Η αρχαία πόλη των Σάρδεων, μία από τις σημαντικότερες ελληνικές πόλεις της Μικράς Ασίας και πρωτεύουσα της Λυδίας, εντάχθηκε πρόσφατα στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Η αναγνώριση αυτή αποτελεί επιστέγασμα 75 ετών συνεχών ανασκαφών από την αποστολή Harvard–Cornell, ένα από τα μακροβιότερα αρχαιολογικά προγράμματα στον κόσμο.
Μια πόλη με ιστορία χιλιάδων ετών
Οι Σάρδεις, χτισμένες σε στρατηγική θέση ανάμεσα στη Μεσόγειο και το οροπέδιο της Ανατολίας, υπήρξαν πρωτεύουσα του βασιλείου της Λυδίας και τόπος όπου κόπηκαν τα πρώτα νομίσματα στην ιστορία. Η πόλη πέρασε διαδοχικά στα χέρια Ελλήνων, Περσών, Ρωμαίων, Βυζαντινών και Οθωμανών, διατηρώντας ωστόσο ένα εντυπωσιακό αρχαιολογικό αποτύπωμα, καθώς δεν καλύφθηκε ποτέ από σύγχρονη πόλη.«Οι Σάρδεις προσφέρουν μια αδιάλειπτη ιστορική συνέχεια από την Εποχή του Χαλκού έως σήμερα», σημειώνει η αρχαιολόγος Annetta Alexandridis, αναπληρώτρια διευθύντρια της ανασκαφής.
75 χρόνια συνεχών ανασκαφών – Ένα μοναδικό αρχαιολογικό αρχείο
Από το 1958, η αποστολή Harvard–Cornell επιστρέφει κάθε καλοκαίρι στις Σάρδεις, δημιουργώντας ένα από τα πιο εκτενή και συστηματικά αρχαιολογικά αρχεία παγκοσμίως.Ο καθηγητής Benjamin Anderson τονίζει τη σημασία της συνέχειας: «Είναι ένα από τα ελάχιστα μακροχρόνια προγράμματα που έχουν παράγει κρίσιμη μάζα δεδομένων. Μόλις τα τελευταία 75 χρόνια μπορούμε να αφηγηθούμε την ιστορία της πόλης και μέσα από τα αρχαιολογικά ευρήματα».
Οι ανασκαφές έχουν φέρει στο φως:
το μνημειακό Γυμνάσιο–Λουτρά
- τη μεγαλύτερη συναγωγή του αρχαίου κόσμου
- τείχη από ωμοπλίνθους
- εργαστήριο εξευγενισμού χρυσού
- εμπορική συνοικία
- το ιερό της Αρτέμιδος
- την ακρόπολη, που αποτέλεσε κέντρο κατά τη Βυζαντινή περίοδο
Η ένταξη στη UNESCO – Μια διεθνής αναγνώριση
Η φετινή χρονιά σηματοδότησε ένα ακόμη ορόσημο: οι Σάρδεις εντάχθηκαν στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO.«Η αναγνώριση τιμά όχι μόνο την ιστορία της πόλης, αλλά και τη δέσμευση δεκαετιών για υπεύθυνη έρευνα και ανάδειξη», αναφέρει ο Anderson. Η UNESCO επιβραβεύει επίσης την προσπάθεια της αποστολής να επικοινωνεί τα αποτελέσματα στο κοινό, στους επισκέπτες και στην τοπική κοινωνία.
Από την αρχαιοκαπηλία στη σύγχρονη προστασία
Οι Σάρδεις αποτελούν και ένα σημαντικό κεφάλαιο στην ιστορία της αρχαιολογίας. Οι πρώτες αμερικανικές ανασκαφές στις αρχές του 20ού αιώνα οδήγησαν σε εκτεταμένη εξαγωγή αρχαιοτήτων, πολλές από τις οποίες επέστρεψαν στην Τουρκία δεκαετίες αργότερα.
Σήμερα, η προστασία του χώρου είναι κρίσιμη, καθώς:
- η διάβρωση απειλεί τα μνημεία
- η γεωργική δραστηριότητα έχει καταστρέψει τύμβους
- η αρχαιοκαπηλία δρα σε «βιομηχανική κλίμακα», όπως σημειώνει η Alexandridis
- Η νέα γενιά αρχαιολόγων και η τοπική κοινωνία
Το πρόγραμμα λειτουργεί ως εκπαιδευτικό κέντρο για φοιτητές από τις ΗΠΑ και την Τουρκία. Οι φοιτητές συμμετέχουν σε ανασκαφές, τεκμηρίωση και συντήρηση, ενώ η τοπική κοινότητα συμμετέχει ενεργά στις εργασίες.
Ένας χώρος που έχει ακόμη πολλά να αποκαλύψει
Παρά τις δεκαετίες έρευνας, οι αρχαιολόγοι συμφωνούν ότι οι Σάρδεις έχουν ακόμη πολλά μυστικά. «Η μακροχρόνια δέσμευση είναι απαραίτητη», λέει ο Anderson. «Μόνο μετά από χρόνια μπορείς να συνδέσεις τα κομμάτια και να δεις τη μεγάλη εικόνα».
ΠΗΓΕΣ:https://www.sciencedaily.com/
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου