Με την υποστήριξη του Anna C. & Oliver C. Colburn Fellowship, η ερευνήτρια Nicole Constantine πέρασε τρεις εβδομάδες στην Ελλάδα μελετώντας υλικό από το Ναυάγιο των Αντικυθήρων, στο πλαίσιο της διδακτορικής της διατριβής για την καθημερινή ζωή των ναυτικών στη Μεσόγειο κατά την Ελληνιστική περίοδο. Η έρευνά της επικεντρώθηκε όχι στα διάσημα γλυπτά ή τον Μηχανισμό των Αντικυθήρων, αλλά στα ταπεινά σκεύη της κουζίνας του πλοίου – αντικείμενα που άγγιζαν καθημερινά οι άνθρωποι που έτρωγαν, δούλευαν και ζούσαν πάνω στο πλοίο.
Το ναυάγιο και οι πρώτες ανασκαφές
Το πλοίο των Αντικυθήρων βυθίστηκε τον 1ο αιώνα π.Χ. στα νοτιοδυτικά του Αιγαίου. Το 1901, σπογγαλιείς εντόπισαν το ναυάγιο και ανέσυραν τα πρώτα ευρήματα. Στη δεκαετία του 1970, ο Jacques Cousteau επέστρεψε στον τόπο του ναυαγίου, ανελκύοντας μεγάλο μέρος των σκευών της κουζίνας. Τα θραύσματα κεραμικών και γυάλινων αγγείων συντηρήθηκαν και συγκολλήθηκαν στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, αποδεικνύοντας την προσεκτική περισυλλογή ακόμη και των μικρότερων κομματιών. Σήμερα βρίσκεται σε εξέλιξη νέα ανασκαφική έρευνα, η οποία αναμένεται να φωτίσει ακόμη περισσότερο τη ζωή των ναυτικών που εργάστηκαν στο πλοίο.
Τα σκεύη της κουζίνας: ένα παράθυρο στην καθημερινότητα των ναυτικών
Η μελέτη της Constantine αποκάλυψε ότι τα πιάτα και τα μπολ του πληρώματος προέρχονταν από το ίδιο εργαστήριο και φαίνεται πως είχαν αγοραστεί ως ενιαίο σύνολο. Αυτό υποδηλώνει ότι οι ναυτικοί δεν προμήθευαν οι ίδιοι τα προσωπικά τους σκεύη· το πλοίο διέθετε οργανωμένη κουζίνα με ομοιόμορφο εξοπλισμό.
Η καλή κατάσταση διατήρησης πολλών αγγείων δείχνει ότι η κουζίνα είχε πρόσφατα ανανεωθεί πριν από το ναυάγιο. Αντίθετα, φθαρμένα θραύσματα που βρέθηκαν στο κάτω μέρος του πλοίου πιθανότατα ανήκαν σε παλαιότερα σκεύη που είχαν σπάσει και «γλιστρήσει» ανάμεσα στις σανίδες του δαπέδου.
Η διάκριση αυτών των διαφορετικών χρονολογικών ομάδων αποκαλύπτει τη «πολυχρονικότητα» των ναυαγίων: παρότι το ναυάγιο είναι ένα στιγμιαίο γεγονός, το πλοίο κουβαλά ίχνη παλαιότερων ταξιδιών και προηγούμενων πληρωμάτων.
Ίχνη χρήσης και προσωπικές ιστορίες
Ένα από τα πιο εντυπωσιακά ευρήματα ήταν μια χάλκινη οινοχόη με μεγάλα μεταλλικά επιθέματα. Οι πολλές επιδιορθώσεις δείχνουν ότι το σκεύος ήταν ιδιαίτερα αγαπητό ή χρήσιμο στο πλήρωμα, το οποίο φρόντιζε να το διατηρεί σε λειτουργική κατάσταση.
Η Constantine επισημαίνει ότι βρίσκεται ακόμη στα πρώτα στάδια ανάλυσης των δεδομένων, όμως τα ευρήματα ήδη προσφέρουν πολύτιμες πληροφορίες για τις συνήθειες, τις ανάγκες και τις εμπειρίες των ναυτικών που ταξίδευαν στο πλοίο των Αντικυθήρων.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου