«Ιστορίες από χνούδι»: νέα έκθεση στο Μουσείο Χατζημιχάλη

Μια σύγχρονη εικαστική ματιά που συνομιλεί με την παράδοση παρουσιάζεται από τον Δήμο Αθηναίων στο Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη». Η έκθεση της Ιωάννας Τερλίδου αναδεικνύει τον αργαλειό ως ζωντανό φορέα μνήμης και δημιουργίας.

Έκθεση που συνδέει παρελθόν και παρόν

Ο Οργανισμός Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας του Δήμου Αθηναίων (ΟΠΑΝΔΑ) παρουσιάζει την έκθεση «Ιστορίες από χνούδι» της Ιωάννας Τερλίδου, στο ιστορικό κτήριο της Πλάκας που στεγάζεται το Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη». Η δημιουργός αξιοποιεί τον όρθιο αργαλειό ως βασικό μέσο έκφρασης, μετατρέποντας το νήμα σε υλικό αφήγησης και σε γέφυρα ανάμεσα σε εποχές, εμπειρίες και ανθρώπινες ιστορίες.

Τα έργα της συνδυάζουν άνθη, ανθρώπινες μορφές και συμβολικά μοτίβα, δημιουργώντας έναν υφαντό κόσμο όπου η διαφάνεια, το φως και η υλικότητα των νημάτων συνθέτουν μια σύγχρονη εικαστική γλώσσα. Η έκθεση επιχειρεί να αναδείξει τη λαϊκή υφαντική όχι ως στατικό κατάλοιπο του παρελθόντος, αλλά ως ζωντανή πράξη ανανέωσης και δημιουργικής συνέχειας.

Η υφαντική ως σύγχρονη εικαστική αφήγηση

Στις «Ιστορίες από χνούδι», κάθε υφαντό λειτουργεί ως σημείο συνάντησης της παράδοσης με τη σύγχρονη τέχνη. Η Τερλίδου επεξεργάζεται το νήμα ως φορέα μνήμης, αναδεικνύοντας την υφαντική ως διαδικασία που δεν ενώνει μόνο ίνες, αλλά και βιώματα, βλέμματα και πολιτισμικές αναφορές. Η έκθεση προσεγγίζει την υφαντική ως μια πράξη που συνομιλεί με το παρελθόν, ενώ ταυτόχρονα το μετασχηματίζει σε νέα αισθητική εμπειρία.

Η επιμέλεια της έκθεσης ανήκει στη λαογράφο Σταυρούλα Πισιμίση, υπεύθυνη του Μουσείου, η οποία αναδεικνύει τη σημασία της υφαντικής παράδοσης μέσα από μια σύγχρονη ερμηνευτική προσέγγιση.

Πρακτικές πληροφορίες για το κοινό

Η έκθεση φιλοξενείται στο Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη» (Αγγελική Χατζημιχάλη 6, Πλάκα) και θα διαρκέσει από 7 Μαρτίου έως 3 Μαΐου 2026.

Τα εγκαίνια θα πραγματοποιηθούν το Σάββατο 7 Μαρτίου στις 12:00, ενώ η είσοδος είναι ελεύθερη.

Ωράριο λειτουργίας:

• Τρίτη – Παρασκευή: 11:00–16:00

• Σάββατο & Κυριακή: 10:00–15:00

• Δευτέρα: Κλειστά

«Το ράψιμο του Φλάμπουρα» στο Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη»

 

Ο Οργανισμός Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας του Δήμου Αθηναίων (ΟΠΑΝΔΑ) και η «Αδελφότητα των εν Αθήναις Σαρακατσαναίων Ηπείρου» παρουσιάζουν την Κυριακή 8 Φεβρουαρίου, στις 12.00, την εκδήλωση «Το ράψιμο του Φλάμπουρα» στο Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη». Η δράση εντάσσεται στο πρόγραμμα «Απόκριες στην Αθήνα», που πραγματοποιείται από 1 έως 23 Φεβρουαρίου 2026 στις επτά δημοτικές κοινότητες της πόλης.

Με αφορμή την πρόσφατη κατασκευή σαρακατσάνικου κονακιού στον χώρο του Μουσείου, τα μέλη της Αδελφότητας θα αναπαραστήσουν το παραδοσιακό γαμήλιο δρώμενο «Το ράψιμο του Φλάμπουρα». Το έθιμο αφορά την κατασκευή του γαμήλιου λαβάρου, του φλάμπουρου, το οποίο ράβεται από έναν άντρα ή νεαρό αγόρι –τον Φλαμπουριάρη– με τη συνδρομή των γυναικών της κοινότητας.

Οι επισκέπτες θα έχουν επίσης την ευκαιρία να γνωρίσουν πτυχές της καθημερινής ζωής των Σαρακατσάνων της Ηπείρου μέσα από πλούσιο φωτογραφικό υλικό που συνοδεύει τη μόνιμη συλλογή του Μουσείου.

Η αναπαράσταση θα πλαισιωθεί από σύντομο αφιέρωμα με ομιλίες για τα γαμήλια έθιμα, τον τρόπο ζωής των Σαρακατσάνων και τη σχέση της Αγγελικής Χατζημιχάλη με την κοινότητα, την οποία μελέτησε και κατέγραψε εκτενώς.

Πρόγραμμα εκδήλωσης

Χαιρετισμοί

• Σταυρούλα-Βίλλυ Κ. Φωτοπούλου, Διευθύντρια Νεότερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς, Υπουργείο Πολιτισμού

• Γεώργιος Σούρλας, π. Αντιπρόεδρος της Βουλής

• Γρηγόριος Λέφας, Πρόεδρος Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Σαρακατσαναίων

Ομιλίες

• Ιωάννης Γιαννακός, Πρόεδρος Αδελφότητας των εν Αθήναις Σαρακατσαναίων Ηπείρου

Θέμα: Η συνεργασία της Αδελφότητας με το Μουσείο και η δημιουργία του σαρακατσάνικου κονακιού

• Ευάγγελος Καραμανές, Διευθυντής Ερευνών, Κέντρο Ερεύνης της Ελληνικής Λαογραφίας (ΚΕΕΛ), Ακαδημία Αθηνών

Θέμα: Γαμήλια έθιμα των Σαρακατσάνων

• Σταυρούλα Πισιμίση, λαογράφος, Υπεύθυνη του Μουσείου

Θέμα: Η Αγγελική Χατζημιχάλη και η σχέση της με τους Σαρακατσάνους

• Βασίλειος Σαλμάς, π. Πρόεδρος Αδελφότητας

Θέμα: Το έθιμο του φλάμπουρα στον σαρακατσάνικο γάμο

Θα ακολουθήσει η αναπαράσταση του δρώμενου.

Πληροφορίες

Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης «Αγγελική Χατζημιχάλη»

Αγγελική Χατζημιχάλη 6, Πλάκα

Τηλ.: 210 3243987

Ωράριο λειτουργίας:

Τρίτη–Παρασκευή: 11.00–16.00

Σάββατο & Κυριακή: 10.00–15.00

Δευτέρα: κλειστά

Είσοδος ελεύθερη