Ανθρώπινα οστά και κεραμικά ευρήματα στην πλατεία Αλώνια Κοζάνης: Διακόπηκαν οι εργασίες ανάπλασης και ξεκίνησε αρχαιολογική έρευνα

 

Κατά τη διάρκεια των εργασιών ανάπλασης στην πλατεία Αλώνια του Δήμου Κοζάνης εντοπίστηκαν ανθρώπινα οστά και κεραμικά θραύσματα από πήλινα αγγεία, προκαλώντας άμεση διακοπή των εργασιών. Η περιοχή είναι ήδη γνωστή στους αρχαιολόγους για την ύπαρξη τάφων, γεγονός που ενισχύει το ενδιαφέρον για τα νέα ευρήματα.

Τα πρώτα ευρήματα: Οστά και όστρακα

Η Προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κοζάνης, Αρετή Χονδρογιάννη‑Μετόκη, επιβεβαίωσε ότι τα οστά πιθανότατα προέρχονται από τάφους της περιοχής. Παράλληλα εντοπίστηκαν όστρακα, δηλαδή θραύσματα πήλινων αγγείων, τα οποία υποδηλώνουν την ύπαρξη ταφικού συνόλου ή άλλης αρχαιολογικής δραστηριότητας.

Έναρξη σωστικής ανασκαφής

Σύμφωνα με την Εφορεία Αρχαιοτήτων, στο σημείο πραγματοποιείται ήδη αρχαιολογική έρευνα με παρουσία αρχαιολόγων και εξειδικευμένων εργατών. Έχει γίνει η πρώτη οριοθέτηση του χώρου και θα ακολουθήσει σωστική ανασκαφή, όπως προβλέπει η νομοθεσία, με χρηματοδότηση από τον φορέα υλοποίησης του έργου ανάπλασης.

Αναμένονται νεότερα για τη χρονολόγηση

Οι αρχαιολόγοι αναμένεται να έχουν σαφέστερη εικόνα για τα ευρήματα έως την Παρασκευή. Εξετάζεται το ενδεχόμενο τα οστά και τα κεραμικά να συνδέονται με τη βυζαντινή περίοδο, κάτι που θα καθορίσει και την περαιτέρω πορεία της ανασκαφής.

Ανακάλυψη οχυρωμένης βυζαντινής πόλης στην Όαση Δαχλέχ της Αιγύπτου

Μια από τις σημαντικότερες αρχαιολογικές ανακαλύψεις των τελευταίων ετών έρχεται από την Όαση Δαχλέχ, όπου εντοπίστηκαν τα κατάλοιπα μιας άριστα οργανωμένης οχυρωμένης πόλης του 4ου αιώνα μ.Χ. Η ανασκαφή αποκαλύπτει τον τρόπο ζωής μιας ακμάζουσας βυζαντινής κοινότητας στην έρημο της Αιγύπτου, φωτίζοντας την πολεοδομία, την καθημερινότητα και τη θρησκευτική δραστηριότητα της εποχής.

Πολεοδομικός σχεδιασμός και δημόσιοι χώροι

Η πόλη ήταν οργανωμένη σε κάνναβο, με δρόμους που σχημάτιζαν ανοιχτές πλατείες και δημόσιους χώρους γύρω από μια κεντρική βασιλική, η οποία δεσπόζει σε έναν από τους κύριους δρόμους. Στην περιφέρεια εντοπίστηκαν δύο παρατηρητήρια/πύργοι φύλαξης, επιβεβαιώνοντας τον οχυρωματικό χαρακτήρα του οικισμού. 

Κατοικίες και καθημερινή ζωή

Οι κατοικίες ήταν χτισμένες από πλίνθους, με ευρύχωρους χώρους υποδοχής και θολωτές στέγες. Στο εσωτερικό τους βρέθηκαν αγγεία, φιάλες για έλαια και αρώματα, λυχνάρια, καθώς και λίθινα εργαλεία άλεσης σιτηρών.

Ξεχωρίζουν δύο οικίες:Η κατοικία του διακόνου Τισούς, που έζησε στο δεύτερο μισό του 4ου αιώνα. Η κατοικία της Ταβίβος, χρονολογημένη στις αρχές του 4ου αιώνα, η οποία φαίνεται πως λειτουργούσε ως πρώιμη «οικιακή εκκλησία» πριν ανεγερθεί η βασιλική. 

Γραπτές μαρτυρίες και νομίσματα

Από τα σημαντικότερα ευρήματα είναι περίπου 200 όστρακα με επιγραφές στα κοπτικά και ελληνικά, που καταγράφουν εμπορικές συναλλαγές, αλληλογραφία και διοικητικές πράξεις — πολύτιμες πηγές για την οικονομική και κοινωνική ζωή της κοινότητας.Επιπλέον, βρέθηκαν χρυσά νομίσματα της εποχής του αυτοκράτορα Κωνστάντιου Β΄ (337–361 μ.Χ.), προσφέροντας ασφαλή χρονολόγηση της κατοίκησης. 

Σημασία της ανακάλυψης

Η ανασκαφή στο Ain El‑Sabil προσφέρει μια σπάνια, ολοκληρωμένη εικόνα ενός βυζαντινού οικισμού στην έρημο της Αιγύπτου, αποκαλύπτοντας την πολεοδομία, την οργάνωση της κοινότητας, την εξέλιξη της χριστιανικής λατρείας και την καθημερινή ζωή των κατοίκων. Πρόκειται για ένα εύρημα που εμπλουτίζει ουσιαστικά τη γνώση μας για τον βυζαντινό κόσμο στη Βόρεια Αφρική.

πηγη: https://archaeology.org/

Ολοκληρώθηκαν οι εργασίες της αρχαιολογικής αποστολής στον Άγιο Γεώργιο Πέγειας

Το Τμήμα Αρχαιοτήτων του Υφυπουργείου Πολιτισμού Κύπρου ανακοίνωσε την ολοκλήρωση της φετινής ερευνητικής περιόδου της αρχαιολογικής αποστολής του Πανεπιστημίου Νέας Υόρκης στον Άγιο Γεώργιο Πέγειας. Το πρόγραμμα περιλάμβανε επιφανειακή επισκόπηση, ανασκαφές και μελέτη, υπό τη διεύθυνση της καθηγήτριας Κλασικών Σπουδών Joan Breton Connelly. Οι εργασίες επικεντρώθηκαν στο αρχαίο λιμάνι στη θέση Μανίκι και στο νεκροταφείο της θέσης Πέγεια–Μελέτης.

Διεθνής συνεργασία και μελέτη των ευρημάτων

Στο διεπιστημονικό πρόγραμμα συμμετείχαν επιστήμονες και φοιτητές από το NYU, το Πανεπιστήμιο Κύπρου και το Ινστιτούτο Κύπρου. Η καθηγήτρια Στέλλα Δεμέστιχα διηύθυνε την καταγραφή περισσότερων από 700 κιλών οστράκων αμφορέων της Ύστερης Ρωμαϊκής περιόδου. Κυρίαρχος τύπος ήταν οι αμφορείς Late Roman 1, τοπικής και κιλικιακής παραγωγής, καθώς και εισαγωγές από Παλαιστίνη και Γάζα του 6ου αιώνα μ.Χ. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι 68 επιγραφές με κόκκινη μελάνη που διασώζονται σε αμφορείς από το Μανίκι, προσφέροντας σημαντικές προοπτικές για μελλοντική έρευνα.

Το μεγάλο σύνολο οστράκων προέρχεται από στρώμα επιχωμάτωσης που δημιουργήθηκε για την εξομάλυνση του απότομου βράχου, προκειμένου να κατασκευαστούν λιμενικά έργα. Τα έργα αυτά διευκόλυναν τη μεταφορά μαρμάρινων όγκων από την Προκόννησο, καθώς και σπονδύλων κιόνων και κιονοκράνων για τις βασιλικές που ανεγέρθηκαν στο Ακρωτήριο Δρέπανον επί Ιουστινιανού.

Ο λαξευτός τάφος και οι νέες αναλύσεις

Σημαντικό μέρος των φετινών εργασιών αφορούσε τον λαξευτό τάφο της Ελληνιστικής και Ρωμαϊκής περιόδου, ο οποίος είχε εντοπιστεί το 2018. Η Καθηγήτρια Jolanta Mlynaczyk συνέχισε τη μελέτη της κεραμικής, που χρονολογείται από τον 1ο αιώνα π.Χ. έως τον 5ο αιώνα μ.Χ.

Η Δρ. Rebecca Gerdes από το Πανεπιστήμιο Cornell συνέλεξε δείγματα από ρωμαϊκά μαγειρικά σκεύη για ανάλυση οργανικών υπολειμμάτων, με στόχο την κατανόηση των διατροφικών συνηθειών και των ταφικών τελετουργιών της περιόδου.

Ο Δρ. Mariusz Burdajewicz συνέχισε την τεκμηρίωση των γυάλινων αγγείων, που χρονολογούνται από τα μέσα του 1ου αιώνα π.Χ. έως τις αρχές του 3ου αιώνα μ.Χ., με ευρήματα που περιλαμβάνουν χυτά και φυσητά γυάλινα σκεύη της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορικής περιόδου.

Παρά τις εκτεταμένες αρχαίες και νεότερες διαρρήξεις του τάφου, εντοπίστηκαν πολύτιμα μεταλλικά αντικείμενα στην αρχική τους θέση. Ακόμη, μελετώνται από τη Δρ. Marianna Dági σε συνεργασία με το STARC του Ινστιτούτου Κύπρου,όπου διεξάγονται αναλύσεις hhXRF και προγραμματίζεται ανάλυση SEM.

Ανθρώπινα και ζωικά κατάλοιπα

Η Δρ. Έφη Νικήτα συνέχισε τη μελέτη των ανθρώπινων σκελετικών καταλοίπων, ενώ ο Δρ. Paul Croft ανέλυσε τα ζωικά οστά, τα οποία περιλαμβάνουν πρόβατα, αίγες, χοίρους, λαγούς, ψάρια και κοτόπουλα. Πολλά από αυτά φέρουν ίχνη καύσης, υποδηλώνοντας τελετουργικές πρακτικές ή προσφορές προς τους νεκρούς.

Επιφανειακές επισκοπήσεις και προφορική ιστορία

Ο Καθηγητής Thomas Tartaron καθοδήγησε φοιτητές σε νέα επιφανειακή επισκόπηση της Νεκρόπολης Μελέτης και προετοιμάζει συγκριτική μελέτη με τα δεδομένα του 2018 και 2019. Παράλληλα, συνέχισε το Πρόγραμμα Προφορικής Ιστορίας των Ψαράδων της Πέγειας, καταγράφοντας μαρτυρίες ντόπιων που ψάρευαν στο Μανίκι από μικρή ηλικία.

Στα βήματα του Hogarth

Η φετινή περίοδος περιλάμβανε και άτυπη επισκόπηση στο Ακρωτήριο Δρέπανον και στη Νεκρόπολη του Δάσους Μελέτης, ακολουθώντας τη διαδρομή του David George Hogarth όπως καταγράφεται στο Devia Cypria του 1889. Ο George Marshall Peters και ο Καθηγητής Lorenzo Calvelli συνόδευσαν την καθηγήτρια Connelly στην αναβίωση της πορείας και των παρατηρήσεων του Hogarth