Στο Μουσείο με μαγιό: Η Fondation Beyeler «βουτάει» στον Σεζάν και αλλάζει τους κανόνες της τέχνης

Η Fondation Beyeler στη Βασιλεία αποφάσισε να μετατρέψει την επίσκεψη σε μουσείο σε μια απροσδόκητη καλοκαιρινή εμπειρία: οι επισκέπτες καλούνταν να δουν τον Σεζάν φορώντας… μαγιό. Η δράση «Day of the Bathers»  πριν μερικές ημέρες έφερε την τέχνη πιο κοντά στο κοινό, κυριολεκτικά και μεταφορικά, δημιουργώντας μια από τις πιο ιδιαίτερες μουσειακές στιγμές της χρονιάς.

Όταν η έκθεση γίνεται… παραλία υψηλής αισθητικής

Στους χώρους του μουσείου, ανάμεσα σε πίνακες του Paul Cézanne, κυκλοφορούσαν άνθρωποι με μπικίνι, ολόσωμα, μαγιό, ακόμη και σκουφάκια κολύμβησης. Η είσοδος ήταν δωρεάν για όσους τόλμησαν να εμφανιστούν με το μαγιό τους, κάνοντας την πρωτοβουλία ακόμη πιο δελεαστική.

Μια γυναίκα με μαύρο ολόσωμο κοιτούσε προσεκτικά τις πινελιές, ενώ δίπλα της ένας άνδρας με πορτοκαλί μαγιό προσπαθούσε να αποφασίσει αν ο Σεζάν θα ενέκρινε το look. «Είναι παράλογο, αλλά μου αρέσει», σχολίασε επισκέπτης, συνοψίζοντας το πνεύμα της ημέρας.

Οι επισκέπτες ως ζωντανά έργα τέχνης

Η δράση, εμπνευσμένη από τον Ιταλό καλλιτέχνη Μαουρίτσιο Κατελάν, έφερε τους θεατές πιο κοντά στο θέμα της σειράς «Bathers» του Σεζάν, στην οποία γυμνές φιγούρες ενσωματώνονται στη φύση. Με το μαγιό, οι επισκέπτες ένιωθαν ότι συμμετέχουν σε μια σύγχρονη εκδοχή του έργου.

Στον κήπο του μουσείου, κάποιοι ξάπλωναν στο γρασίδι σαν να βρίσκονταν σε λίμνη της Προβηγκίας, ενώ άλλοι αντάλλασσαν «συνωμοτικά χαμόγελα» όταν έβλεπαν κι άλλους με μαγιό. «Σαν μέρα στην πισίνα, αλλά με Σεζάν», είπε ένας επισκέπτης, απολαμβάνοντας την ασυνήθιστη εμπειρία.

Σπάζοντας τους κανόνες της μουσειακής εμπειρίας

Η Fondation Beyeler εξήγησε ότι στόχος ήταν να «διαλυθεί η απόσταση ανάμεσα στο έργο και τον θεατή» και να προστεθεί μια δόση ελευθερίας και χιούμορ στην τέχνη.

Και φαίνεται πως πέτυχε: από ανθρώπους που περπατούσαν ξυπόλυτοι μέχρι επισκέπτες που ταξίδεψαν εκατοντάδες χιλιόμετρα για να ζήσουν την εμπειρία, η ημέρα απέδειξε ότι η τέχνη μπορεί να είναι ταυτόχρονα σοβαρή και παιχνιδιάρικη. Όπως είπε μιαεπισκέπτρια από την Πορτογαλία: «Ο Σεζάν εμπνεόταν από τη φύση. Με το μαγιό, είσαι σχεδόν γυμνός. Άρα… μέσα στο concept».

https://www.france24.com/

ΦΩΤΟ: © SEBASTIEN BOZON / AFP

Μια μεγαλειώδης έκθεση για τον Σεζάν – 80 αριστουργήματα από την ύστερη περίοδό του

Η Fondation Beyeler στη Βασιλεία φιλοξενεί μια από τις σημαντικότερες εκθέσεις της χρονιάς: «Cézanne», μια μεγάλη αναδρομή αφιερωμένη στα τελευταία χρόνια του Paul Cézanne (1839–1906). Η έκθεση συγκεντρώνει περίπου 80 έργα – 58 ελαιογραφίες και 21 υδατογραφίες – πολλά από τα οποία προέρχονται από ιδιωτικές συλλογές και σπάνια έχουν παρουσιαστεί στο κοινό.

Ο Σεζάν και η επανάσταση της νεωτερικής ζωγραφικής

Ο Πικάσο τον αποκαλούσε «πατέρα όλων μας». Ο Σεζάν, με την εμμονική του προσήλωση στη φόρμα, το χρώμα και τη δομή, άλλαξε για πάντα την πορεία της τέχνης.

Η έκθεση της Fondation Beyeler εστιάζει στην ύστερη περίοδό του, όταν ο καλλιτέχνης ανέπτυξε μια σχεδόν «θεολογική» προσέγγιση απέναντι στα πιο απλά αντικείμενα: μήλα, πορτοκάλια, στάμνες, κορμιά λουόμενων.

Αριστουργήματα που σπάνια βλέπει το κοινό

Ανάμεσα στα έργα που ξεχωρίζουν:

• Apples and Oranges (c. 1899) – μια πληθωρική νεκρή φύση όπου τα φρούτα μοιάζουν να έχουν δική τους προσωπικότητα.

• The Card Players (1893–1896) – οι διάσημοι χαρτοπαίκτες, βυθισμένοι στη δική τους σιωπηλή ένταση.

• Group of Bathers (c. 1895) – μια σύνθεση όπου το τοπίο και τα σώματα αποκτούν την ίδια ζωγραφική βαρύτητα.

Η έκθεση αναδεικνύει πώς ο Σεζάν έβλεπε τον κόσμο: κάθε αντικείμενο, κάθε καμπύλη, κάθε χρώμα άξιζε την ίδια προσοχή.

Ένα ταξίδι στο εργαστήριο του Σεζάν

Η έκθεση είναι σχεδιασμένη σαν περιήγηση στο δημιουργικό σύμπαν του καλλιτέχνη. Αίθουσα με αίθουσα, ο επισκέπτης εισέρχεται σε έναν «ζωγραφικό κήπο» όπου οι φόρμες, οι πινελιές και οι χρωματικές εντάσεις αποκαλύπτουν την αστείρευτη αναζήτηση του Σεζάν για την ουσία της εικόνας. Τα έργα προέρχονται από κορυφαία μουσεία – MoMA, Met, Musée d’Orsay – αλλά και από ιδιωτικές συλλογές που σπάνια ανοίγουν στο κοινό.

observer.com

Η χρονιά του Σεζάν στην Εξ-αν-Προβάνς: Μια καλλιτεχνική περιπέτεια στην καρδιά της Προβηγκίας

 Από τοπία σε καμβάδες, σε σημεία-σταθμούς της ζωής του μεγάλου ζωγράφου...Το 2025 σηματοδοτεί μια μοναδική ευκαιρία για τους λάτρεις της Τέχνης να ...ακολουθήσουν τα βήματα του Πολ Σεζάν στην Εξ-αν-Προβάνς, την πόλη όπου γεννήθηκε. Με αφορμή την «Χρονιά του Σεζάν», η ιστορική λουτρόπολη της Προβηγκίας πλημμυρίζει με εκθέσεις, διαδρομές και εμπειρίες αφιερωμένες στο πνεύμα του πρωτοπόρου της μοντέρνας τέχνης.

 Ποιος ήταν ο Πολ Σεζάν και γιατί τιμάται σήμερα στην Προβηγκία

Ο Πολ Σεζάν (1839–1906), θεωρείται ο «πατέρας της σύγχρονης ζωγραφικής», γεφυρώνοντας την ιμπρεσιονιστική τεχνική με τον κυβισμό. Γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Εξ-αν-Προβάνς, και παρότι η πόλη του αρχικά δεν αγκάλιασε το έργο του, σήμερα αποτελεί κεντρικό κόμβο για την αναγνώριση και προβολή της τέχνης του.

 Τα εμβληματικά σημεία που σχετίζονται με τον Σεζάν

- Άγαλμα του Σεζάν στο κέντρο της πόλης: σημείο εκκίνησης για περιηγήσεις.

- Église de la Madeleine: εκκλησία όπου βαφτίστηκε.

- Collège Mignet: σχολείο όπου γνώρισε τον Émile Zola.

- 14 Rue Matheron: σπίτι της νεανικής του ηλικίας.

- L’Atelier des Lauves: το τελευταίο του στούντιο, τώρα ανοικτό στο κοινό.

 Δραστηριότητες και ξεναγήσεις στη χρονιά του Σεζάν

Το γραφείο τουρισμού έχει οργανώσει θεματικές διαδρομές, δημιουργικά εργαστήρια, συνεδριακές συναντήσεις και γαστρονομικές εμπειρίες που αποτίουν φόρο τιμής στο έργο και στην εποχή του Σεζάν. Η εμβάθυνση στην προσωπικότητα του ζωγράφου και η εμπνευσμένη συμμετοχή του κοινού δημιουργούν μια πολιτιστική γιορτή με βάθος.

 Jas de Bouffan: Το οικογενειακό του σπίτι και οι κρυφές αποκαλύψεις

Το Jas de Bouffan, ιδιοκτησία του πατέρα του, αποκαθίσταται στην αρχική του μορφή. Πρόσφατες ανασκαφές ανέδειξαν δύο έργα ζωγραφισμένα απευθείας στους τοίχους του Grand Salon, το «Entrée du port» και το «Jeu de cache-cache». Το αγροτόσπιτο αναμένεται να μετατραπεί σε ερευνητικό και εκπαιδευτικό κέντρο.

 Το ατελιέ του Lauves και η βιωματική εμπειρία τέχνης

Ο Σεζάν δούλευε καθημερινά στο Atelier des Lauves από το 1902 έως το 1906. Η νέα διαρρύθμιση του χώρου περιλαμβάνει:

- Έκθεση αντικειμένων του ζωγράφου

- Δωμάτιο αφιερωμένο στις φιλίες του

- Αναπαραστατική κουζίνα του 20ού αιώνα

- Πιθανή βιβλιοθήκη για μελέτη

 Το Musée Granet και οι διεθνείς συλλογές

Από ένα μουσείο που αρνούνταν να φιλοξενήσει τα έργα του Σεζάν, σήμερα το Musée Granet παρουσιάζει 130 πίνακές του, προερχόμενους από παγκόσμιες συλλογές. Η φετινή έκθεση εστιάζει στο Jas de Bouffan και στην εξέλιξη του ζωγραφικού του ύφους.

 Carrières de Bibémus: το λατομείο που ενέπνευσε

Ανάμεσα στα βραχώδη τοπία του Bibémus, ο Σεζάν ανακάλυπτε το φως και τη φόρμα. Η Pauline Bétrancourt προσφέρει μαθήματα ακουαρέλας στα ίδια σημεία απ’ όπου εμπνεύστηκε ο ζωγράφος.

 Lodges Sainte-Victoire και Route Cezanne

Η ιστορική Route Cezanne οδηγεί στο ξενοδοχείο Lodges Sainte-Victoire, με θέα στο αγαπημένο βουνό του Σεζάν. Εκεί οργανώνονται εκδηλώσεις γιόγκα, διαλέξεις και αναγνώσεις που μεταμορφώνουν τη φύση σε πολιτιστική εμπειρία.

