Θησαυροί στο Κλειδί Σαμικού: Νέα εντυπωσιακά ευρήματα από την ανασκαφή

H Ηλεία αποκτά ξανά πρωταγωνιστικό ρόλο στον αρχαιολογικό χάρτη, καθώς οι φετινές εργασίες στο Κλειδί Σαμικού έφεραν στο φως νέα, εντυπωσιακά στοιχεία για τον μνημειακό ναό που ανασκάπτεται τα τελευταία χρόνια. Η έρευνα πραγματοποιείται από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Ηλείας και το Αυστριακό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο της Αυστριακής Ακαδημίας Επιστημών, υπό τη διεύθυνση της Δρ. Birgitta Eder και της Δρ. Ερωφίλης‑Ίριδας Κόλια, με την υποστήριξη του Ιδρύματος Gerda Henkel.

Ο ναός: Ένα μνημείο του 6ου αιώνα π.Χ. με δύο επιβλητικές αίθουσες

Ο ναός, μήκους 28 μ. και πλάτους 9,5 μ., χρονολογείται πιθανότατα στο δεύτερο μισό του 6ου αιώνα π.Χ. και αποτελείται από δύο μεγάλες, ανεξάρτητες αίθουσες, καθεμία με κεντρική κιονοστοιχία κατά μήκος του άξονά της. Η αρχιτεκτονική του υποδηλώνει σημαντική λατρευτική και διοικητική χρήση, ενώ τα ευρήματα των τελευταίων δύο ετών ενισχύουν την υπόθεση ότι μία από τις αίθουσες λειτουργούσε ως χώρος αρχειακής φύλαξης.

Τι αποκάλυψαν οι φετινές ανασκαφές

Οι εργασίες του 2025 επικεντρώθηκαν στη βορειοδυτική αίθουσα, όπου πέρυσι είχαν εντοπιστεί μια μεγάλη χάλκινη επιγραφή και ένα σχεδόν ακέραιο μαρμάρινο περιρραντήριο. Αφαιρέθηκε το παχύ στρώμα από κατεστραμμένα λακωνικά κεραμίδια της στέγης, αποκαλύπτοντας καθαρά ίχνη της πυρκαγιάς που κατέστρεψε το κτήριο στην αρχαιότητα.Στο δάπεδο της αίθουσας εντοπίστηκε μεγάλη συγκέντρωση αντικειμένων, μεταξύ των οποίων:

• συσσωρευμένα χάλκινα ελάσματα, παραμορφωμένα από τη φωτιά και την υγρασία,

• χάλκινο κάτοπτρο,

• σφραγιδόλιθος με παράσταση γονατιστής γυναίκας που λούζεται.

Τα χάλκινα ελάσματα, σε συνδυασμό με τη χάλκινη επιγραφή που είχε βρεθεί το 2024, ενισχύουν την άποψη ότι η αίθουσα είχε αρχειακή χρήση — πιθανότατα χώρος φύλαξης επίσημων εγγράφων ή διοικητικών καταλόγων.

Εντυπωσιακό εύρημα: Δισκοειδές ακρωτήριο διαμέτρου άνω του ενός μέτρου

Ιδιαίτερη σημασία έχει η ανεύρεση τριών θραυσμάτων πήλινου δισκοειδούς ακρωτηρίου, τα οποία επιτρέπουν την αποκατάσταση ενός μνημειακού διακοσμητικού στοιχείου, διαμέτρου τουλάχιστον ενός μέτρου. Το ακρωτήριο φέρει:

• μελανή και ερυθρή χρωματική διακόσμηση

• επάλληλες ανάγλυφες ταινίες

Πρόκειται για εύρημα που αναδεικνύει την υψηλή αισθητική και τεχνική ποιότητα του ναού.

Σημαντική διεθνής υποστήριξη

Το ερευνητικό πρόγραμμα στο Κλειδί Σαμικού υποστηρίζεται από to Ίδρυμα Gerda Henkel και τοΑυστριακό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο της Αυστριακής Ακαδημίας Επιστημών. Η συνεργασία αυτή επιτρέπει την πολυεπίπεδη μελέτη ενός χώρου που φαίνεται πως διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στη λατρευτική και διοικητική ζωή της αρχαϊκής Ηλείας.

Ένας τόπος που συνεχίζει να αποκαλύπτει μυστικά

Με κάθε ανασκαφική περίοδο, το Κλειδί Σαμικού προσφέρει νέα στοιχεία για την αρχαϊκή αρχιτεκτονική, τη διοικητική οργάνωση και τις λατρευτικές πρακτικές της περιοχής. Τα φετινά ευρήματα επιβεβαιώνουν ότι ο χώρος κρύβει ακόμη πολλά προς ανακάλυψη, καθιστώντας τον έναν από τους πιο υποσχόμενους αρχαιολογικούς τόπους της δυτικής Πελοποννήσου.

Ένα ασυνήθιστο μνημείο και εντυπωσιακό εύρημα της Αφροδισιάδας

Στη  πόλη της Αφροδισιάδας στη νοτιοδυτική Τουρκία οι αρχαιολόγοι που εργάζονται στην περιοχή αποκαλύπτουν συνεχώς εξαιρετικά δείγματα ρωμαϊκής γλυπτικής και αρχιτεκτονικής, πολλά από τα οποία σώζονται ακόμη στη θέση τους. Η πόλη είχε καλλιεργήσει επί αιώνες μια προνομιακή σχέση με τη Ρώμη, γεγονός που αποτυπώνεται στα μνημεία και τις επιγραφές της.

Μια πόλη που ήξερε να κερδίζει την εύνοια της Ρώμης

Η Αφροδισιάδα είχε αναπτύξει στενούς δεσμούς με την αυτοκρατορική εξουσία ήδη από την εποχή του Αυγούστου (27 π.Χ.–14 μ.Χ.). Ένας επιφανής πολίτης της πόλης, φίλος του αυτοκράτορα και απόγονος –όπως ισχυριζόταν– της θεάς Αφροδίτης, χρηματοδότησε την ανέγερση ενός λαμπρού ναού στο ιερό της θεάς. Αργότερα, τα πολυτελή δημόσια λουτρά της πόλης αφιερώθηκαν στον αυτοκράτορα Αδριανό (117–138 μ.Χ.), ενισχύοντας ακόμη περισσότερο τη σχέση της πόλης με την αυτοκρατορική αυλή.

Το 301 μ.Χ., ο αυτοκράτορας Διοκλητιανός (284–305 μ.Χ.) εξέδωσε ένα από τα πιο φιλόδοξα και εκτενή διατάγματα της ρωμαϊκής ιστορίας: τον Κατάλογο Μέγιστων Τιμών, ένα τεράστιο διάταγμα που καθόριζε ανώτατες τιμές για 1.400 αγαθά και υπηρεσίες σε ολόκληρη την αυτοκρατορία. Οι τοπικές αρχές της Αφροδισιάδας δεν έχασαν την ευκαιρία να τιμήσουν τον αυτοκράτορα.

Τι ήταν η Αφροδισιάδα πριν από τους Ρωμαίους;

Η πόλη ιδρύθηκε στην ελληνιστική περίοδο, πιθανότατα τον 3ο αιώνα π.Χ.Το όνομά της προέρχεται από τη θεά Αφροδίτη, της οποίας το ιερό ήταν το κέντρο της πόλης. Ήταν πόλη της Καρίας, στην νοτιοδυτική Μικρά Ασία (σημερινή Τουρκία). Ο πληθυσμός της ήταν ελληνικός, με ελληνική γλώσσα, θεσμούς, τέχνες και λατρείες. Η πόλη έγινε γνωστή για τη σχολή γλυπτικής της, που παρήγαγε έργα υψηλής τεχνικής και αισθητικής.

Τι συνέβη στην ρωμαϊκή περίοδο;

Όταν η περιοχή ενσωματώθηκε στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, η Αφροδισιάδα άνθησε ακόμη περισσότερο, χάρη στη στρατηγική της σχέση με τη Ρώμη. Οι κάτοικοί της εξασφάλισαν φορολογικές απαλλαγές και προνόμια. Η πόλη απέκτησε μνημεία ρωμαϊκής αρχιτεκτονικής, αλλά διατήρησε τον ελληνικό της χαρακτήρα. Η γλυπτική της σχολή έγινε διάσημη σε όλη την αυτοκρατορία.

Το μνημειώδες διάταγμα χαραγμένο στη μεγαλοπρεπή Βασιλική

Το κείμενο του διατάγματος χαράχθηκε σε ολόκληρη την πρόσοψη του σημαντικότερου διοικητικού κτηρίου της πόλης, της λεγόμενης Πολιτικής Βασιλικής. Η επιγραφή κάλυπτε μια τεράστια επιφάνεια και αποτελούσε μια από τις πιο εντυπωσιακές δημόσιες αναρτήσεις αυτοκρατορικού διατάγματος σε όλη τη ρωμαϊκή επικράτεια.

Μέχρι σήμερα έχουν εντοπιστεί περισσότερα από 40 αντίγραφα του διατάγματος σε διάφορες περιοχές της αυτοκρατορίας, τα περισσότερα όμως σε αποσπασματική μορφή. Η επιγραφή της Αφροδισιάδας είναι από τις πιο πλήρεις, αλλά σώζεται σε εκατοντάδες μαρμάρινα θραύσματα που κατέρρευσαν από την πρόσοψη του κτηρίου.

Η μεγάλη αρχαιολογική ανασύνθεση της δεκαετίας του 1990

Στα τέλη της δεκαετίας του 1990, αρχαιολόγοι, επιγραφολόγοι και αρχιτέκτονες άρχισαν ένα φιλόδοξο έργο: την ανασύνθεση της τεράστιας επιγραφής και την αναπαράσταση της αρχικής μορφής της Βασιλικής.

Το έργο περιλάμβανε την ταξινόμηση εκατοντάδων μαρμάρινων κομματιών, την ανασύνθεση της επιγραφής σε επιφάνεια περίπου 23 τετραγωνικών μέτρων, την αρχιτεκτονική αναπαράσταση του μνημείου όπως στεκόταν τον 4ο αιώνα μ.Χ.

Η προσπάθεια αυτή αποκάλυψε όχι μόνο το περιεχόμενο του διατάγματος, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο οι πόλεις της αυτοκρατορίας χρησιμοποιούσαν την αρχιτεκτονική και τη δημόσια επιγραφή για να επιδείξουν πίστη και αφοσίωση στον αυτοκράτορα.

Ένα μνημείο εξουσίας, οικονομίας και πολιτικής επικοινωνίας

Το Διάταγμα Μέγιστων Τιμών αποτελεί ένα από τα πιο παράδοξα και φιλόδοξα νομοθετήματα της ρωμαϊκής ιστορίας. Παρότι στόχευε στον έλεγχο της ακρίβειας και την προστασία των πολιτών, η εφαρμογή του ήταν δύσκολη και η αποτελεσματικότητά του αμφισβητήθηκε.

Ωστόσο, για την Αφροδισιάδα, η ανάρτηση του διατάγματος στην πιο επιβλητική δημόσια πρόσοψη της πόλης ήταν μια πράξη πολιτικής επικοινωνίας: μια επίδειξη πίστης, δύναμης και πολιτιστικής ακμής σε μια εποχή που η αυτοκρατορία δοκιμαζόταν.

Το Ιερό της Λητούς στη Λυκία: Νέα ανασκαφική φάση σε μια αρχαία ελληνική πόλη-ιερό

 

Στην εύφορη πεδιάδα της Κουμλούβας, κοντά στη σημερινή Μούγλα, το Λητώον ξαναζωντανεύει. Εκεί  η θεά Λητώ, μητέρα του Απόλλωνα και της Αρτέμιδος, λατρεύτηκε αιώνες. Το ιερό, που αποτέλεσε το πνευματικό κέντρο της Λυκίας και συνδέθηκε άρρηκτα με την ελληνική μυθολογία, εισέρχεται σε νέα φάση ανασκαφών, αποκαλύπτοντας την αρχαία του καταγωγή και την πολιτισμική του ακτινοβολία.

Η αρχαιοελληνική καταγωγή και ίδρυση

Το Λητώον ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.Χ., σε τόπο όπου ήδη από τον 8ο αιώνα π.Χ. υπήρχε λατρεία προγενέστερης θεότητας. Η ελληνική παράδοση ταύτισε αυτήν τη θεότητα με τη Λητώ, φέρνοντας στο προσκήνιο την τριπλή λατρεία της ίδιας, του Απόλλωνα και της Αρτέμιδος. Το ιερό δεν ήταν απλώς χώρος θρησκευτικών τελετών αλλά και πολιτικό κέντρο, όπου οι Λύκιοι βασιλείς ανακοίνωναν δημόσια τις αποφάσεις τους. Έτσι, το Λητώον λειτούργησε ως πόλη-ιερό, συνδυάζοντας την ελληνική αντίληψη περί δημόσιου χώρου με την τοπική ταυτότητα.

Το Θέατρο και οι νέες ανασκαφές

Η φετινή ανασκαφική περίοδος επικεντρώνεται στο αρχαίο θέατρο, χωρητικότητας περίπου 10.000 θεατών. Οι αρχαιολόγοι, υπό την καθοδήγηση του αναπληρωτή καθηγητή Χασάν Κασαπογλού, σχεδιάζουν την ολοκλήρωση της ανασκαφής και την έναρξη εργασιών αποκατάστασης. Τεχνικές μελέτες βρίσκονται σε εξέλιξη ώστε να σταθεροποιηθούν και να αναδειχθούν τα αρχιτεκτονικά στοιχεία του μνημείου. Το θέατρο, ως θεσμός άρρηκτα συνδεδεμένος με την ελληνική πόλη-κράτος, αποδεικνύει την ελληνική πολιτισμική επιρροή στη Λυκία.

Ο Ναός της Λητούς

Ξεχωριστή θέση κατέχει ο Ναός της Λητούς, ένα από τα πιο αναστυλώσιμα μνημεία της Δυτικής Ανατολίας. Οι ανασκαφές της δεκαετίας του 1960 αποκάλυψαν ότι σώζεται το 80–85% του αρχικού οικοδομικού υλικού. Σύμφωνα με τις τρέχουσες εκτιμήσεις, μπορεί να ανακατασκευαστεί σε ποσοστό έως και 85%, προσφέροντας στους επισκέπτες μια σπάνια εμπειρία: την εικόνα ενός σχεδόν αυθεντικού αρχαίου ελληνικού ναού.

Η τρίγλωσση επιγραφή

Το Λητώον φιλοξενεί την περίφημη τρίγλωσση επιγραφή σε λυκιακή, αραμαϊκή και ελληνική γλώσσα. Η επιγραφή αυτή υπήρξε καθοριστική για την αποκρυπτογράφηση της λυκιακής γραφής και επιβεβαιώνει την ελληνική καταγωγή και την πολιτισμική επιρροή της πόλης. Αποτελεί μοναδικό τεκμήριο της πολυγλωσσικής ταυτότητας της Λυκίας και της σύνδεσής της με τον ελληνικό κόσμο.

Σύνδεση με την Ξάνθο και τη Λυκιακή Οδό

Το Λητώον βρίσκεται μόλις τέσσερα χιλιόμετρα νότια της Ξάνθου, με την οποία μοιράζεται την αναγνώριση της UNESCO από το 1988. Μαζί συγκροτούν τον πυρήνα της Λυκιακής Οδού, ενός πολιτιστικού διαδρομικού άξονα που προσελκύει επισκέπτες όλο τον χρόνο, χάρη στο ήπιο κλίμα της περιοχής.

Προοπτικές και μελλοντική ανάδειξη

Οι εργασίες συνεχίζονται με στόχο την ενίσχυση της επισκεψιμότητας καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Η αποκατάσταση των μνημείων θα βελτιώσει την προσβασιμότητα και θα αναδείξει την πολυεπίπεδη πολιτιστική κληρονομιά του Λητώου. Το ιερό αναμένεται να προσφέρει μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα της θρησκευτικής πρακτικής, της αρχιτεκτονικής και της πολυγλωσσικής ταυτότητας της αρχαίας Λυκίας.

 ΠΗΓΕΣ anatolianarcheology. net,

whc.unesco.org

Letoon - Lycian Monuments

www.thearchaeologist.org/blog/the-letoon-trilingual-stele-an-interlingual-greek-lycian-aramaic-inscription

.

Ανακαλύφθηκε θέση με την επιγραφή στο Αρχαίο Θέατρο της Απολλωνίας στην Προύσα

 

Μια σημαντική αρχαιολογική ανακάλυψη ήρθε στο φως στην Προύσα  που εντοπίστηκε θέση με την επιγραφή "ΛΩΝΙΔΟΣ" το αρχαίο θέατρο της Απολλωνίας επί Ρυνδάκω, δηλαδή  της αρχαίας ελληνικής πόλης χτισμένη κοντά στον ποταμό Ρυνδάκο. Η εύρεση ενισχύει την προσπάθεια αποκατάστασης τη+ς ιστορικής ταυτότητας του θεάτρου, που χρονολογείτα+ι πριν από 5.000 χρόνια.

 Η πόλη αντιστοιχεί στον σημερινό οικισμό Γκιόλιαζι (Gölyazı), που βρίσκεται σε χερσόνησο στη λίμνη Απολλωνιάδα (Uluabat Gölü). Η Απολλωνία ήταν μία από τις πολλές πόλεις με το ίδιο όνομα που ιδρύθηκαν στην αρχαιότητα προς τιμήν του θεού Απόλλωνα. Η συγκεκριμένη πόλη απέκτησε ιδιαίτερη σημασία κατά την ελληνιστική και ρωμαϊκή περίοδο, ενώ διατηρεί αρχαιολογικά κατάλοιπα από την ελληνική, ρωμαϊκή, βυζαντινή και οθωμανική εποχή.

Η περιοχή προστατεύεται σήμερα ως αρχαιολογικός χώρος και αποτελεί αντικείμενο συστηματικών ανασκαφών, με στόχο την ανάδειξη της ιστορικής της σημασίας και την επιστημονική τεκμηρίωση της πολιτιστικής της κληρονομιάς.

Αποκατάσταση του αρχαίου θεάτρου και ιστορική τεκμηρίωση

Οι ανασκαφές στο αρχαίο θέατρο της Απολλωνίας άρχισε το 2021 υπό την εποπτεία της καθηγήτριας Δρ. Ντέρια Σαχίν, με τη στήριξη του Δήμου Nilüfer και του Πανεπιστημίου Uludağ. Το έργο επικεντρώνεται στην επανατοποθέτηση 42 μετακινημένων λίθινων καθισμάτων στις αρχικές τους θέσεις, αποκαθιστώντας τη μορφή και λειτουργία του θεάτρου από την ελληνιστική έως τη ρωμαϊκή περίοδο.

Η επιγραφή  και η κοινωνική σημασία της

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε η ανακάλυψη μιας θέσης με την επιγραφή “lvnidos” στο άνω τμήμα της κοίλης. Σύμφωνα με την Δρ. Σαχίν, η επιγραφή ενδέχεται να αναφέρεται σε γυναικεία ιέρεια ή εξέχουσα προσωπικότητα της εποχής. Η ανάλυση της θεμελίωσης της θέσης συμβάλλει στην κατανόηση της κοινωνικής και πολιτισμικής λειτουργίας του θεάτρου.

Αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά και στόχοι του έργου

Το θέατρο διαθέτει κοίλη διαμέτρου 80 μέτρων και ορχήστρα 28 μέτρων, ενώ περιλαμβάνει και χώρους τύπου VIP. Οι εργασίες αποκατάστασης περιλαμβάνουν λεπτομερή καθαρισμό για την αποκάλυψη των υποστηρικτικών δομών, με στόχο την πλήρη τεκμηρίωση των φάσεων κατασκευής και την επιστροφή των καθισμάτων στις αρχικές τους θέσεις.

Αρχαιολογική αξία της περιοχής και προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς

Η περιοχή Gölyazı, όπου βρίσκεται το θέατρο, αποτελεί σημαντικό αστικό αρχαιολογικό χώρο και προστατεύεται ως Ramsar περιοχή από το 1998. Οι ανασκαφές έχουν συμβάλει στην αποκατάσταση των τειχών, των νεκροταφείων και του θεάτρου, στο πλαίσιο του προγράμματος Heritage for the Future, που στοχεύει στη διατήρηση των μνημείων για επιστημονικούς και τουριστικούς σκοπούς.

Αναζήτηση θρησκευτικών συνδέσεων με το θέατρο

Η ερευνητική ομάδα εξετάζει πιθανές θρησκευτικές δομές που σχετίζονται με το θέατρο, καθώς τα αρχαία θέατρα συνδέονταν συχνά με λατρευτικές πρακτικές. Αν και δεν έχουν εντοπιστεί ακόμη σαφή ευρήματα, η έρευνα συνεχίζεται για πιθανές σχέσεις με τον Απόλλωνα ή τον Διόνυσο.

Τάφος με σπάνια Ελληνική επιγραφή στη Βόρεια Αλβανία- Ελληνική πολιτισμική επιρροή στα Βαλκάνια

Μια εντυπωσιακή αρχαιολογική ανακάλυψη στη Ντίμπρα(επαρχία της Μοισίας και εμπορικό κέντρο στην Αρχαιότητα) της βόρειας Αλβανίας φέρνει στο φως έναν ρωμαϊκό τάφο του 3ου–4ου αιώνα μ.Χ., ο οποίος φέρει μια σπάνια δίγλωσση επιγραφή στα ελληνικά και λατινικά. Η επιγραφή, αφιερωμένη στον νεκρό Γελλιανό και στον θεό Δία, αποτελεί μοναδικό τεκμήριο της πολιτισμικής συνύπαρξης ελληνιστικών και ρωμαϊκών στοιχείων στα Βαλκάνια. Το εύρημα έχει προκαλέσει έντονο ενδιαφέρον στην επιστημονική κοινότητα και θεωρείται σημαντική προσθήκη στην αρχαιολογική και πολιτιστική κληρονομιά της περιοχής.

Μαυσωλείο με ελληνική γραφή 

Ο τάφος, που εντοπίστηκε περίπου 90 χιλιόμετρα από τα Τίρανα, έχει διαστάσεις 9 επί 6 μέτρα και περιλαμβάνει ταφικό θάλαμο ύψους 2,5 μέτρων, προθάλαμο και μνημειακή σκάλα διακοσμημένη με γεωμετρικά σχέδια. Η αρχιτεκτονική του υποδηλώνει ότι πρόκειται για μαυσωλείο και όχι για απλό τάφο, γεγονός που ενισχύει την υπόθεση ότι ο Γελλιανός ήταν πρόσωπο υψηλής κοινωνικής θέσης.

Η επιγραφή που ενώνει δύο κόσμουςΗ δίγλωσση επιγραφή, γραμμένη στα ελληνικά και λατινικά, αποτελεί σπάνιο φαινόμενο για την περιοχή της Ντίμπρα. Η αναφορά στον Δία, θεό του Ολύμπου, σε συνδυασμό με τη λατινική απόδοση του ονόματος του νεκρού, αποκαλύπτει την πολιτισμική αλληλεπίδραση μεταξύ ελληνιστικών και ρωμαϊκών παραδόσεων. Η χρήση της ελληνικής γλώσσας σε ρωμαϊκό ταφικό μνημείο ενισχύει την άποψη ότι η ελληνική πολιτισμική επιρροή παρέμεινε ισχυρή στα Βαλκάνια κατά την ύστερη αρχαιότητα.

Αρχαιολογική σημασία Η ανασκαφή πραγματοποιείται στο πλαίσιο ερευνητικού προγράμματος για την κοιλάδα της Μπουλκίζας, υπό την καθοδήγηση του Ινστιτούτου Αρχαιολογίας της Αλβανίας και με τη συνεργασία ντόπιων επιστημόνων. Παρότι ο τάφος είχε λεηλατηθεί στην αρχαιότητα, εντοπίστηκαν αντικείμενα όπως είναι γυάλινα αγγεία, οστέινες χτένες και υφάσματα με χρυσές κλωστές. Ο υπουργός Οικονομίας, Πολιτισμού και Καινοτομίας της Αλβανίας, Blendi Gonxhja, χαρακτήρισε την ανακάλυψη ως σημαντική προσθήκη στον αρχαιολογικό πλούτο της χώρας, υπογραμμίζοντας τη διαχρονική αξία της ελληνικής γλώσσας και πολιτιστικής επιρροής στην περιοχή.

πηγή: himara.gr

Μυστηριώδης ελληνική επιγραφή σε μωσαϊκό 1.500 ετών με Άστρο του Δαβίδ και Σταυρό στην Αρχαία Αμίδα

  

Στην επαρχία Ντιγιαρμπακίρ της Τουρκίας, ήρθε στο φως ένα εκπληκτικό μωσαϊκό ηλικίας 1.500 ετών, το οποίο απεικονίζει ένα Άστρο του Δαβίδ που περικλείει χριστιανικό σταυρό, συνοδευόμενο από αινιγματική επιγραφή στα Ελληνικά και μάλιστα έξι γραμμών. Η περιοχή, γνωστή στην αρχαιότητα ως Αμίδα, υπήρξε σημαντική πόλη υπό ελληνιστική, ρωμαϊκή και αργότερα βυζαντινή κυριαρχία.

Συγκεκριμένα στο χωριό Özbilek, στην επαρχία Εργκάνι της νοτιοανατολικής Τουρκίας, εντοπίστηκε σε μια ταφή τυχαία δάπεδο μωσαϊκού 35 τετραγωνικών μέτρων. Το μωσαϊκό, το οποίο χρονολογείται από την ύστερη ρωμαϊκή ή πρώιμη βυζαντινή περίοδο, περιλαμβάνει περίπλοκα γεωμετρικά μοτίβα και ένα σπάνιο σύμβολο θρησκευτικής σύνθεσης: Άστρο του Δαβίδ με σταυρό στο κέντρο.

 Αινιγματική επιγραφή στα Ελληνικά

Η ελληνική επιγραφή έξι γραμμών, που φαίνεται να είναι δέηση ή νομικό αίτημα. Οι ερευνητές εργάζονται για την πλήρη μετάφρασή της, καθώς ενδέχεται να αποκαλύψει σημαντικά στοιχεία για τη θρησκευτική και πολιτισμική ζωή της εποχής.

  Η Χωροφυλακή Εργκάνι φρόντισε για την ασφάλεια του χώρου και η Διεύθυνση Μουσείων Ντιγιαρμπακίρ, υπό τον υποδιευθυντή Μεχμέτ Τσελεμπί, ξεκίνησε σωστική ανασκαφή. Η ομάδα περιλάμβανε αρχαιολόγους, ιστορικούς τέχνης, συντηρητές και ανθρωπολόγους.

Το σημείο καλύφθηκε με ειδικά γεωϋφάσματα για την προστασία του και το Συμβούλιο Διατήρησης Πολιτιστικής Κληρονομιάς όρισε νέο χώρο για τις ταφές. Ο Τσελεμπί επιβεβαίωσε ότι δεν θα γίνουν άλλες ταφές κοντά στο σημείο, το οποίο πλέον τελεί υπό επίσημη προστασία.

Ένα Παράθυρο στο Παρελθόν της Αρχαίας Μεσοποταμίας

Οι αρχαιολόγοι πιστεύουν πως η ανακάλυψη είναι μέρος του αρχαίου οικισμού Μεμαλάν, ο οποίος πιθανόν να είναι μεγαλύτερος από όσο είχε εκτιμηθεί. Η ποιότητα του μωσαϊκού και τα σύμβολά του φωτίζουν μια εποχή πολιτισμικής σύνθεσης στη νοτιοανατολική Ανατολία, στην οποία ιουδαϊκές και χριστιανικές παραδόσεις φαίνεται πως συνυπήρχαν και επηρέαζαν η μία την άλλη.

Αξίζςι να σημειωθεί ότι η  συγκεκριμένη ανακάλυψη θεωρείται ήδη μία από τις σημαντικότερες αρχαιολογικές αποκαλύψεις των τελευταίων ετών στην περιοχή του Ντιγιαρμπακίρ.

Πηγή: greekcitytimes.com

 Φωτογραφικό υλικό και πληροφορίες: Πρακτορείο DHA.