Αφιέρωμα στον Ελύτη στη Ρωμαϊκή Αγορά με τη μουσική του Γιώργου Κουρουπού

 

Το Μουσείο «Σπίτι του Ελύτη» και η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών παρουσιάζουν ένα μοναδικό αφιέρωμα στον Οδυσσέα Ελύτη, την Τρίτη 7 Ιουλίου, στη Ρωμαϊκή Αγορά. Η βραδιά, με τη μουσική του Γιώργου Κουρουπού, φωτίζει κεντρικούς άξονες του έργου του νομπελίστα ποιητή μέσα από ποίηση, πεζά και μελοποιημένα τραγούδια.

Ένα λυρικό ταξίδι στον «κόσμο τον μικρό, τον μέγα»

Το πρόγραμμα αναδεικνύει βασικά θέματα του έργου του Ελύτη, όπως η φύση, η γλώσσα, οι αισθήσεις και ο υπερβατικός στοχασμός, που συνομιλούν με την πνευματικότητα και την ευαισθησία της μουσικής του Γιώργου Κουρουπού. Η προσέγγιση εναλλάσσεται ανάμεσα σε φόρμες τραγουδιού και μουσικές συνοδείες, δημιουργώντας μια ατμόσφαιρα που συνδέει τον λυρισμό του ποιητή με τη σύγχρονη μουσική έκφραση.

Οι ερμηνευτές και η καλλιτεχνική ομάδα

Στην εκδήλωση συμμετέχουν ο βαρύτονος Τάσης Χριστογιαννόπουλος και η μεσόφωνος Θεοδώρα Μπάκα, ενώ απαγγέλλουν η ποιήτρια Ιουλίτα Ηλιοπούλου και ο συγγραφέας Αχιλλέας Κυριακίδης. Στο πιάνο βρίσκεται ο Θανάσης Αποστολόπουλος και το σύνολο εγχόρδων της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών διευθύνει ο Μίλτος Λογιάδης. Την καλλιτεχνική επιμέλεια υπογράφει η Ιουλίτα Ηλιοπούλου, προσδίδοντας στο αφιέρωμα την προσωπική της ματιά πάνω στο έργο του ποιητή.

Η Ρωμαϊκή Αγορά ως τόπος μνήμης και τέχνης

Ο εμβληματικός χώρος της Ρωμαϊκής Αγοράς λειτουργεί ως ιδανικό σκηνικό για μια βραδιά αφιερωμένη σε έναν δημιουργό που συνέδεσε την ελληνική παράδοση με τον μοντερνισμό. Η εκδήλωση εντάσσεται στις δράσεις που τιμούν το έργο του Οδυσσέα Ελύτη και αναδεικνύουν τη διαχρονική του επίδραση στη λογοτεχνία και την ελληνική πολιτιστική ταυτότητα.

Ο Δημήτρης Παπαδημητρίου σε μια μοναδική συναυλία στη Ρωμαϊκή Αγορά της Αθήνας

Η Ρωμαϊκή Αγορά της Αθήνας ανοίγει τις πύλες της τη Δευτέρα 25 Μαΐου 2026 για μια ξεχωριστή μουσική βραδιά με τον συνθέτη Δημήτρη Παπαδημητρίου. Η συναυλία, στο πλαίσιο του This is Athens City Festival, παρουσιάζει εμβληματικά έργα και τραγούδια που έχουν αφήσει ανεξίτηλο αποτύπωμα στη σύγχρονη ελληνική μουσική.

Μια μουσική βραδιά σε έναν ιστορικό χώρο

Στις 20.00, ο Δημήτρης Παπαδημητρίου εμφανίζεται στη Ρωμαϊκή Αγορά, έναν από τους πιο εμβληματικούς αρχαιολογικούς χώρους της πόλης, για μια συναυλία που συνδυάζει ιστορικό περιβάλλον και σύγχρονη δημιουργία.

Η εκδήλωση αποτελεί προσφορά του Δήμου Αθηναίων και εντάσσεται στο πρόγραμμα του φεστιβάλ This is Athens City Festival.

Το πρόγραμμα της συναυλίας

Η συναυλία περιλαμβάνει γνωστά και αγαπημένα τραγούδια από τους δίσκους «Τραγούδια για τους Μήνες» και «Στης ψυχής το παρακάτω», μουσικές από τηλεοπτικές σειρές όπως «Αναστασία», «Λόγω τιμής» και «Μάγισσες της Σμύρνης», καθώς και συνθέσεις από βραβευμένες κινηματογραφικές ταινίες.

Παράλληλα, παρουσιάζονται αποσπάσματα από έργα όπως ο «Μεγάλος Αιρετικός», οι «Μετασχηματισμοί» και «Τα Τραγούδια της Οδού Ατθίδων».

Οι δημιουργοί πίσω από τα τραγούδια

Στα έργα του Παπαδημητρίου συναντώνται κορυφαίοι ποιητές και στιχουργοί: Γκάτσος, Ελύτης, Ελευθερίου, Αλκαίος, Νικολακοπούλου, Φασουλάς, Ζούδιαρης, αλλά και Καβάφης, Παλαμάς, Γέιτς, Μίλλερ, Χάινε, Καψάλης, Γκανάς, Κοροπούλης, Λαπαθιώτης, Μπωντλαίρ και Ώντεν.

Ο ίδιος ο συνθέτης διευθύνει την ορχήστρα, σε μία από τις σπάνιες εμφανίσεις του στην Ελλάδα.

Οι ερμηνευτές της βραδιάς

Στη σκηνή εμφανίζονται οι Βερόνικα Δαβάκη, Γιώργος Φλωράκης και Πάνος Παπαϊωάννου, μαζί με έκτακτους καλεσμένους που έχουν μαθητεύσει κοντά στον συνθέτη και υπηρετούν το ήθος και το νόημα των έργων του.

Πληροφορίες συμμετοχής

Η είσοδος στη συναυλία γίνεται με δωρεάν κρατήσεις θέσεων, διαθέσιμες από τις 18 Μαΐου στις 12.00 μέσω της πλατφόρμας more.com.

Ποια είναι η ιστορία της Ρωμαϊκής Αγοράς Θεσσαλονίκης;

 

Διοικητικό κέντρο και κύριο σημείο αναφοράς της Θεσσαλονίκης, για περίπου τρεις αιώνες, υπήρξε η Ρωμαϊκή Αγορά, που κατασκευάστηκε κατά το τέλος του 2ου αιώνα και τις αρχές του 3ου αιώνα μ.Χ. Η εν λόγω Αγορά, που δεσπόζει ακόμα και σήμερα στο κέντρο της μακεδονικής πρωτεύουσας, κτίστηκε έχοντας ως αρχέτυπο το κέντρο της αρχαίας Ρώμης. Την ίδια εποχή διαμορφώθηκαν πανομοιότυπες αγορές σε όλη την επικράτεια της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Κατά την παλαιοχριστιανική περίοδο το συγκρότημα της Ρωμαϊκής Αγοράς υπέστη αλλαγές, διατήρησε όμως τη θέση του ως κοινωνικό κέντρο της αρχαίας πόλης.

 

Του Ανδρέα Π. Αναγνωστόπουλου 

 

Αρχαιολογικός χώρος

 

Ο χώρος της Ρωμαϊκής Αγοράς ήταν καλυμμένος μέχρι το 1966 οπότε πραγματοποιήθηκαν εκσκαφές με σκοπό την ανέγερση του Δικαστικού Μεγάρου της πόλης. Ενώ οι ανασκαφές είχαν ξεκινήσει, ανακαλύφθηκαν στο χώρο αυτό τα πρώτα ευρήματα μεγάλης ιστορικής και αρχαιολογικής αξίας. Ο έφορος αρχαιοτήτων Φώτης Πέτσας με την αναστήλωση του μοναδικού μονόλιθου μαρμάρινου κίονα με κιονόκρανο, που βρέθηκε ακέραιος, κατάφερε να ματαιωθούν τα σχέδια για την ανέγερση οποιουδήποτε κτιρίου στην περιοχή.

Σήμερα στο χώρο της Ρωμαϊκής Αγοράς λειτουργεί μουσείο, του οποίου η είσοδος γίνεται από την Κρυπτή Στοά. Εξάλλου, στο Ωδείο πραγματοποιούνται πολιτιστικές εκδηλώσεις.

 

 

 

Ευρήματα

 

Κύριο χαρακτηριστικό των πόλεων κατά τη Ρωμαϊκή περίοδο ήταν η ύπαρξη δύο λεωφόρων, μιας με διεύθυνση από βορρά προς νότο και μιας από ανατολή προς δύση. Στη Ρωμαϊκή Θεσσαλονίκη, οι κύριοι οδικοί άξονες ήταν η Via Regia (σημερινή οδός Εγνατία), που ξεκινούσε από την Πύλη του Βαρδαρίου και κατέληγε στην Κασσανδρεωτική Πύλη του ανατολικού άκρου της πόλης, και μία οδός κάθετη προς την Εγνατία που πιθανώς διέσχιζε την πόλη από τη θάλασσα. Στο σταυροδρόμι αυτών των οδών βρισκόταν η Ρωμαϊκή Αγορά.

Όταν λειτουργούσε κατά τη Ρωμαϊκή περίοδο, η Αγορά αποτελούνταν από δύο πλατείες, αυτή που έχει ανασκαφεί και περιλαμβάνει την Κρυπτή Στοά, το Μουσείο της Ρωμαϊκής Αγοράς και το Ωδείο και αυτή που στα βυζαντινά χρόνια λειτουργούσε ως ανοιχτή πλατεία χωρίς στοές και παραμένει κάτω από το ανώτερο τμήμα της Πλατείας Αριστοτέλους χωρίς να έχει ερευνηθεί.

Σύμφωνα με τα τμήματα της Ρωμαϊκής Αγοράς που έχουν αποκαλυφθεί, αποτελούνταν από μία μεγάλη ορθογώνια πλατεία με ίχνη μαρμάρινων πλακοστρώσεων στο βορειοδυτικό τμήμα της, ένα Ωδείο-βουλευτήριο με διαμορφωμένες κτιστές κερκίδες και σκηνή στο ανατολικό τμήμα της και το ισόγειο τμήμα πολυώροφης στοάς (cryptoporticus-Κρυπτή Στοά) στο νότιο τμήμα της. Ακόμα στη νοτιοανατολική γωνία του χώρου έχει αποκαλυφθεί ένα τμήμα λουτρικού συγκροτήματος (βαλανείο) που περιλαμβάνει ένα πυριατήριο (κυκλική αίθουσα εφίδρωσης) με εικοσιπέντε λουτήρες.

Στα ευρήματα περιλαμβάνονται ψηφιδωτά δάπεδα, τμήμα λιθόστρωτου δρόμου, αγωγοί και οχετοί αποχέτευσης, καθώς και αργυρά νομίσματα και λίθινα και μαρμάρινα γλυπτά.

 

Στοά

Η μεγαλοπρεπής αρχαία στοά των ειδώλων (Las Incantadas-Οι μαγεμένες) υπήρχε στο ύψος περίπου της σημερινής Εγνατίας και ήταν μέρος του συγκροτήματος της Ρωμαϊκής Αγοράς. Από τη στοά αυτή μάλιστα πραγματοποιούνταν η είσοδος στην Αγορά. Ανάγλυφες παραστάσεις οκτώ μυθικών προσώπων στόλιζαν τη στοά. Κατά το μεγαλύτερο μέρος της Τουρκοκρατίας τα ερείπια της στοάς βρίσκονταν στην αυλή ενός Εβραϊκού σπιτιού. Το 1864, μετά από εντολή της Οθωμανικής κυβέρνησης, τα γλυπτά μεταφέρθηκαν στο Μουσείο του Λούβρου από το Γάλλο E. Miller. Εκεί βρίσκονται μέχρι σήμερα.

Μία από τις αλλαγές της αγοράς κατά τα Παλαιοχριστιανικά χρόνια ήταν η μετατροπή της Κρυπτής Στοάς σε μεγάλη δεξαμενή ύδρευσης, όπως επίσης και η ίδρυση ενός ιαματικού «αγιάσματος» σε τμήμα της ίδιας στοάς. Εκεί αποκαλύφθηκε μία παλαιοχριστιανική τοιχογραφία μεγάλης σημασίας.

 

 

 

Πηγές

 

Ιστορία της Θεσσαλονίκης, Απόστολος Παπαγιαννόπουλος, Εκδόσεις ΡΕΚΟΣ, Θεσσαλονίκη 1985

 

Θεσσαλονίκης Εγκόλπιον, Χρίστος Ζαφείρης, Εκδόσεις ΕΞΑΝΤΑΣ, 1997

 

http://odysseus.culture.gr

Μιλήστε μου για Φιλοσοφία σας παρακαλώ! Μια μοναδική performance του Tino Sehgal στη Ρωμαϊκή Αγορά

Φιλοσοφική συζήτηση, χορός και ήχοι... η καθημερινότητα στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας και συγκεκριμένα στη Ρωμαϊκή Αγορά θα διαταραχθεί. Η καλλιτεχνική φύση του Tino Sehgal από την προσεχή Τετάρτη 25 Σεπτεμβρίου θα ξεδιπλωθεί μέσα από την μοναδική του προσέγγιση που θέλει το κοινό όχι θεατή, αλλά συμμετέχοντα στα καλλιτεχνικά δρώμενα. Η άυλη Τέχνη του βραβευμένου με χρυσό Λέοντα καλλιτέχνη κινείται μεν στα όρια του εφήμερου, εντυπώνεται δε στη μνήμη των θεατών.
Φιλοξενούμενος του Οργανισμού Πολιτισμού και Ανάπτυξης ΝΕΟΝ θα παρουσιάσει την συγκεκριμένη performance σε παραγωγή και σκηνοθεσία του Asad Raza, και μάλιστα πρώτη φορά θα  δραστηριοποιηθεί σε εξωτερικό χώρο. Η δράση που θα αναπτυχθεί  εκτός από των αρχαιολογικό χώρο, γεμάτο συμβολισμούς και σε γειτονικό χώρο εντάσσεται στην προσπάθεια του ΝΕΟΝ για ενεργοποίηση του ιστορικού κέντρου της πόλης με δράσεις που στοχεύουν στην επαναδραστηριοποίηση των δημόσιων χώρων και ένταξή τους στην καθημερινή πολιτιστική ζωή της πόλης.
Αξίζει να σημειωθεί ότι έργα του έχουν παρουσιαστεί στο Guggenheim, στην Τate, ατη Μπιενάλε της Βενετίας...
Έως 28 Οκτωβρίου.
Πάρτε μια μικρή γεύση.