Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μπέη Χαμάμ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Μπέη Χαμάμ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 24 Ιουνίου 2026

Το Μπέη Χαμάμ ξαναζωντανεύει: Από οθωμανικό λουτρό σε σύγχρονο πολιτιστικό χώρο στη Θεσσαλονίκη





Ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της οθωμανικής περιόδου στη Θεσσαλονίκη, το Μπέη Χαμάμ ή «Λουτρά Παράδεισος», ανοίγει ξανά σήμερα τις πύλες του μετά από εκτεταμένες εργασίες αποκατάστασης. Το ιστορικό λουτρό της Εγνατίας, που για αιώνες υπήρξε σημείο αναφοράς της πόλης, επιστρέφει ως ζωντανός πολιτιστικός χώρος για κατοίκους και επισκέπτες.


Εγκαίνια και ολοκλήρωση της αποκατάστασης

Στις 19:30 η υπουργός Πολιτισμού  εγκαινιάζει το έργο «Αποκατάσταση του Λουτρού Μπέη Χαμάμ (Λουτρά Παράδεισος)», ολοκληρώνοντας μια πολυετή προσπάθεια συντήρησης και ανάδειξης.

Το έργο, που άρχισε στις αρχές του 2022, περιλάμβανε ενίσχυση των τοιχοποιιών, αποκατάσταση των θόλων, καθαίρεση νεότερων προσθηκών και ανάδειξη των αυθεντικών αρχιτεκτονικών στοιχείων του μνημείου.


Η ιστορική διαδρομή του Μπέη Χαμάμ

Το Μπέη Χαμάμ χτίστηκε το 1444 με εντολή του σουλτάνου Μουράτ Β΄, μόλις 14 χρόνια μετά την οθωμανική κατάκτηση της Θεσσαλονίκης. Αποτελεί το παλαιότερο οθωμανικό λουτρό της πόλης και ένα από τα σημαντικότερα λουτρικά συγκροτήματα των Βαλκανίων.


Πρόκειται για δίδυμο χαμάμ, με ανεξάρτητους χώρους για άνδρες και γυναίκες, που ακολουθεί την κλασική διάταξη των οθωμανικών λουτρών: ψυχρός χώρος (cameğan), χλιαρός χώρος (soğukluk) και θερμός χώρος (sıcaklık) με κεντρική μαρμάρινη πλάκα και περιμετρικά θερμά δωμάτια (halvet). Στην ανατολική πλευρά λειτουργούσε η δεξαμενή νερού και το εξελιγμένο σύστημα υπόκαυστης θέρμανσης.


Από δημόσιο λουτρό στα «Λουτρά Παράδεισος»

Μετά την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης, το χαμάμ συνέχισε να λειτουργεί ως δημόσιο λουτρό με την ονομασία «Λουτρά Παράδεισος», εξυπηρετώντας χιλιάδες κατοίκους μέχρι το 1968.  παύση λειτουργίας του συνέπεσε με την καθιέρωση σύγχρονων δικτύων ύδρευσης και την αλλαγή των καθημερινών συνηθειών. Ο σεισμός του 1978 προκάλεσε σοβαρές φθορές, οδηγώντας σε επείγουσες εργασίες στερέωσης τη δεκαετία του 1980. Έκτοτε, το ανδρικό τμήμα χρησιμοποιήθηκε περιστασιακά για εκθέσεις και πολιτιστικές δράσεις.


Η μεγάλη αποκατάσταση του 21ου αιώνα

Η νέα φάση αποκατάστασης (2022–2024) στόχευσε στην πλήρη ανάδειξη του μνημείου: Απομακρύνθηκαν αυθαίρετες κατασκευές του 20ού αιώνα. Ενισχύθηκαν οι τοιχοποιίες και οι θόλοι με παραδοσιακές τεχνικές. Στερεώθηκαν οι τρούλοι και επισκευάστηκαν οι κεραμοσκεπές. Αναδείχθηκαν τα γυναικεία διαμερίσματα, με τα αυθεντικά δάπεδα, έδρανα και την οκταγωνική μαρμάρινη δεξαμενή


Το μνημείο αποδίδεται πλέον στο κοινό ως σύγχρονος πολιτιστικός χώρος, έτοιμος να φιλοξενήσει εκδηλώσεις, εκθέσεις και δράσεις που αναδεικνύουν την πολυπολιτισμική ιστορία της Θεσσαλονίκης.


πηγη : typosthes.gr/


Κυριακή 20 Ιουνίου 2021

Πως ήταν ο άξονας της Αριστοτέλους στη Θεσσαλονίκη; Μια παράλληλη έκθεση με την Biennale της Βενετίας

 


Η έκθεση «Λεωφόρος της Κοινωνίας των Εθνών. Ο Γνωστός Άξονας της Αριστοτέλους στη Θεσσαλονίκη. / Αριστοτέλους-Εμπράρ: Από το Όραμα στην Υλοποίηση» άνοιξε τις πύλες της για το κοινό στο Μπέη Χαμάμ (Λουτρά Παράδεισος).


Η έκθεση διοργανώνεται στο πλαίσιο της Ελληνικής Συμμετοχής στη 17η Διεθνή Έκθεση Αρχιτεκτονικής (Biennale Architettura) της Βενετίας 2021, την οποία επιμελήθηκε ομάδα διδασκόντων του Τμήματος Αρχιτεκτόνων της Πολυτεχνικής Σχολής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Η ομάδα διαδασκόντων αποτελείται από τους Νίκο Καλογήρου, Μαρία Δούση, Δημήτρη Θωμόπουλο, Δημήτρη Κονταξάκη, Σοφοκλή Κωτσόπουλο και Θεμιστοκλή Χατζηγιαννόπουλο και την Εφορεία Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης.

 


Η ελληνική συμμετοχή επιχειρεί να δώσει μία απάντηση στο κεντρικό θέμα της έκθεσης «How will we live together?» (Πώς θα ζήσουμε μαζί;). Το ερώτημα στους δημιουργούς τέθηκε με στόχο  να εξεταστεί ένα νέο χωρικό κοινωνικό συμβόλαιο,  όπως επιτάσσει ένα περιβάλλον αυξανόμενων οικονομικών, κοινωνικών και πολιτικών ανισοτήτων, παρουσιάζοντας την αρχιτεκτονική και πολεοδομική διαδρομή του άξονα της οδού Αριστοτέλους στη Θεσσαλονίκη. Πρόκειται για μια μεγάλη δράση αστικού εκσυγχρονισμού, που σχεδιάστηκε από τον Γάλλο αρχιτέκτονα-πολεοδόμο Ερνέστ Εμπράρ, πριν από 100 χρόνια, ως ένα πολυπολιτισμικό σταυροδρόμι.

 


Στο πνεύμα αυτό παρουσιάζονται δύο παράλληλα τμήματα της έκθεσης, ένα στο ελληνικό περίπτερο της Βενετίας και ένα in situ στο Μπέη Χαμάμ στην περιοχή της Αριστοτέλους.

Ωράριο λειτουργίας: Δευτέρα-Παρασκευή: 11:00-18:00, Σάββατο-Κυριακή: 9:00-15:00, Τρίτη: κλειστά.