«Αθέατη Πόλη»: Η φωτογραφική εγκατάσταση του Δημήτρη Κοιλαλού στο ΝΟΜΠΕΛ

 

Ο επισκέπτης μπαίνει σε βιομηχανικό χώρο και νιώθει τη δυστοπία του lockdown χάρη στους γκρι τοίχους, τους αφαιρετικούς- ασαφείς ήχους και τις ασπρόμαυρες φωτογραφίες. Μια μεγάλη εκτύπωση τριών μέτρων δημιουργεί την αίσθηση ότι βρίσκεσαι στον δρόμο στο κέντρο της Αθήνας. 

Ο καλλιτέχνης Δημήτρης Κοιλαλούς, στην έκθεση φωτογραφίας «Αθέατη Πόλη», καταφέρνει να αποδώσει τη διαφορά του εξωτερικού άδειου χώρου και να αντιπαραθέσει τον άνθρωπο και τα κύτταρά του μέσα από τις έγχρωμες εικόνες.Ο Γερμανός Τόμας Στρουθ φωτογραφίζει τις πόλεις χωρίς ανθρώπους,  ο καλλιτέχνης αποτέλεσε  πρότυποαπωθημένο για τον κ.Κοιλαλό, που φωτογράφισε την Αθήνα αργά, για δύο μήνες, με άσπρους ουρανούς, ομίχλη και σύννεφα, ώστε να φαίνεται η γεωμετρία της πόλης χωρίς φυλλώματα στα δέντρα.

της Μαρίας Αλιμπέρτη

Ο δημιουργός τράβηξε τις φωτογραφίες πρωινές ώρες, κατά την πρώτη περίοδο του lockdown της πανδημίας του 2020, με τρίποδο, σε μια άδεια πόλη. Μέσα από το κλείστρο της φωτογραφικής του μηχανής φρόντισε να μείνει το σημάδι  της πανδημίας, παγώνοντας τον χρόνο. 

Μέσα από τα έργα του αποτυπώνονται η αρχιτεκτονική, οι δρόμοι, οι κλίμακες, τα κενά και η απουσία ανθρώπινης παρουσίας. Ο επισκέπτης καλείται να ανακαλύψει την άδεια πόλη ακολουθώντας μια συγκεκριμένη διαδρομή μέσα στον χώρο του ΝΟΜΠΕΛ. Καλείται να δει την πόλη με άλλα μάτια, όχι ως τόπο μνημείων και κτιρίων, αλλά ως εμπειρία στον χώρο. Μπορεί να απολαύσει την ωραία σκηνοθεσία του χώρου, να θαυμάσει το περιποιημένο φόντο των φωτογραφιών και να δει την Αθήνα χωρίς καθόλου ανθρώπινη παρουσία.

Η έκθεση ως site-specific εγκατάσταση

Η έκθεση μοιάζει με μια μεγάλης κλίμακας site-specific εγκατάσταση, διερευνά τη σχέση του ανθρώπου με την πόλη και προσεγγίζει την κατοίκηση ως μια σύνθετη εμπειρία χώρου, αρχιτεκτονικής, μνήμης και καθημερινής ζωής. Η «Αθέατη Πόλη – Undisclosed City» αποτελεί μέρος του φωτογραφικού έργου Athens 42 Days του Δημήτρη Κοιλαλού.

Το δεύτερο μέρος της έκθεσης

Το δεύτερο μέρος της έκθεσης ενώνεται με ένα ράμα, μια κόκκινη γραμμή, σύμβολο του «μέσα» και «έξω» της πολυκατοικίας. Στον πάνω όροφο βρίσκονται οι άνθρωποι και τα αντικείμενα, σε διάλογο με αναφορές στο εσωτερικό του σπιτιού κατά την πανδημία.

Άνθρωποι που ζούσαν μόνοι τους, με μεγάλη δυσκολία την περίδο της καραντίνας, γίνονται τα μοντέλα του δημιουργού. Κάποιους τους φωτογράφισε έξω, αλλά δεν κράτησε αυτές τις εικόνες για την έκθεση, ώστε να είναι σαφές το όριο εσωτερικού και εξωτερικού χώρου, ιδιωτικού και δημόσιου, μας εξήγησε κατά την επίσκεψη.

Στοιχεία έκθεσης

Επιμέλεια έκθεσης: Δημήτρης Κοιλαλούς και Ελένη Καλαρά, σε διάλογο με τους:

Ματούλα Σκαλτσά, Σταύρο Αλιφραγκή, Μάκη Φάρο, Απόστολο Πάνο,  Βασιλική Κολοκοτρώνη, Νέλια Μανωλάκη.

Ηχητικό περιβάλλον: Μάκης Φάρος

Video: Παναγιώτης Μάσβουλας

Αρχιτεκτονική μελέτη: Απόστολος Πάνος

Σχεδίαση οπτικής ταυτότητας: Ιωάννης Μαρκάκης

Επικοινωνία: Ελένη – Ρεβέκκα Στάιου

Δημιουργικές εφαρμογές, υπεύθυνη υποδοχής: Νέλια Μανωλάκη

Οπτικοακουστική εγκατάσταση: Αντώνης Γκατζογιάννης

Τεχνική υποστήριξη οπτικοακουστικών: Γιάννης Μαλατάντης – Compuvideo

Μεταλλικές κατασκευές, υλικοτεχνική υποστήριξη: Ναυπηγεία Megatechnica

Οργάνωση: Δήμος Χαλανδρίου

Παραγωγή: BLOW-UP CULTURE σε συνεργασία με την Topus

Με την οικονομική υποστήριξη και αιγίδα του Υπουργείο Πολιτισμού

Χορηγοί: ΦΛΥΑ Δημοτική Ανώνυμη Εταιρεία Χαλανδρίου, Ναυπηγεία Megatechnica

Χορηγοί επικοινωνίας: ΕΡΤ, Kosmos 93.6

Με την υποστήριξη της ΣΤΑΣΥ Α.Ε.

Διάρκεια έκθεσης

έως Κυριακή 29/11/2026

Ώρες λειτουργίας:

Τετάρτη –  Σάββατο 18.00–22:00

Κυριακή 12:00–18:00

Είσοδος Ελεύθερη

Διεύθυνση:

Κτήριο ΝΟΜΠΕΛ – Χώρος πολιτισμού Δήμου Χαλανδρίου

Ήβης 30 & Τυμφρηστού, 152 34 Χαλάνδρι

Πρόσβαση

Mετρό- γραμμή 3, Στάση Χαλάνδρι ||  ΟΑΣΑ, γραμμή 447, στάση Αρδηττού

Οι Ολυμπιακοί Αγώνες με γυναικεία ματιά: Το Ολυμπιακό Μουσείο τίμησε τη γιορτή της μητέρα

Τιμή στις μητέρες, στις  γυναίκες και στις αθλήτριες απέδωσε το Ολυμπιακό Μουσείο  στο Μαρούσι με μια ξενάγηση αφιερωμένη σ’ αυτές. Με μια άλλη ματιά άκουσα την αφήγηση των Ολυμπιακών αγώνων. Με έμφαση στον ρόλο των γυναικών και τη μητρική ταυτότητα,  η ξενάγηση μας προκάλεσε  έντονα τρυφερά και συναισθήματα χάρη και στα βιώματα που μοιράστηκαν  εξέχουσες αθλήτριες που συμμετείχαν σε Ολυμπιακούς Αγώνες. Το καλοσχεδιασμένο σύγχρονο μουσείο έδωσε στους συμμετέχοντες την ευκαιρία για μια κατάδυση στην ιστορία, αποδεικνύοντας ότι τα μουσεία μπορούν να προσαρμόσουν την εξιστόρησή τους με ευαισθησία και ανθρωπιά. 

 της Μαρίας Αλιμπέρτη

Ραντεβού δώσαμε στην είσοδο με τον κ. Ιωάννη Σταθοπουλο  εκπρόσωπο και υπεύθυνο επικοινωνίας της  Ένωση Συμμετεχόντων σε Ολυμπιακούς Αγώνες (ΕΣΟΑ), μας σύστησε τις αθλήτριες αλλά και τις μητέρες τους.  Στη συνέχεια, η κ. Παλαιοπάνου  μας μύησε στην ολυμπιακή ιστορία με άξονα τη γυναικεία συμμετοχή. 

Με αφετηρία έναν αμφορέαπου απεικονίζει τον μύθο του Πέλοππα και της Ιπποδάμειας μάθαμε για το πώς άρχισαν οι Ο.Α. προς εξαγνισμό του νέου βασιλιά και τιμή στους Ολύμπιους Θεούς. Αντίστοιχα, η Ιπποδάμεια καθιέρωσε τα Ηραία, αθλητικούς αγώνες γυναικών ισάξιους των Ολυμπιακών Αγώνων στους οποίους  συμμετείχαν μόνο άνδρες με εξαιρέσεις. Στον θόλο είδαμε το κουβάρι να ξετυλίγεται από την αρχαία ιστορία, τον κόντινο,  στεφάνι-βραβείο έως τις σύγχρονες αθλήτριες την Βούλα Πατουλίδου, Νάντια Κομανέτσι κ.α.. Στην αίθουσα των Ολυμπιακών Αγώνων ακούσαμε την ιστορία της Καλλιπάτειρας  που αψήφησε τους κανόνες  αφού  θέλησε  ως προπονήτρια του γιου της  να τον καμαρώσει και κατάφερε να μπει μεταμφιεσμένη στο στάδιο. Αναγνωρίζοντας την συμβολή της οικογένειας της-είχε πατέρα και αδερφό ολυμπιονίκες- εν τέλει γλίτωσε τη θανατική ποινή.

