Επιστροφή στο Μέλλον: Ηλέκτρα και Ορέστης στην αβυσσαλέα σκηνή του Νεκρομαντείου Αχέροντα

 

Στο σκοτεινό κατώφλι της αρχαίας μυσταγωγίας, εκεί που το τοπίο αγγίζει την ψυχή και η Ιστορία συνομιλεί με το σήμερα, αναβιώνει μια εμβληματική σκηνική εμπειρία: η παράσταση «Επιστροφή στο Μέλλον» επιστρέφει στον ιερό χώρο του Νεκρομαντείου του Αχέροντα, στις 8 και 9 Αυγούστου 2025, στις 21:00, στην Πρέβεζα. Οι μορφές της Ηλέκτρας και του Ορέστη ζωντανεύουν διπλά – τόσο ως αρχαίοι τραγικοί ήρωες όσο και ως σύγχρονοι νέοι της ελληνικής επαρχίας, μέσα σε ένα τελετουργικό δράμα που αμφισβητεί τα όρια χρόνου, ζωής και θανάτου.

 Νεκρομαντείο Αχέροντα: Αρχαίο σκηνικό για μια σύγχρονη τραγωδία

Το Νεκρομαντείο του Αχέροντα, τόπος επικλήσεων και εσωτερικών οραμάτων στην αρχαιότητα, γίνεται το σκηνικό που οι Πύλες του Άδη δεν είναι απλώς συμβολικές, αλλά παρόντες δραματικοί συντελεστές. Εκεί, η πράξη της μητροκτονίας και η δίψα για λύτρωση σμίγουν με τις σκιές του τόπου. Η γη απαντά, ο βράχος πάλλεται, και η σκέψη αποκτά σώμα στη σκηνή που στήνεται μεταξύ κόσμου των ζωντανών και των νεκρών.

 Αρχαιοελληνικός Μύθος και Σύγχρονο Δίπολο: Ηλέκτρα και Ορέστης στην επαρχία του 2025

Στην παράσταση, η Ηλέκτρα και ο Ορέστης του σήμερα συνυπάρχουν με τους ομώνυμους ήρωες της αρχαίας μυθολογίας. Παρόλο που τους χωρίζουν αιώνες, βρίσκονται παγιδευμένοι σε κοινές δυνάμεις – την εκδίκηση, την ενοχή και την ανάγκη για δικαίωση. Το δράμα ξετυλίγεται παράλληλα σε δύο χρονολογικές πραγματικότητες, με το νήμα της μυθικής αφήγησης να διαπλέκεται με την ψυχογεωγραφία της ελληνικής επαρχίας.

 Καλλιτεχνική Ομάδα και συντελεστές της παράστασης

Η παράσταση συνυφαίνεται από μια πολυσχιδή δημιουργική ομάδα:

- Μετάφραση & δραματουργία: Κωνσταντίνος Ζωγράφος, Πάνος Ζυγούρος

- Σκηνοθεσία & μουσική: Μαριάμ Ρουχάτζε, Πάνος Ζυγούρος

- Κινησιολογία: Σοφία Πάσχου

- Σχεδιασμός φωτισμών: Κωνσταντίνος Ασπιώτης

- Ερμηνεία: Ηλέκτρα Μαγγίνα, Κωνσταντίνος Ζωγράφος, Μαριάμ Ρουχάτζε, Πάνος Ζυγούρος

- ΑΜΚΕ Art Core: Παραγωγή και διοργάνωση

Η μουσική, η κίνηση και ο φωτισμός δεν πλαισιώνουν απλώς το έργο – χτίζουν τον ίδιο τον μύθο επί σκηνής, εντείνοντας την ψυχική εμπλοκή του θεατή.

Από το σκοτάδι στο φως: Υπαρξιακά ερωτήματα και κάθαρση

Η παράσταση διερευνά τον πιο σκοτεινό πυρήνα της ψυχής: τι μπορεί να οδηγήσει έναν άνθρωπο στην εκδίκηση, και τι περιμένει κανείς μετά από μια πράξη βίας ως δικαίωση; Στο όριο της ζωής και του θανάτου, το δράμα οδηγεί σε εκτροπή, στοχασμό και ανατροπή. Όταν η πράξη συντελείται, απομένει η λύτρωση —ή μήπως όχι;

Πόσο επίκαιρος μπορεί να είναι ο «Ορέστης» του Ευριπίδη;

Η μητριαρχία ενανίον της πατριαρχίας, η ηθική παράδοση ενάντια στο νόμο της κοινωνίας, τα φαντάσματα της κοινωνικής απομόνωσης βορά στα νύχια του όχλου, oι αποδιοπομπαίοι τράγοι στην υπηρεσία αχρείων πολιτικών που πηγαίνουν όπου φυσά ο άνεμος και το συμφέρον της παράταξής τους… 

Σε 1.690 στίχους του «Oρέστη» του Ευριπίδη ξεδιπλώνεται από την ομάδα του ΚΘΒΕ ένα οικογενειακό δράμα αλλά και η εσωτερική ανθρώπινη αγωνία ανάμεσα στο δίλημμα του άγραφου νόμου και της επιβίωσης  καθώς και η κοινωνική κονιορτοποίηση αξιών και ανθρώπων.

της Μαρίας Αλιμπέρτη

Το σκηνοθετικό εγχείρημα του Γιάννη Αναστασάκη πάνω στη μετάφραση του ποιητή

Γιώργου Μπλανά στοχεύει να φέρει στο σήμερα τον αγώνα τριών νέων αφενός  να υπερασπιστούν  την ζωή και αφετέρου τις αξίες τους. Η περιπέτεια που περιγράφει ο Ευριπίδης, δηλαδή τους γόνους του Αγαμέμνονα, Ορέστη και Ηλέκτρα, να εκδικηθούν  το θάνατό του από την αδίστακτη μάνα τους Κλυταιμνήστρα μέσα από την ματιά του Αναστασάκη αναμοχλεύει επίκαιρα ζητήματα όπως η δημοκρατία και η δικαιοσύνη.

Ο σκηνοθέτης θέτει εκ νέου το ερώτημα «Ποιος κινεί όμως τα νήματα; Ο πολίτης ή αυτός που κατέχει τη δύναμη-εξουσία;» Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι οι θεατές στο Θέατρο της Επιδαύρου χειροκρότησαν θερμά στους στίχους που ο Ευριπίδης επισημαίνει ότι οι κατέχοντες την εξουσία θα  πρέπει να τηρούν και να εφαρμόζουν τα λεγόμενά τους!

Με φόντο τη μελοδραματική οικογενειακή δυστυχία, ο Χρίστος Στυλιανού ως  Ορέστης απέδωσε με την στεντόρεια φωνή του την ψυχική ανισορροπία του ήρωα, που υπαγορεύει  από τη μια πλευρά το καθήκον, η εκδίκηση για τον άδικο θάνατο του πατέρα και από την άλλη πλευρά η συνείδηση, οι τύψεις για την δολοφονία της μητέρας του από τα ίδια τα χέρια του.  Αντίθετα, με τη προαναφερθείσα ερμηνεία,  σε κάποια σημεία του έργου παρατηρήθηκε πρόβλημα ακουστικής, γεγονός που ανάγκαζε το κοινό να εστιάζει στους υπέρτιτλους χωρίς να μπορεί να αφοσιωθεί στη ροή του έργου.

Την εκδικητική μανία  της Ηλέκτρας απέδωσε απόλυτα η Ιωάννα Κολλιοπούλου, η οποία όμως υπέπεσε σε υπερβολές στο δεύτερο μέρος της παράστασης . Απολαυστικές ήταν οι ερμηνείες του  Κώστα Σαντά  ως Τυνδάρεου και του Δημήτρη Μορφακίδη  ως Πυλάδη. Κωμική νότα στην παράσταση προσέδωσε η εμφάνιση της Δάφνης Λαμπρόγιαννη ως Ελένης με γυαλιά ηλίου που εμφανίστηκε στο κοίλο του θεάτρου σαν άλλη ντίβα.

Το σκηνικό του Γιάννη Θαβώρη, η αυλή ενός παλατιού σε ανακαίνιση, λειτούργησε

άψογα ως κελί για τους ήρωες και αποδόθηκε συμβολικά με κορδέλες σήμανσης που απέκλεισαν τα μιάσματα από την υπόλοιπη κοινωνία.   
 Ωστόσο, η έλλειψη εναλλαγής σκηνικών δεν βοήθησε στη δράση της παράστασης που ήταν αρκετά μονότονη και με μεγάλη διάρκεια. Αντιθέτως, στα πλεονεκτήματα της παράστασης συγκαταλέγεται  η σύγχρονη μουσική του Μπάμπη Παπαδόπουλου που χάρισε μια νεανική και ροκ αίσθηση στο έργο.

Ο «Ορέστης» του Ευριπίδη «μιλά» για την σημερινη κρίση αξιών

Μίσος, πλεκτάνη και εκδίκηση… Η αγάπη μπορεί να σε καταστήσει συνένοχο και συναυτουργό… Τρεις νέοι,  ο Ορέστης, η Ηλέκτρα κι ο Πυλάδης, κολυμπούν μέσα στη δίνη του αίματος που τους παρασέρνει. Σε μια αντιηρωική εποχή όπως η σημερινή, όχι μόνο λόγω της οικονομικής κρίσης, αλλά κυρίως αυτής των αξιών, οι ήρωες  του Ευριπίδη μοιάζουν  τόσο σύγχρονοι καθώς τα πρόσωπα αγριεύουν, οι ψυχές ταράζονται, ο πολίτης και η πολιτεία καταρρέουν, όπως σημειώνει για την παράσταση «Ορέστης», ο σκηνοθέτης Γιάννης Αναστασάκης.

Η παράσταση «Ορέστης» του Ευριπίδη,  «ανεβαίνει» από το ΚΘΒΕ, σε νέα μετάφραση του ποιητή Γιώργου Μπλάνα και σε σκηνοθεσία του Καλλιτεχνικού Διευθυντή του ΚΘΒΕ, Γιάννη Αναστασάκη, το καλοκαίρι του 2018 σε περιοδεία σε όλη την Ελλάδα. Πρεμιέρα θα κάνει στο Θέατρο Δάσου στη Θεσσαλονίκη αύριο Πέμπτη 12 και  μεθαύριο Παρασκευή 13 Ιουλίου, ενώ θα  παρουσιαστεί στο Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου στις 3 και 4 Αυγούστου.
 

Πρωταγωνιστεί στο ρόλο του Ορέστη ο Χρίστος Στυλιανού, ενώ το ρόλο της Ηλέκτρας  θα ερμηνεύσει η Ιωάννα Κολλιοπούλου, που τιμήθηκε φέτος με το θεατρικό βραβείο Μελίνα Μερκούρη.

ΔΙΑΝΟΜΗ

Δάφνη Λαμπρόγιαννη: Ελένη

Νικόλας Μαραγκόπουλος: Αγγελιοφόρος 

Δημήτρης Μορφακίδης:  Πυλάδης

Δημοσθένης Παπαδόπουλος:  Απόλλωνας

Μαριάννα Πουρέγκα: Ερμιόνη

Κώστας Σαντάς: Τυνδάρεως 

Χρήστος Στέργιογλου: Τρώας

Χριστόδουλος Στυλιανού: Μενέλαος 

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΟΔΙΑΣ

ΙΟΥΛΙΟΣ

• Πέμπτη 12 & Παρασκευή 13 – Θεσσαλονίκη, Θέατρο Δάσους (4ο Φεστιβάλ Δάσους) – ΠΡΕΜΙΕΡΑ (με αγγλικούς υπέρτιτλους)
• Παρασκευή 20 & Σάββατο 21 – Κύπρος, Αρχαίο Θέατρο Κουρίου (Διεθνές Φεστιβάλ Αρχαίου Ελληνικού Δράματος)

ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ

• Παρασκευή 3 & Σάββατο 4 – Επίδαυρος, Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου (Φεστιβάλ Αθηνών  & Επιδαύρου) (με αγγλικούς υπέρτιτλους)
• Τρίτη 7 & Τετάρτη 8 – Πάτρα, Ρωμαϊκό Ωδείο (Φεστιβάλ Πάτρας - Θεσμός Αρχαίου Δράματος)
• Παρασκευή 10 – Ολυμπία, Θέατρο Φλόκα
• Κυριακή 12 – Δελφοί, Θέατρο Φρύνιχος
• Σάββατο 18 – Καβάλα, Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων (Διεθνές Φεστιβάλ Φιλίππων & Θάσου)
• Τετάρτη 22 – Δωδώνη, Αρχαίο Θέατρο Δωδώνης
• Σάββατο 25 – Δίον, Αρχαίο Θέατρο Δίου (47ο Φεστιβάλ Ολύμπου)
• Τετάρτη 29 – Ελευσίνα, Παλαιό Ελαιουργείο (Φεστιβάλ Aισχύλεια 2018)
• Παρασκευή 31 – Παπάγου, Κηποθέατρο Παπάγου (Φεστιβάλ Δήμου Παπάγου-Χολαργού)

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ

• Κυριακή 2 – Βύρωνας, Θέατρο Βράχων «Μελίνα Μερκούρη» (Φεστιβάλ «Στη σκιά των βράχων»)
• Τετάρτη 5 – Ηλιούπολη, Θέατρο Άλσους Ηλιούπολης «Δημήτρης Κιντής» (Φεστιβάλ Ηλιούπολης 2018)
• Παρασκευή 7 – Γαλάτσι, Ανοιχτό Θέατρο Άλσους Βεΐκου
• Πέμπτη 13, Παρασκευή 14, Σάββατο 15 & Κυριακή 16 – Θεσσαλονίκη, Βασιλικό Θέατρο (με αγγλικούς υπέρτιτλους)