 Γευστικές διαδρομές: στα στέκια του Σεζάν

- Relais Cezanne: πρώην Chez Rosa Berne, με μοντέρνο μενού εμπνευσμένο από τις παραδόσεις.

- Les 2 Garçons: ιστορική μπρασερί που φιλοξενούσε τον Σεζάν και άλλους διανοούμενους.

- Le Pigonnet: ξενοδοχείο-καταφύγιο για καλλιτέχνες με gourmet κουζίνα και γλυκούς κήπους, ιδανικούς για καλλιτεχνική περισυλλογή.

 Fondation Vasarely: σύγχρονη τέχνη δίπλα στο Jas de Bouffan

Η ίδρυση Vasarely αποτελεί έναν φουτουριστικό αντίλογο στην τέχνη του Σεζάν. Με αρχιτεκτονικές εγκαταστάσεις και εκθέσεις οπτικής τέχνης, αποτελεί απαραίτητη στάση στην πολιτιστική περιήγηση.

πηγη artnews.com

Ποια έκθεση μας μαθαίνει την ιστορία του κυβισμού; Έχεις ακούσει για το μπλοκ ζωγραφικής του Πικάσο;

Μεγάλη ευκαιρία στο ευρύ κοινό να γνωρίσει την ιστορία του κυβισμού, μιας από τις σημαντικότερες τάσεις της τέχνης στον 20ο αιώνα (1907-1923), δίνει το Μουσείο Πούσκιν της Μόσχας, μέσα από την έκθεση "Οι απαρχές του κυβισμού", που θα διαρκέσει μέχρι τις 28 Οκτωβρίου.  Σε μια μονογραφία του, ο Βρετανός ιστορικός τέχνης Τζον Γκόλντινγκ έγραψε μάλιστα ότι "ο κυβισμός είναι η πιο σημαντική και, χωρίς αμφιβολία, η πληρέστερη και πιο ριζοσπαστική καλλιτεχνική επανάσταση από την εποχή της Αναγέννησης"!  

Του Ανδρέα Αναγνωστόπουλου 

Το μπλοκ ζωγραφικής του Πάμπλο Πικάσο για τις "Δεσποινίδες της Αβινιόν" (1907) - έναν πίνακα που αποτέλεσε επανάσταση για την τέχνη της εποχής - είναι ο θεμέλιος λίθος της έκθεσης στο ρωσικό μουσείο. Αυτός ο μαζικός καμβάς φυλάσσεται στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης (MoMA) και δεν φεύγει ποτέ από την μόνιμη έκθεσή του εκεί. Για πρώτη φορά στη Ρωσία, η έκθεση στη Μόσχα παρουσιάζει πάνω από 60 σχέδια του μπλοκ ζωγραφικής που ο Πικάσο δημιούργησε τον Μάιο και τον Ιούνιο του 1907 και τα οποία στεγάζονται στο  Μουσείο της Οικίας Πικάσο (Museo Casa Natal) στη πόλη Μάλαγα της Ισπανίας.

Δεσποινίδες της Αβινιόν

Οι Δεσποινίδες της Αβινιόν είναι ένας πίνακας που εγκαινίασε μια νέα εποχή στην ιστορία της τέχνης. Σύμφωνα με τον Πικάσο, είναι ένα ηθελημένα μη ολοκληρωμένο έργο ζωγραφικής, μιας ζωγραφικής εξερεύνησης στην οποία ο ζωγράφος δοκίμασε μια νέα προσέγγιση στην διαχείριση του χώρου και της προοπτικής, προσπαθώντας να ξεδιαλύνει το μυστήριο της δημιουργίας με την χρήση νέων εκφραστικών μέσων.      

Ο κορυφαίος Ισπανός ζωγράφος δούλεψε για τις Δεσποινίδες της Αβινιόν σε δύο στάδια που διήρκεσαν εννέα μήνες, ενώ κατά την περίοδο αυτή δημιούργησε 809 σχέδια και σκαριφήματα. Τα πιο πολλά από αυτά φυλάχτηκαν στο σπίτι του Πικάσο.

Όπως αναφέρει ο Πιέρ Νταί, ένας από πιο σημαντικούς βιογράφους του Πικάσο και δημιουργός του λευκώματος "Πικάσο, τα χρόνια του κυβισμού", ο Ισπανός ζωγράφος ήθελε να αποφύγει την δημόσια επίδειξη των πρόχειρων σχεδίων του για αυτό το τεράστιο έργο, πιθανότατα γιατί δεν ήθελε να εμπλακεί σε συζήτηση για την προέλευση της καλλιτεχνικής ιδέας του, συζήτηση που πάντα έβρισκε άκρως ενοχλητική.  

Σκαριφήματα και σχέδια

Το μικρό μπλοκ ζωγραφικής με τα ανεκτίμητα σκαριφήματα και σχέδια, που ανήκε για δεκαετίες στους κληρονόμους του Πικάσο, αγοράστηκε από το Μουσείο Οικίας Πικάσο το 2006. 

"Για μένα δεν υπάρχει παρελθόν ή μέλλον στη τέχνη. Η τέχνη των Ελλήνων, των Αιγυπτίων, των μεγάλων ζωγράφων που έζησαν σε άλλες εποχές, δεν είναι τέχνη του παρελθόντος, αλλά ίσως είναι περισσότερο ζωντανή σήμερα από οποιαδήποτε άλλη εποχή" είχε δηλώσει ο Πάμπλο Πικάσο σε μια συνέντευξη του, το 1923.  

Προς επιβεβαίωση αυτής της άποψής του, τα σχέδια από το ισπανικό μουσείο εκτίθενται στη Μόσχα μαζί με αριστουργήματα από την αρχαία Αίγυπτο, αρχαία κεραμική τέχνη αλλά και τέχνη από την Ελληνιστική περίοδο, συνολικά 20 αντικείμενα από την μόνιμη έκθεση του Μουσείου Καλών Τεχνών Πούσκιν. 

Ωστόσο, η έκθεση ανοίγει με τον πίνακα του Πολ Σεζάν "Οι λουόμενες", τον οποίο ο Γάλλος ζωγράφος φιλοτέχνησε την περίοδο 1890 - 1894. Ο Πικάσο αποκάλεσε τον Πολ Σεζάν ως "τον πατέρα όλων μας", ενώ ο Φιλίπ Σολέρ, ένας σύγχρονος του Πικάσο Γάλλος συγγραφέας, χαρακτήρισε τον προαναφερόμενο πίνακα του Σεζάν ως το "Ευαγγέλιο του μοντερνισμού". 

Ο ρόλος  του Σεζάν

Ο Σεζάν εξερεύνησε αυτό το καλλιτεχνικό θέμα για δύο δεκαετίες και δημιούργησε περισσότερες από 40 εκδοχές των Λουομένων, οι οποίες άνοιξαν τον δρόμο για την έρευνα νέων μορφών ζωγραφικής.   

Η καταπληκτική έκθεση στο Μουσείο Πούσκιν προσφέρει μια νέα οπτική γωνία στα πρώτα έργα του Πάμπλο Πικάσο, επιτρέποντας στους Ρώσους αλλά και τους ξένους επισκέπτες του μουσείου να ανακαλύψουν ορισμένα από τα καλλιτεχνικά θεμέλια του μεγαλύτερου αβάν γκαρντ ζωγράφου του 20ου αιώνα.  

Σύμφωνα με την Μαρίνα Λόσακ, διευθύντρια του Μουσείου Πούσκιν, η έκθεση για τον κυβισμό και τον Πικάσο, παρότι δεν είναι πολύ μεγάλη, αποτελεί μια πολύ καλή εισαγωγή στην έκθεση για την γαλλική τέχνη που θα εγκαινιαστεί αργότερα το φθινόπωρο.