 

Ηραία και γυναίκες

 

Στα Ηραία τα οποία ήταν γιορτή με αθλητικούς αγώνες προς τιμήν της Ήρας, λάμβαναν μέρος κορίτσια και νεαρές γυναίκες φορώντας  κοντούς χιτώνες και με γυμνό το ,δεξί ώμο και μαστό… Εξαίρεση στη συμμετοχή γυναικών στους Ολυμπιακούς αγώνες αποτελούσαν  εκείνες που είχαν στην κατοχή τους άλογα. Οπότε και μπορούσαν να πάρουν μέρος  σε αθλήματα ιπποδρομίες και αρματοδρομίες  όπως η κόρη του. Τέτοια εξαίρεση ήταν Κυνίσκα,  πριγκίπισσα και κόρη του βασιλιά της Σπάρτης Αρχιδάμου Β’. Έγινε  η πρώτη γυναίκα στην ιστορία που συμμετείχε και νίκησε στους Ολυμπιακούς Αγώνες, το 396 π.Χ., και ξανά το 392 π.Χ.,  και συγκεκριμένα στον αγώνα τεθρίππου (αρματοδρομία). Παρότι οι γυναίκες απαγορευόταν αυστηρά να πατήσουν στο ιερό άλσος της Ολυμπίας .

 

 Στους νεότερους χρόνους

 Μετά την απαγόρευση των Ο. Α.  από τον Θεοδόσιο το 393 μ.Χ. κατά  τη βυζαντινή  περίοδο, το νοερό ταξίδι μας έφθασε στις «όχθες» της Ελλάδας του νεοελληνικού κράτους.  Ως γνωστόν η  αναβίωση το 1896 επετεύχθη  χάρη στον Πιερ Ντε Κουμπερτέν και στον Έλληνα Διανοούμενο Δημήτριο Βικέλα. Ωστόσο και τους πρώτους Ο.Α. δεν συμμετείχαν οι γυναίκες θεωρώντας ότι θα επηρεάσει την αναπαραγωγική τους ικανότητα και ότι δεν έχουν αντίστοιχη με την ανδρική ρώμη.

Προχωρώντας στην αίθουσα που αναβιώνει το Καλλιμάρμαρο είχαμε την τύχη να ακούσουμε από το στόμα της ίδιας της αθλήτριας Ζωζως Χριστοδούλου, της πρώτης Ελληνίδας που συμμετείχε σε μαραθώνιο και μοιράστηκε την εμπειρία της.  Η κ. Χριστοδούλου μας περιέγραψε  πως  σχεδόν απροετοίμαστη επιχείρησε το 1974 να τρέξει καθώς ο στόχος της ήταν για την επόμενη χρονιά, αλλά πήρε δύναμη από τη συμμετοχή γυναικών της γερμανικής αποστολής.

Η πρώτη γυναικεία συμμετοχή  ανεπίσημα ήταν της Σταματίας Ρεβύθη το 1896 καθώς η συμμετοχή της αρχικά δεν έγινε δεκτή και χρειάστηκε η υπογραφή του δημάρχου Μαραθώνα! Ολοκλήρωσε την διαδρομή σε 5,5 ώρες . Στοιχεία δεν υπάρχουν από την Ολυμπιακή Επιτροπή αλλά έχει καταγραφεί το γεγονός από εφημερίδες της εποχής.

 

Επόμενος σταθμός της ξενάγησης μας ήταν οι αγώνες του 1900 στο Παρίσι, στους οποίους γυναίκες πήραν πρώτη φορά μέρος γυναίκες αλλά σε συγκεκριμένα αθλήματα. Στο Παρίσι   καταγράφεται η πρώτη ολυμπιονίκης γυναίκα στη σύγχρονη ιστορία των Ο.Α. Η πρώτη γυναίκα Ολυμπιονίκης ήταν η Βρετανίδα Charlotte Cooper και μάλιστα στο τένις, ‘ένα από τα νέα αθλήματα που εισήχθησαν στους Ο.Α.

Νέο έκθεμα από τα παραλειπόμενα των αγώνων 

 

 Στα παρασκήνια της διοργάνωσης των Ο.Α. του Πεκίνο βρεθήκαμε χάρη στην αθλήτρια Μαρούσσα Πάππου την πρώτη Ελληνίδα  στο άθλημα του snowboard. Η κ. Πάππου μας αφηγήθηκε τη περιπέτεια της καθώς δεν διέθετε το ενδεδειγμένο καρτελάκι που πιστοποιούσε ότι είχε κάνει το τεστ και αποδείκνυε ότι ήταν γυναίκα  . Φαίνεται πως το αποτέλεσμα του τεστδεν έφθασε ποτέ στην Ιαπωνία και παραλίγο να της στοιχίσει τη συμμετοχή της. Το καρτελάκι θα εκτίθεται σε λίγο καιρό στο Μουσείο.

 

Εξίσου χαρακτηριστική ήταν η αφήγηση της Ντενίζ Δημάκη που  μας μίλησε για τις δυσκολίες της προετοιμασίας στο τρίαθλο καθώς και εκείνη είναι η πρώτη Ελληνίδα που ασχολήθηκε με το άθλημα. Παιδικό της όνειρο ήταν να λάβει μέρος σε Ο.Α. και έγινε πραγματικότητα. Μέσα σε όλη αυτή την εμπειρία της στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2008 στο Πεκίνο αξίζει  να αναφερθεί  η παρουσία του τρίχρονου  παιδιού της τότε στους αγωνιστικούς χώρους.  

 

Οι ελληνικοί αγώνες του 2004

Αξιοσημείωτη ήταν η γυναικεία συμβολή στο σχεδιασμό μεταλλείων από την Έλενα Βότση. Κεντρικό ρόλο στην αφήγηση της τελετή έναρξης από τις γυναίκες του Μινωικό πολιτισμού ως τη γυναίκα που κυοφορεί το φως . Άξιο λόγου είναι ότι σε αυτούς τους αγώνες είχαμε ισάριθμες επιτυχίες: 8 μετάλλια από γυναίκες και 8 από άνδρες.

Με τη ξεναγό μας περάσαμε στην αίθουσα με τις Ολυμπιακός δυάδες θαυμάσαμε το ένδυμα των ιερέων της Ολυμπίας αλλά και στις αθλήτικές στολές.  Άκρως συγκινητική είναι η τελευταία αίθουσα με αντικείμενα των αθλητών που έκαναν δωρεά: Ρούχα, εξαρτήματα, γούρια συνιστούν ένα πολύχρωμο κόσμο σωματικής και ψυχικής δύναμης…Αξιοσημείωτο της φόρτισης και της προσπάθειας που καταβάλλουν οι αθλητές  ήταν η κρυμμένη εικόνα του Χρήστου στην κάσκα της παραολυμπιονίκη στο Ρίο το 2016 Άννας Ντέντα. 

 

Το μουσείο στέλνει ένα μηνυμα ότι  κάθε μέσα όπως οι αθλητές μπορούμε να γίνουμε η καλύτερη εκδοχή του εαυτού μας!

 

 

Από το Μουσείο πέρα από την ξεχωριστή ξενάγηση που μας πρόσφεραν μας χάρισαν και ένα κοσμη.α της κ. ΓΛΥΝΙΥ ΜΙΑ υπέροχη καρδιά Γιάννα τιμήσουν τη γιορτή της μητέρας. 

 

Τα εντυπωσιακά γλυπτά του Μουσείου Κυρήνης, αρχαίας Ελληνικής Αποικίας

 

 

Λυχνοστάτης του ελληνικού Πολιτισμού παραμένει χάρη στους μοναδικούς θησαυρούς της  η αρχαία Κυρήνη, αποικία Ελλήνων (631 π.Χ.) στην Ανατολική Λιβύη. Αφορμή για να αναζητήσουμε πληροφορίες για την πόλη- παγκόσμιο πολιτιστικό θησαυρό αποτέλεσε φωτογράφηση στο τοπικό αρχαιολογικό μουσείο ή καλύτερα Μουσείο Γλυπτικής του  διεθνούς ιστότοπου  artdaily.cc 

Η σημερινή Σαχάτ έχει χαρακτηριστεί ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς και θεωρείται ένα από τα πιο όμορφα απομεινάρια της ελληνικής ιστορίας. Μωσαϊκά και αριστουργήματα, γλυπτά της ελληνορωμαϊκής Τέχνης που παρουσιάζονται στο δημοσίευμα το καταδεικνύουν. 

 

Μουσείο Κυρήνης

 

Το δημοσίευμα αναφέρεται σε φωτογραφικά ντοκουμέντα της 10ης Μαρτίου 2021 που απεικονίζουν  μια όψη ενός μωσαϊκού της Μέδουσας που εκτίθεται στο Μουσείο Κυρήνης,  μωσαϊκού μιας νύμφης και σατύρου από τη βίλα του Jason Magnus στο Μουσείο Κυρήνης, μια εικόνα ενός αγάλματος της Ναξικής Σφίγγας (L) που εκτίθεται στο Μουσείο της Κυρήνης, Ελληνορωμαϊκό άγαλμα, προτομή από τον ναό του Απόλλωνα  και ένα ακόμη κεφάλι του Δία.

Η μυθική σφίγγα είναι ένα υπέροχο πλάσμα με φτερά πουλιών, κεφάλι γυναίκας και σώμα και πόδια λιονταριού. Παρά το θρύλου, το άγαλμα μεταδίδει ευγένεια και συμπόνια. Ο θρύλος αναφέρει ότι η θεά Ήρα έβαλε το θηρίο μπροστά στην πόλη της Θήβας ως κατάρα. Για να ξεφύγουν από την τιμωρία, τα επίδοξά της θύματα έπρεπε να απαντήσουν στο διάσημο αίνιγμα του πλάσματος: Τι αρχίζει να περπατάει σε τέσσερα, μετά σε δύο πριν καταλήξει σε τρία. 

Όταν ο Οιδίποδας απάντησε: Ο άνθρωπος, που αρχίζει να σέρνεται σε τέσσερα ως μωρό, περπατάει στα δύο ως ενήλικες και καταλήγει να χρησιμοποιεί μπαστούνι σε μεγάλη ηλικία, η σφίγγα έσβησε τον εαυτό της και ο Οιδίποδας έγινε ο βασιλιάς των Θηβών. Στη συνέχεια, οι κάτοικοι της Νάξου έδωσαν τη σφίγγα στο Μαντείο των Δελφών (το ιερό του Απόλλωνα).

Άγαλμα της Ίσιδα
πηγή :https://www.temehu.com/

Αξίζει να αναφερθεί ότι το Μουσείο Γλυπτικής της πόλης διαθέτει μια πλούσια συλλογή αγαλμάτων θεών και θεοτήτων όπως της Ίσιδος, της Αθηνάς, αλλά και Ρωμαίων αυτοκρατόρων, ένα μπούστο του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ένα σύμπλεγμα των Τριών Χαρίτων και της προαναφερόμενης γιγάντιας σφίγγας.

 

Επίσης, φιλοξενείται εκεί μια συλλογή τοπικής γλυπτικής των Βερβέρων

 (ιθαγενών της Βόρειας Αφρικής) που διαφέρουν σε τεχνοτροπία 

σε σχέση με τα ελληνορωμαϊκά έργα.

 Τα εν λόγω έργα βρέθηκαν κοντά σε τάφους, είτε σε κόγχες είτε σε βάσεις, 

και έτσι θεωρήθηκε ότι χρησιμοποιήθηκαν σε τελετές ταφής, 

πιθανώς σε σχέση με τη λατρεία της Λιβυκής θεότητα του Θανάτου, 

ανάλογης της Θεάς Περσεφόνης.

 πηγή :https://www.temehu.com/

Η ιστορία της Κυρήνης

 

Πόλη της Λιβύης, κοντά στα σύνορα με την Αίγυπτο, που έχτισαν οι Έλληνες από τη Θήρα. Όταν η πόλη βρισκόταν υπό την κατοχή των Ρωμαίων, το λιμάνι και η πόλη γνώρισαν ανάπτυξη ως κομβικό σημείο για το εμπόριο μεταξύ Ευρώπης και Αφρικής. Η πορεία ανάπτυξης ανακόπηκε από σεισμό του 365 μ.Χ..

Ερείπια της αρχαίας πόλης που έχει χαρακτηριστεί παγκόσμιο μνημείο πηγή: unescohat.wordpress.com/

Τα μνημεία που μπορούμε σήμερα να θαυμάζουμε την ελληνική εποχή της Κυρήνης, είναι η Ακρόπολη και οι ναοί του Διός και του Απόλλωνος. 

Ακόμη, ο επισκέπτης της Κυρήνης μπορεί να δει τα ερείπια του ναού της Εκάτης και των Διόσκουρων, καθώς επίσης και το αρχαίο νεκροταφείο με σημαντικά μνημεία και επιτύμβιες στήλες.

Αξιοσημείωτο ότι η αρχαιολογική σκαπάνη ανέδειξε το άγαλμα της αναδυόμενης Αφροδίτης, που είναι απομίμηση παλιότερου, της ελληνιστικής εποχής, και που τώρα βρίσκεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Ρώμης. Η Κυρήνη εντάχθηκε κάτω από το «δίχτυ» της Παγκόσμιας Κληρονομιάς από το 1982.

 

 Είναι αξιοσημείωτο ότι τα εντυπωσιακά ερείπια της αρχαίας ελληνικής πόλης της Κυρήνης επέζησαν από την επανάσταση της Λιβύης το 2011 και την επόμενη δεκαετία της ανομίας, αλλά σήμερα αντιμετωπίζουν νέες απειλές: λεηλασίες και μπουλντόζες.

Ναός του Απόλλωνα Πηγή: https://www.ancient.eu/

Οι βανδαλισμοί και οι λεηλασίες προκαλούν αισθήματα θλίψης για εμάς τους Έλληνες, καθώς η πόλη χαρακτηρίστηκε Παγκόσμια Κληρονομιά γιατί η Κυρήνη «ήταν μια από τις κύριες πόλεις του ελληνικού κόσμου», σύμφωνα με την πολιτιστική υπηρεσία του ΟΗΕ, την UNESCO.  Η εν λόγω πόλη προστέθηκε στον κατάλογο παγκόσμιας κληρονομιάς το 1992.

 

 

ΠΗΓΕΣ:

https://artdaily.cc/?date=04/01/2021#BestPhotosOfTheDayStart

https://unescohat.wordpress.com/2007/01/16/

https://www.temehu.com/Cities_sites/museum-of-cyrene.htm

Η Ρωμαϊκή Αγορά Αθηνών σφύζει ζωή: Ένα παράδειγμα σύγχρονης πολιτιστικής διαχείρισης

 Νέα πνοή έχει αποκτήσει ο χώρος της Ρωμαϊκής Αγοράς στην καρδιά της Πλάκας που «δονείται» το τελευταίο καιρό στους ρυθμούς του πολιτιστικού γίγνεσθαι της πόλης. Παραστάσεις, συναυλίες, εικαστικές-ηχητικές παρεμβάσεις σε έναν αρχαιολογικό χώρο που μπαίνει ακούσια σε δεύτερη μοίρα από του επισκέπτες καθώς προτιμούν την εντυπωσιακή αρχαιά Αγορά Αθηνών και την Βιβλιοθήκη του Αδριανού.

Αυτό το καλοκαίρι η Εφορεία Αρχαιοτήτων Αθηνών στο πλαίσιο του προγράμματος «Όλη η Ελλάδα ένας Πολιτισμός» κατάφερε να φέρει περισσότερους Αθηναίους και επισκέπτες εντός του εν λόγω αρχαιολογικού χώρου. Και αυτό το κατάφερε προσφέροντας καλλιτεχνικά ερεθίσματα και επιτυγχάνοντας ταυτόχρονα αυτό που προτάσσουν οι διεθνείς συνθήκες προστασίας των μνημείων την ενσωμάτωση του μνημείου στο σύγχρονο βίο (Συνθήκη Παρισιού (1972) για την ενσωμάτωση της πολιτιστικής κληρονομιάς στη σύγχρονη οικονομική και κοινωνική ζωή).

 της Μαρίας Αλιμπέρτη

Σήμερα το βράδυ ο χώρος θα φιλοξενήσει μια μουσική μυσταγωγία για καλό σκοπό  και συγκεκριμένα για την ενίσχυση της οργάνωσης HOPEgenesis που αντιστέκεται στην υπογεννητικότητα  των Ακριτών στις παραμεθόριες περιοχές, μια συναυλία του Μήνο Μάτσα με την συμμετοχή των εξαιρετικών ερμηνευτών Ελεωνόρας Ζουγανέλη και Κώστα Τριανταφυλλίδη καθώς και επτά διακεκριμένων μουσικών.

 

Μάρτυρας του συγκινησιακού φορτίου που μπορεί να προκαλέσει η Τέχνη εντός ενός αρχαιολογικού τόπου «επενδυμένου» με ιστορία και νοήματα, έγινα παρακολουθώντας την παράσταση του Εθνικού Θέατρου  «Tο αμάρτημα της μητρός μου του Γ. Βιζυηνού» σε σκηνοθεσία της Δανάης Ρούσσου και με την συγκινητική ερμηνεία της Ρένας Κυπριώτη. Πραγματική απόλαυση ήταν ο μονόλογος που έφερε όλη την ελληνική παράδοση που εσωκλείει ο Βιζυηνός στα έργα του, στον αρχαιολογικό χώρο με φόντο τα χρώματα του ηλιοβασιλέματος.

Για όσους ενδιαφέρονται να βιώσουν την ιδιαίτερη αυτή εμπειρία ενός ιστορικού τόπου που δεν αποτελείται μόνο από αυτό που κάποιοι στυγνά θα έλεγαν «ερείπια» ή  «ψυχρά» αρχαιολογικά ευρήματα αλλά αποκτά νέα ζωή, μπορούν να επισκεφθούν το προσεχές Σάββατο και να θαυμάσουν μια σειρά από ηχητικά έργα με θέμα τη σιωπή, την παύση και την αναμονή που δημιουργεί μια σειρά από προβληματισμούς σε συσχέτιση με το βίωμα του lockdown. Πρόκειται για δράση του ΕΜΣΤ και συμμετέχουν  οι καλλιτέχνες: Μανώλης Μανουσάκης, Μιχάλης Μοσχούτης, Acte Vide (Δανάη Στεφάνου και Γιάννης Κοτσώνης), Νικολέτα Χατζοπούλου, σε επιμέλεια της Δάφνης Βιτάλη, επιμελήτριας του ΕΜΣΤ.

 

 

 

Ιστορία της Ρωμαϊκής Αγοράς

Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Πολιτισμού κτίσθηκε μεταξύ 19-11 π.Χ. από τις δωρεές του Ιουλίου Καίσαρα και του Αυγούστου, ο οποίος πρώτος άρχισε ένα συστηματικό οικοδομικό πρόγραμμα ανόρθωσης της πόλης.  Μάλιστα, αναγνώριζε την αξία της πολιτιστική της κληρονομιάς του τόπου, καθώς σε όλα τα έργα του διακρίνεται ένα φιλάρχαιο πνεύμα.

Ωστόσο, κατά την ρωμαϊκή περίοδο της Αθήνας υιοθετήθηκαν νέες πολεοδομικές αντιλήψεις και νέοι αρχιτεκτονικοί τύποι. Ο Αύγουστος εκπονούσε  ένα πρόγραμμα περιλαμβάνοντας  διάφορα μνημεία της πόλης, αλλά κυρίως την Αρχαία Αγορά.

Όταν τέθηκε ζήτημα χώρου και αλλαγής στη λειτουργία της Αρχαίας Αγοράς, αποφασίστηκε η μετεγκατάσταση των εμπορικών δραστηριοτήτων. Η αλλαγή θεωρήθηκε σημαντική για τον μετασχηματισμό της πόλης. Ως κατάλληλος αξιοποιήθηκε ένας χώρος ευρύς και επίπεδος. 100 μ. περίπου ανατολικά από αυτήν.  Η νέα Ρωμαϊκή Αγορά ή Αγορά του Καίσαρος και του Αυγούστου ήταν ένα κτήριο νέου τύπου, ρωμαϊκό φόρουμ και αποτέλεσε αρχιτεκτονική καινοτομία για την εποχή του και για τον τόπο.

Επί αυτοκράτορος Αδριανού (117-138 μ.Χ.) φαίνεται ότι έγιναν ορισμένες τροποποιήσεις και επισκευές, οπότε και πλακοστρώθηκε η αυλή. Εκτιμάται ότι περίπου το 100 μ.Χ. πλακοστρώθηκε και η οδός που συνέδεε την Αρχαία Αγορά με τη Ρωμαϊκή. Επίσης, τότε η αγορά πλαισιώθηκε από στοές με καταστήματα στο πίσω μέρος τους. Για την εξυπηρέτηση του κοινού καθώς η οδός  βρισκόταν 5 μ. περίπου χαμηλότερα από το δυτικό πρόπυλο, στο ανατολικό της άκρο κατασκευάστηκε μια ράμπα που οδηγούσε στο εσωτερικό της Ρωμαϊκής Αγοράς διά της μεσαίας διόδου του προπύλου, όπως διαπιστώθηκε με ανασκαφική έρευνα το 1985.

Εντός του αρχαιολογικού χώρου υπάρχει σήμερα το «Αγορανομείο» (μέσα του 1ου αι. μ.Χ. ), δηλαδή σώζεται ένα πλατύ κλιμακοστάσιο, μέρος της πρόσοψής του με τρεις θύρες που έχουν τοξωτά υπέρθυρα από μάρμαρο Υμηττού, καθώς και τμήματα του βόρειου και του νότιου τοίχου του που είναι χτισμένοι από μεγάλες πωροπλίνθους.

Σημαντικό μνημείο είναι το «Ωρολόγιο του Κυρρήστου», γνωστό ως  Πύργος των Ανέμων ή Αέρηδες (μάλλον 47 π.Χ.). Ο οκταγωνικός πύργος, από πεντελικό μάρμαρο είχε στην κορυφή της στέγης ένας ορειχάλκινος ανεμοδείκτης σε μορφή Τρίτωνα έδειχνε την κατεύθυνση των ανέμων.

Κατά την Βυζαντινή εποχή και την Τουρκοκρατία ο χώρος καταλήφθηκε από οικίες, εργαστήρια και εκκλησίες καθώς και το Φετιχιέ Τζαμί. (Διαβάστε εδώ για το Φετιχέ Τζαμί http://cultureloversgr.blogspot.com/2018/10/blog-post_69.html)

Η είσοδος στον αρχαιολογικό χώρο είναι 8 ευρώ.

Πηγή: 

http://odysseus.culture.gr/

http://archaeologia.eie.gr/

 

 

Αρχαιολογικό Μουσείο Χανίων- Ένα μνημείο παλίμψηστο με αξιοθαύμαστα εκθέματα

Από τα «κύματα» της ιστορίας έχει «λουστεί» το  ξεχωριστό μνημείο που στεγάζει σήμερα το Αρχαιολογικό Μουσείο Χανίων, πρόκειται για ένα μνημείο παλίμψηστο, του οποίου η κάθε αλλαγή ταυτίστηκε με το πολιτικό-θρησκευτικό καθεστώς του τόπου. Αρχικά υπήρξε Ενετικός Ναός, μετά τζαμί, λειτουργησε ακόμη και ως φυλακή... Μπορεί οι κατεκτητές να εξέλειψαν, αλλά οι κτιριακές εγγραφές έμειναν και κάπως έτσι άφησαν τα χνάρια τους στον τόπο και κάτι από τον απόηχο της παρουσίας τους.

Σήμερα το μνημείο βρίσκεται, στην οδό Χάληδων, κοντά στο Ενετικό λιμάνι  και φιλοξενεί το εν λόγω μουσείο μέχρι το εντυπωσιακό Νέο Αρχαιολογικό Μουσείο στη Χαλέπα να ανοίξει τις πύλες του, όπως αναμένεται το καλοκαίρι του 2021. Στην συνέχεια ο χώρος θα στεγάσει το  Βυζαντινό Μουσείο Χανίων.

της Μαρίας Αλιμπέρτη

Το μνημείο

 Το μνημείο «γεννήθηκε» τον 14^ο αιώνα  ως ενετικός Ναός με τη Μονή του Αγίου Φραγκίσκου, των Φραγκισκανών Μοναχών. Όταν οι Οθωμανοί κατέκτησαν το νησί, το μετέτρεψαν σε Τέμενος.

Με την ανταλλαγή των πληθυσμών και την αναχώρηση των Τούρκων, άλλαξε χρήση σε κινηματογράφο και στη συνέχεια λειτούργησε ως Κοσμικό κέντρο διασκέδασης, το «Cafe Santan γύρω στα 1930. Kατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο οι Γερμανοί το μετέτρεψαν σε φυλακές, στις οποίες κρατούνταν Ρώσους αιχμάλωτους πολέμου.

Ο ίδιος χώρος χρησιμοποιήθηκε ως αποθήκη για υλικό πολέμου έως το 1963, μέχρι που μεταφέρθηκε εκεί το Αρχαιολογικό Μουσείο από το “Γιαλί Τζαμισί” (Ταμί του Γιαλού) όπου στεγαζόταν. Και με αυτό τρόπο, με το πέρασμα του χρόνου ο Ναός του «Φτωχούλη του Θεού» μετατράπηκε σε μουσείο.

Μετά από τόσες αλλαγές χρήσεις το μνημείο σώζεται σήμερα στο μεγαλύτερο μέρος του της αλλοιωμένο σε σχέση με τη πρώτη του μορφή από επεμβάσεις που έγιναν κυρίως στα χρόνια της Οθωμανικής Κυριαρχίας αλλά και πιο σύγχρονες επεμβάσεις.

Σήμερα η στοά της μονής είναι κατά το μεγαλύτερο μέρος της ενταγμένη στα σπίτια και τα καταστήματα που υπάρχουν μέχρι την είσοδο της νεότερης καθολικής εκκλησίας.

Στη βόρεια πλευρά του ναού  υπήρχε σύμφωνα με τους χάρτες της εποχής  ένας κήπος, ανάλογος με αυτόν που υπάρχει σήμερα. Στην ανατολική πλευρά του μνημείου σώζεται η βάση του πύργου του υψηλού καμπαναριού, ενώ κατά την Οθωμανική κυριαρχία, όταν μετατράπηκε όπως και οι άλλοι ναοί σε τζαμί προστέθηκε στη βορειοδυτική πλευρά μιναρές και οκταγωνική κρήνη στην αυλή.

Η έκθεση

Το μουσείο καλύπτει με τα ευρήματά του μια μεγάλη χρονικά έκταση καθώς η έκθεση του, η οποία χωρίζεται σε δύο μεγάλες ενότητες «φιλοξενεί» στο ανατολικό τμήμα ευρήματα από τα νεολιθικά χρόνια έως και την υστερομινωική περίοδο και στο δυτικό τμήμα με αντικείμενα από τη γεωμετρική περίοδο έως και τα ρωμαϊκά χρόνια. Στις προθήκες εκτίθενται  αντικείμενα που είναι ταξινομημένα είτε με τον τόπο εύρεσης είτε με την κατηγορία που ανήκουν.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στις συλλογές περιλαμβάνονται μινωικά ευρήματα από την πόλη και το νομό, προϊστορικά ευρήματα από σπήλαια, ευρήματα από τάφους της γεωμετρικής περιόδου, ευρήματα των ιστορικών χρόνων από την πόλη των Χανίων και από διάφορες άλλες πόλεις του Νομού, νομίσματα, κοσμήματα (προϊστορικών και ιστορικών χρόνων), γλυπτά, επιγραφές, στήλες, ψηφιδωτά. 

Πριν 20 χρόνια, τρεις μικρές αίθουσες στα βόρεια και σε επαφή με το ναό του Αγίου Φραγκίσκου που λειτουργούσαν ως αποθηκευτικοί χώροι, μετασκευάστηκαν για να στεγάσουν τη μόνιμη έκθεση με τη συλλογή Κωνσταντίνου, Μαρίκας και Κυριάκου Μητσοτάκη που δόθηκε ως δωρεά.

.

Πηγές

http://kepka.dev.edu.uoc.gr/museum

Αιμύλιος Δασύρας, O ναός του Αγίου Φραγκίσκου των Φραγκισκανών μοναχώνhttp://www.haniotika-nea.gr/

Αρχαιολογικό Μουσείο Χανίων (Άγιος Φραγκίσκος) - Ταξιδιωτικός Οδηγός Κρήτης cretanbeaches.com
https://www.cretanbeaches.com/el/

http://www.haniotika-nea.gr/

https://hania.news/

Αρχαιολογικό Μουσείο Χανίων (Άγιος Φραγκίσκος) - Ταξιδιωτικός Οδηγός Κρήτης cretanbeaches.com
https://www.cretanbeaches.com/

 http://www.chaniahistory.gr/