Εντυπωσιακό εύρημα από τις ανασκαφές στη Theatre Street φωτίζει τον ρόλο του ποτάμιου θεού στην αρχαία πόλη...Ένα εξαιρετικά καλοδιατηρημένο ψηφιδωτό που απεικονίζει τον «Νεαρό Ευρυμέδοντα», θεότητα του ποταμού που τροφοδοτούσε την αρχαία Ασπένδο, ήρθε στο φως κατά τις πρόσφατες ανασκαφές στην πόλη. Το εύρημα προσφέρει νέα στοιχεία για την τέχνη των ψηφιδωτών του 3ου αιώνα μ.Χ. στην Ανατολία. Το ψηφιδωτό εντοπίστηκε στη Theatre Street, σε ένα διακοσμημένο αρχιτεκτονικό συγκρότημα ανάμεσα στην ανατολική πλατεία και τα ανατολικά τείχη της πόλης.
Η Άσπενδος υπήρξε μία από τις σημαντικότερες πόλεις της Παμφυλίας κατά την Αρχαιότητα, χάρη στη στρατηγική της θέση και την άμεση πρόσβαση στον πλωτό ποταμό Ευρυμέδοντα, ο οποίος λειτουργούσε ως βασικός άξονας εμπορίου και μεταφορών. Ταυτισμένη με τα ερείπια του σημερινού Belkis, περίπου 50 χιλιόμετρα ανατολικά της Αττάλειας, η πόλη αναπτυσσόταν σε σημείο που συνδύαζε φυσική οχύρωση από τους γύρω ορεινούς όγκους και ασφάλεια από το ποτάμιο σύνορο. Παράλληλα, βρισκόταν πάνω στον κύριο χερσαίο δρόμο που συνέδεε το ανατολικό με το δυτικό τμήμα της Παμφυλίας, γεγονός που ενίσχυσε τον ρόλο της ως εμπορικού και στρατηγικού κόμβου.
Η ιστορική πορεία της Άσπενδου αποτυπώνει τη διαδοχή πολιτισμών που σημάδεψαν την Παμφυλία. Οι πρώτοι κάτοικοι ήταν οι Χιττίτες, όπως μαρτυρά η πρώιμη νομισματοκοπία της πόλης, όπου διασώζεται η αρχαία ονομασία «ΕΣΤFΕΔΙΙΥΣ». Η παράδοση, ωστόσο, αποδίδει την ίδρυσή της σε Μυκηναίους που, μετά τον Τρωικό Πόλεμο, εγκαταστάθηκαν στην περιοχή και ίδρυσαν σειρά πόλεων, μεταξύ των οποίων και η Άσπενδος—μια πληροφορία που επιβεβαιώνεται και από επιγραφικά ευρήματα. Στους αιώνες που ακολούθησαν, η πόλη γνώρισε νέα κύματα ελληνικής εγκατάστασης, πέρασε για σύντομο διάστημα υπό τον έλεγχο του Κροίσου και στη συνέχεια ενσωματώθηκε στην Περσική Αυτοκρατορία, διατηρώντας ωστόσο σημαντικό βαθμό αυτονομίας, όπως δείχνει η συνέχιση της νομισματοκοπίας της.
Ένα μνημειακό κτίσμα με ψηφιδωτή διακόσμηση
Οι αρχαιολόγοι αποκάλυψαν τμήμα κτιρίου διαστάσεων περίπου 6 × 25 μέτρων, με ψηφιδωτό δάπεδο που σώζεται σε δύο κύρια πάνελ:ένα με γεωμετρικά μοτίβα και ένα με κεντρική εικονιστική σύνθεση. Μέχρι στιγμής έχουν ανασκαφεί περίπου 6 × 7,5 μέτρα, αλλά το ψηφιδωτό φαίνεται να συνεχίζεται σε μη αποκαλυμμένα ακόμη τμήματα.
Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, το κτίσμα κατασκευάστηκε ως δεξαμενή στις αρχές του 3ου αιώνα μ.Χ. και αναδιαμορφώθηκε μετά τον σεισμό του 262 μ.Χ., όταν εσωτερικοί τοίχοι χώρισαν τον χώρο σε επιμέρους δωμάτια.
Ο ποτάμιος θεός στο κέντρο της σύνθεσης
Στο κεντρικό πάνελ, ο Νεαρός Ευρυμέδων απεικονίζεται: με καλάμια στο κεφάλι και στο χέρι, να στηρίζεται σε αμφορέα από τον οποίο ρέει νερό, πλαισιωμένος από ψάρια που κολυμπούν σε αντίθετες κατευθύνσεις. Τα στοιχεία αυτά συμβολίζουν το νερό, τη γονιμότητα και τον ζωτικό ρόλο του ποταμού για την πόλη.
Ο Ερσόι τόνισε την υψηλή ποιότητα του έργου, με λεπτές χρωματικές μεταβάσεις και μικροσκοπικές ψηφίδες που αποδίδουν με ακρίβεια τις λεπτομέρειες.
Σπάνια απεικόνιση στη ρωμαϊκή ψηφιδογραφία
Η απεικόνιση ποτάμιου θεού σε ψηφιδωτό θεωρείται εξαιρετικά σπάνια για την Ανατολία της ρωμαϊκής περιόδου. Το εύρημα προσφέρει πολύτιμα δεδομένα για την εικονογραφία και τις καλλιτεχνικές επιρροές της εποχής.
Το Υπουργείο σημειώνει ότι η ανακάλυψη είναι σημαντική όχι μόνο για την ιστορία της Ασπένδου, αλλά και για τη μελέτη της ρωμαϊκής τέχνης στην ευρύτερη περιοχή.
Η Ασπένδος πέρα από το εμβληματικό θέατρο
Οι πρόσφατες ανασκαφές αποκαλύπτουν ότι η Ασπένδος δεν ήταν μόνο το περίφημο θέατρό της. Το νέο εύρημα ενισχύει την εικόνα μιας πόλης με πλούσια αστική δομή, μνημειακή αρχιτεκτονική και καλλιτεχνική παραγωγή υψηλού επιπέδου.
ΠΗΓΕΣ: www.turkiyetoday.com, asiaminor.ehw.gr
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου