικά δείγματα από το 1476. Ωστόσο, συνδυάζοντας ιατρική γνώση και ιστορική ανάλυση, δημιουργεί μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα για τη ζωή και τον θάνατο μιας από τις πιο εμβληματικές μορφές της Αναγέννησης.
πηγή: https://www.independent.co.uk/
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου