Η ζωή και το έργο ενός ερευνητή που αφιέρωσε τέσσερις δεκαετίες στην προστασία, ανάδειξη και κατανόηση της πολιτιστικής κληρονομιάς της Ιορδανίαςhttps://www.theguardian.com/science/2026/sep/07/konstantinos-politis-dinos-politis-obituaryαναδείχθηκε στον βρετανικό μέσο ενημέρωσης The Guardian.Ο Κωνσταντίνος (Ντίνο) Πολίτης, ο Έλληνας αρχαιολόγος που συνέδεσε το όνομά του με τις σημαντικότερες ανακαλύψεις στη νοτιοανατολική ακτή της Νεκράς Θάλασσας, έφυγε από τη ζωή στις 11 Αυγούστου 2026, σε ηλικία 67 ετών. Με έργο που ξεπερνά τα όρια της επιστήμης και αγγίζει την κοινωνική προσφορά, ο Πολίτης άφησε μια παρακαταθήκη που αναγνωρίζεται διεθνώς.
Ανασκαφές που άλλαξαν τον χάρτη της βιβλικής αρχαιολογίας
Η πορεία του Πολίτη στην Ιορδανία άρχισε το 1988, όταν ανέλαβε την ανασκαφή στο Deir ’Ain ’Abata, τον χώρο που η χριστιανική παράδοση συνδέει με τον Λωτ. Εκεί αποκάλυψε μια βυζαντινή βασιλική χτισμένη πάνω από τη σπηλιά όπου, σύμφωνα με τη Βίβλο, κατέφυγε ο Λωτ μετά την καταστροφή των Σοδόμων. Τα ψηφιδωτά του 6ου και 7ου αιώνα, οι επιγραφές και τα αρχιτεκτονικά κατάλοιπα έδωσαν υλική υπόσταση σε μια από τις πιο ζωντανές βιβλικές αφηγήσεις.
Στο ίδιο σημείο εντόπισε ομαδική ταφή 32 μοναχών, πολλών με εκφυλιστικές παθήσεις, στοιχείο που τον οδήγησε στο συμπέρασμα ότι το μοναστήρι λειτουργούσε και ως ξενώνας ασθενών. Κάτω από τη βασιλική αποκάλυψε ίχνη ανθρώπινης δραστηριότητας που εκτείνονταν σε 5.000 χρόνια ιστορίας. Η τελευταία επιγραφή του ναού, χρονολογημένη στο 691 μ.Χ., αποδεικνύει ότι οι χριστιανικές κοινότητες συνέχιζαν να λειτουργούν και να διακοσμούν τους ναούς τους ακόμη και μετά την αραβική κατάκτηση.
Από την ανασκαφή στη διατήρηση – Το Μουσείο στο Χαμηλότερο Σημείο της Γης
Ο Πολίτης δεν περιορίστηκε στην ανασκαφή. Οραματίστηκε τη δημιουργία ενός μουσείου που θα διατηρούσε τα ευρήματα στον φυσικό τους χώρο. Το Museum at the Lowest Place on Earth, 405 μέτρα κάτω από το επίπεδο της θάλασσας, άνοιξε το 2012 και αποτελεί σήμερα σημείο αναφοράς για την αρχαιολογία της περιοχής. Στο εργαστήριο συντήρησης του μουσείου δημιούργησε πρόγραμμα εκπαίδευσης για τοπικούς συντηρητές, φέρνοντας διεθνείς ειδικούς και ενισχύοντας την τοπική τεχνογνωσία.
Προστασία απειλούμενων μνημείων – Η μάχη με τους τυμβωρύχους
Το 1996, ο Πολίτης εντόπισε τυμβωρύχους να καταστρέφουν μια τεράστια νεκρόπολη στο Khirbat Qazone. Παρενέβη άμεσα, διασώζοντας ανθρώπινα κατάλοιπα και υφάσματα σπάνιας διατήρησης, καθώς και μια επιτύμβια επιγραφή που έγραφε: «Αφσένι, το όμορφο κορίτσι».Η έρευνά του κατέγραψε περίπου 5.000 τάφους, αποκαλύπτοντας μια άγνωστη πτυχή της Ναβαταϊκής και Ρωμαϊκής περιόδου.
Ζόαρα – Ένα τοπίο 40 αιώνων
Από το 1997, ο Πολίτης αφιέρωσε δεκαετίες στη μελέτη της αρχαίας Ζόαρας στο Ghawr as-Safi. Ανάμεσα στις ανακαλύψεις του ξεχωρίζει το μεγαλύτερο μεσαιωνικό εργοστάσιο ζάχαρης στην Ιορδανία και την Παλαιστίνη, στο Tawahin as-Sukkar, με μύλους, πιεστήρια και καμίνια που αποκαλύπτουν τη βιομηχανική κλίμακα παραγωγής ζάχαρης κατά τους Σταυροφόρους και τους Μαμελούκους. Η έρευνά του για την καλλιέργεια του ίντιγκο οδήγησε σε πρόγραμμα της UNESCO για την αναβίωση της παραγωγής του, σε συνεργασία με τον Σύλλογο Γυναικών Safi.
Διεθνής αναγνώριση και κοινωνική προσφορά
Ο Πολίτης συνεργάστηκε με το Βρετανικό Μουσείο, συμμετείχε σε ανασκαφές στην Ιορδανία και το Ομάν, και δημοσίευσε περίπου 100 επιστημονικά άρθρα και σημαντικά βιβλία. Στην Ελλάδα, ο Τύπος τον αποκάλεσε «Έλληνα Ιντιάνα Τζόουνς», ενώ στην Ιορδανία τον θεωρούσαν μέλος της κοινότητας. Μετά τον θάνατό του, κάτοικοι της Safi αποκάλυψαν ότι επί χρόνια πλήρωνε σχολικά βιβλία και τσάντες για τα παιδιά του χωριού.
Ο Κωνσταντίνος Πολίτης γεννήθηκε στην Κοζάνη το 1958 και πέθανε στις 11 Αυγούστου 2026. Αφήνει πίσω του τον αδελφό του, Γιώργο.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου